Deeq A.

Nomad
  • Content Count

    215,467
  • Joined

  • Last visited

  • Days Won

    13

Everything posted by Deeq A.

  1. Fayruus corona! Maxay ka kala yidhahdeen Culimada Somaliland iyo Culimada Caalamku Waxa soo diyaariyey Dr. Saeed Sheikh Mohamed Culimad Somaliland inkastoo ay aqoon badan u leeyihiin culuumta diiniga ah waxay fatwoodeen inaanay jirin xaalad caafimaad oo loo xidhaa masaajidada Somaliland. Sida aan arrimaha diinta cidkale oo aan culimada ahayn wax looga weydiin karin, ayaan culimada diintana looga daba fadhisan Karin wixii ka baxsan arrimaha diinta. Cidda qudha ee cudur iyo caafimaad ka hadli karta, qiimayn karta, qaraarna ka soo sari kartaa, waa dhakhtarada ku takhasusay fayruuska, iyo hay’adaha caalamiga ah mayshay doonaan ha joogeene ee ku howlan caafimaadka iyo feyo dhawrka dunida. Hay’adaha caafimaad ee dalkeenuna si toos ah iyo si dadbanba wey ula shaqeeyaan. Culimda Somaliland waxay gees iskaga baydhiyeen fatwooyinka ay soo saareen fadhiyada culimaada waawayn ee Islaamka ee wadanada muslimkah oo dhami uga dambeeyaan arrimaha fatwada. Shantan fadhi culimo ee hoos ku quran waxay soo saareen fatwooyin isku mid ah oo banaynaayah in masaajidada la xidho inta cudurka fayruus corona uu jiro, khatarna ku yahay dadka oo idil. هيئة كبار العلماء بالازهر الشريف الاتحاد العالمي لعلماء المسلمين فتوى مجمع الفقه الدولي بجدة هيئة كبار العلماء بالمملكة العربية دار الإفتاء المصرية Halkana waxan idiinku soo gudbinayaa waxa ay fadhiyada ka yidhaahdeen fayruuska corono iyo salaad wadareedka فتاوى من المجامع الفقهية المعتمدة عن فيروس كورونا وتأثيره على الشعائر الدينية اولا. هيئة كبار العلماء بالازهر الشريف القاهرة – “رأي اليوم” – محمود القيعي: أصدرت هيئة كبار العلماء بالأزهر بيانا اليوم جاء فية: “ في ضوء ما تسفر عنه التقارير الصحية المتتابعة من سرعة انتشار فيروس_كورونا – كوفيد 19 وتحوُّله إلى وباء عالمي، ومع تواتر المعلومات الطبية من أن الخطر الحقيقي للفيروس هو في سهولة وسرعة انتشاره، وأن المصاب به قد لا تظهر عليه أعراضه، ولا يَعْلم أنه مصاب به، وهو بذلك ينشر العدوى في كل مكان ينتقل إليه. ولما كان من أعظم مقاصد شريعة الإسلام حفظُ النفوس وحمايتها ووقايتها من كل الأخطار والأضرار. فإنَّ هيئة كبار العلماء – انطلاقًا من مسؤوليتها الشرعية – تحيط المسؤولين في كافة الأرجاء علمًا بأنه يجوز شرعًا إيقاف الجُمَعِ والجماعات في البلاد؛ خوفًا من تفشِّي الفيروس وانتشاره والفتك بالبلاد والعباد.”. وتابع بيان الهيئة: “كما يتعيَّن وجوبًا على المرضى وكبار السن البقاء في منازلهم، والالتزام بالإجراءات الاحترازية التي تُعلن عنها السلطات المختصة في كل دولة، وعدم الخروج لصلاة الجمعة أو الجماعة؛ بعد ما تقرر طبيًّا، وثبت من الإحصاءات الرسمية انتشار هذا المرض وتسبُّبه في وفيات الكثيرين في العالم، ويكفي في تقدير خطر هذا الوباء غلبة الظن والشواهد: كارتفاع نسبة المصابين، واحتمال العدوى، وتطور الفيروس. هذا، ويجب على المسؤولين في كل دولةٍ بذل كل الجهود الممكنة، واتخاذ الأساليب الاحترازية والوقائية لمنع انتشار الفيروس؛ فالمحققون من العلماء متفقون على أنَّ المتوقَّعَ القريبَ كالواقع، وأن ما يقاربُ الشيءَ يأخذُ حكمَه، وأنَّ صحة الأبدان من أعظم المقاصد والأهداف في الشريعة الإسلامية.”. وقال بيان الهيئة إن الدليل على مشروعيَّة تعطيل صلاة الجمعة والجماعات وإيقافهما؛ تلافيًا لانتشار الوباء: ما روي في الصحيحين: «أن عَبْدَ اللهِ بْنَ عَبَّاسٍ قال لِمُؤَذِّنِهِ فِي يَوْمٍ مَطِيرٍ: إِذَا قُلْتَ: أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللهِ، فَلاَ تَقُلْ حَيّ عَلَى الصَّلاَةِ، قُلْ: صَلُّوا فِي بُيُوتِكُمْ، فَكَأَنَّ النَّاسَ اسْتَنْكَرُوا، قَالَ: فَعَلَهُ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي، إِنَّ الْجُمُعَةَ عَزْمَةٌ، وَإِنِّي كَرِهْتُ أَنْ أُحْرِجَكُمْ، فَتَمْشُونَ فِي الطِّينِ وَالدَّحَضِ». فقد دل الحديث على الأمر بترك الجماعات تفاديًا للمشقة الحاصلة بسبب المطر، ولا شك أن خطر الفيروس أعظم من مشقَّة الذهاب للصلاة مع المطر، فالترخُّص بترك صلاة الجمعة في المساجد عند حلول الوباء، ووقوعه أمر شرعي ومُسلَّم به عقلًا وفقهًا، والبديل الشرعي عنها أربع ركعات ظهرًا في البيوت، أو في أي مكان غير مزدحم. هذا وقد انتهى الفقهاء إلى أنَّ الخوف على النفس أو المال أو الأهل أعذارٌ تُبيح ترك الجمعة أو الجماعة؛ لما رواه أبو داود عن ابن عباس من قول النبي صلى الله عليه وسلم: «مَنْ سَمِعَ المنادِيَ فَلَمْ يَمْنَعْهُ مِنَ اتِّبَاعِهِ، عُذْرٌ»، قَالُوا: وَمَا الْعُذْرُ؟ قَالَ: «خَوْفٌ أَوْ مَرَضٌ، لَمْ تُقْبَلْ مِنْهُ الصَّلَاةُ الَّتِي صَلَّى». وما أخرجه الشيخان في صحيحهما من حديث عبد الرحمن بن عوف أنه سمع النبي صلى الله عليه وسلم «إِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْض فَلاَ تَقْدَمُوا عَلَيْهِ، وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلاَ تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُ». وقد نهى النبي صلى الله عليه وسلم مَن له رائحة كريهة تُؤذي الناس أن يُصلي في المسجد؛ منعًا للإضرار بالناس، فقد أخرج البخاري عن جابر بن عبد الله رضي الله عنه أن النبي صلى الله عليه وسلم قال: «من أكل ثومًا أو بصلًا، فليعتزلنا – أو قال: فليعتزل مسجدنا – وليقعد في بيته». وما ورد في الحديث ضررٌ محدود، سرعان ما يزول بالفراغ من الصلاة، فما بالنا بوباءٍ يَسهُل انتشاره! ويتسبَّب في حدوث كارثةٍ قد تخرج عن حدِّ السيطرة عليها، ونعوذ بالله من ذلك. و تابع بيان الهيئة: “والخوف الآن حاصلٌ بسبب سرعة انتشار الفيروس، وقوَّة فتكه، وعدم الوصول إلى علاج ناجع له حتى الآن، ومن ثَمَّ فالمسلمُ معذورٌ في التخلُّف عن الجمعة أو الجماعة.” وانتهت هيئة كبار العلماء بالأزهر إلى القول بأنه يجوز شرعًا للدولة متى رأت أن التجمُّع لأداء صلاة الجمعة أو الجماعة سوف يُؤدِّي إلى انتشار هذا الفيروس الخطير أن تُوقفهما مؤقتًا. وذكّرت الهيئة بثلاثة أمور: الأول: وجوب رفع الأذان لكل صلاة بالمساجد، في حالة إيقاف الجمعة والجماعات، ويجوز أن يُنادِي المؤذن مع كل أذان: (صلوا في بيوتكم). الثاني: لأهل كل بيت يعيشون معًا أداءُ الصلاة مع بعضهم بعضًا في جماعة؛ إذ لا يلزم أن تكون الجماعة في مسجد حتى إعلان زوال حالة الخطر بإذن الله وفرجه. الثالث: يجب شرعًا على جميع المواطنين الالتزام بالتعليمات والإرشادات الصادرة عن الجهات الصحية للحدِّ من انتشار الفيروس والقضاء عليه، واستقاء المعلومات من المصادر الرسمية المختصة، وتجنُّب ترويج الشائعات التي تُروِّعُ الناس، وتوقعهم في بلبلة وحيرة من أمرهم. ودعت هيئة كبار العلماء المسلمين في مشارق الأرض ومغاربها إلى المحافظة على الصلاة والتضرع إلى الله -تعالى- بالدعاء، ودعم المرضى ومساعدتهم، والإكثار من أعمال البر والخير؛ من أجل أن يرفع الله البلاء عن العالم، وأن يحفظ بلادنا والناس جميعًا من هذا الوباء، ومن جميع الأمراض والأسقام، إنه خير مسؤول، وأعظم مأمول فَاللَّهُ خَيْرٌ حَافِظًا وَهُوَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ ثانيا. الاتحاد العالمي لعلماء المسلمين أفتى الأمين العام للاتحاد العالمي لعلماء المسلمين علي القره داغي الأحد الماضي بجواز منع أداء مناسك العمرة والحج مؤقتا في حال انتشر وباء كورونا بشكل قاطع وغلب الظن أن الحجاج أو بعضهم قد يصيبهم الوباء بسبب الازدحام. وجاء في الفتوى: فيما يتعلق بمنع العمرة والحج “الراجح أنه إذا انتشر الوباء قطعا أو تحقق غلبة الظن -من خلال الخبراء المختصين- أن الحجاج أو بعضهم قد يصيبهم هذا الوباء بسبب الازدحام فيجوز منع العمرة أو الحج مؤقتا بمقدار ما يدرأ به المفسدة”. ضاف أن الفقهاء اتفقوا على جواز ترك الحج عند خوف الطريق، بل إن الاستطاعة (لأداء الحج) لن تتحقق إلا مع الأمن والأمان، ولذلك فإن الأمراض الوبائية تعد من الأعذار المبيحة لترك الحج والعمرة بشرط أن يكون الخوف قائما على غلبة الظن بوجود المرض أو انتشاره بسبب الحج والعمرة. وشدد القره داغي على أن الخوف من انتشار المرض بسبب الحج والعمرة يقدره أهل الاختصاص من الأطباء، ويصدر بشأنه قرار من السعودية.وأشار إلى أنه في حال إبقاء باب العمرة أو الحج مفتوحا فحينئذ يعود التقدير للدولة التي ظهر فيها الوباء بمنع مواطنيها من أدائهما خوفا من نقل الوباء إلى الحجيج والمعتمرين. وبشأن ترك صلاة الجمعة، قال القره داغي إنه يجوز ترك الجمعة والجماعة عند انتشار الأوبئة لأنها مخيفة، ولكن ذلك مشروط بأن يكون الخوف محققا وليس مجرد وهم. وبين أنه لا يجوز إغلاق الجوامع إلا إذا انتشر الوباء، موضحا أنه عند صدور أوامر حكومية أو صحية بإغلاق المدارس والجامعات فيجوز إغلاق المساجد. وعلى الصعيد ذاته، قال الأمين العام للاتحاد العالمي لعلماء المسلمين إن الإسلام يوجب الأخذ بأسباب الوقاية من الوباء والعلاج والحجر الصحي كما تفرضه الجهات الصحية المختصة. ثالثا. فتوى مجمع الفقه الدولي بجدة حيث أصدر مجمع الفقه الإسلامي الدولي ومقره بجدة بالمملكة العربية السعودية بيانا يوم السبت، التاسع والعشرين من فبراير 2020م يجيز فيه إيقاف أداء مناسك العمرة بمكة المكرمة وزيارة المسجد النبوي بالمدينة المنورة، ويشيد بالإجراءات الاحترازية التي اتخذتها سلطات المملكة العربية السعودية في هذا. وقد بنى مجمع الفقه الإسلامي الدولي حكمه بجواز إيقاف أداء العمرة بمكة المكرمة على ما يلي : . مقصد حفظ النفس1 حيث رأى مجمع الفقه الدولي أن منع أداء العمرة فيه ” حماية لأبناء الوطن والمقيمين والمسلمين جميعا”، وهو مما حث عليه الشارع من حماية النفس، وعدم تعريضها للأذى قاعدة: ما لا يتم الواجب إلا به فهو واجب .2 كما استند المجمع على القاعدة الفقهية : ” ما لا يتم الواجب إلا به فهو واجب”، وهو: ” الواجب الشرعي الذي يحرص عليه القائمون على الأمر في المملكة العربية السعودية حماية لحياتهم وأمنهم واستقرارهم وما يؤيده ما اسْتقرَّ في شرع الله سبحانه وتعالى من اتخاذ كل ما يمكن اتخاذه لتحقيق هذا الغرض” تحقيق مقاصد الشريع .3 فالشريعة تدعو إلى منع كل ما يؤدي إلى أذى الإنسان، فالقول بمنع أداء العمرة وزيارة المسجد النبوي يمثل: ” قياماً بالواجب الذي تدعو إليه مقاصد الشريعة التي تحرص على منع كل ما يؤدي إلى العدوى بالأمراض السارية والإضرار بالناس”. الإرشاد النبوي من السنة النبوية .4 كما استندت الفتوى إلى نصوص من السنة النبوية التي ترشد إلى (الحجر الصحي) والوقاية من الوقوع في الأمراض، ” فقد ورد عن رسول الله صلى الله عليه وسلم قوله: (فِرَّ من المَجْذومِ كما تفرُّ من الأسدِ)، والحديث الصحيح الآخر الوارد عن النبي صلى الله عليه وسلم قوله: (إذا سمعتم بالطاعونِ بأرضٍ فلا تدخلوها، وإذا وقعَ بأرضٍ وأنتم فيها فلا تَخرجوا)، وأكد هذا المعنى أيضاً ما ورد في الحديث الصحيح من قول النبي صلى الله عليه وسلم: (لا يُورِدَنَّ مُمْرِضٌ علَى مُصِحٍ وجوب طاعة ولاة الأمور .5 كما بنى المجمع فتواه على طاعة ولاة الأمور فيما فيه مصلحة الناس، و” لذلك يدعو مجمع الفقه الإسلامي الدولي إلى الالتزام بكل التعليمات التي يصدرها أولو الأمر المعنيون بهذه الشؤون الملحة، وأن يلتزموا بها، ويحرصوا عليها حرصاً شديداً، يقول الله سبحانه وتعالى في كتابه العزيز: (فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ وَاسْمَعُوا وَأَطِيعُوا وَأَنفِقُوا خَيْرًا لِّأَنفُسِكُمْ ۗ وَمَن يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ)(التغابن الآية ١٦)، وقال تعالى: (وَجَاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ هُوَ اجْتَبَاكُمْ وَمَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ )(الحج الآية ٧٨) رابعا. هيئة كبار العلماء بالمملكة العربية أشادت الأمانة العامة لهيئة كبار العلماء في السعودية، أمس، بالإجراءات الاحترازية التي اتخذتها الحكومة ضد فيروس كورونا الجديد. وأكدت هيئة كبار العلماء في بيان، أن ذلك يأتي “انطلاقاً من مسؤولية السعودية التي شرّفها الله عز وجل بخدمة الحرمين الشريفين، والعمل على كل ما من شأنه المحافظة على أمن وسلامة قاصدي الحرمين الشريفين خامسا. دار الإفتاء المصرية أكّدت ” دار الإفتاء المصرية” أن “قرار سلطات المملكة العربية السعودية بالتعليق المؤقت لمنح تأشيرات العمرة وزيارة الحرم النبوي الشريف لمواجهة انتشار فيروس (كورونا) يتفق مع أحكام الشريعة الإسلامية، للحفاظ على أرواح وسلامة المعتمرين وضيوف الرحمن. وأنها تؤيد وتدعم بكل قوة مواقف المملكة وحرصها الشديد على أمن واستقرار المشاعر الدينية وكل ما تتخذه من إجراءات لضمان تحقيق ذلك، وسعيها الدؤوب للحفاظ على أرواح المعتمرين وقد بنت دار الإفتاء المصرية فتواها على مايلي” حفظ النفس البشرية من آثار ذلك الفيروس الذي قد يفتك بحياة المعتمرين .1 إعمالا لقاعدة سد الذرائع، وأن درء المفسدة مقدم على جلب المصلحة.2 الحفاظ على أمن واستقرار المشاعرالمقدسة، لما لها من أهمية كبرى في حياة المسلمين والله من وراء القصد وهو يهدي السبيل Qaran News
  2. Hargeysa (Caasimada Online) ― Dowladda federaalka Soomaaliya ayaa si rasmiya mushaharkii uga joojisay shaqaale ka howl-gali jiray gegada diyaaradaha magaalada Hargeysa ee Cigaal International Airport, ee ay maamusho xukuumada Muuse Biixi. Hay’adda duulista hawada Soomaaliya ayaa shaqaalahan ka howl-gali jiray Madaarka Hargeysa uga jaratay mushaharkii sabab ay ku sheegtay ‘dhaqaalo xumo soo food saartay oo ka dhalatay cudurka dunida ku faafay ee Coronavirus’, sida lagu sheegay waraaq loo diray shaqaalahaasi oo nuqul kamid ah uu soo gaaray Caasimada Online. Sida ay ogaatay Caasimada Online, Shaqaalaha dowladda federaalku ay ka jaratay mushaharka ayaa xili hore laga cayriyay Madaarka Hargeysa, kadib markii ay xukuumada Biixi la xiriireysay dowladda Soomaaliya oo mushahar ka qaadan jireen. Shaqaalahan ayaa muddooyinkii dambe qaadanayey mushaharkooda, iyaga oo aan wax shaqo ah ka qaban Madaarka Hargeysa, maadama ay xukuumada Biixi ka cayrisay shaqadii ay ka hayeen madaarka, balse ay lacagtooda ka helayeen dowladda federaalka, iyagoo ku sugan gudaha magaalada Hargeysa. “Maamulka duulista rayidka ah ee Soomaaliya (SCAA) ayaa wajahaya dhibaato dhaqaale oo daran iyadoo dakhliga Muqdisho FIR uu hoos u dhacay cudurka Coronavirus awgii. Tani wax saameyn ah kuma yeelan dakhliga SCAA oo kaliya, laakiin sidoo kale waxa uu meesha ka saaray 75-milyan oo shaqooyin oo xaga duulista iyo dalxiiska ah ee daafaha dunida oo dhan” ayaa lagu yiri Waraaqdaasi oo uu ku saxiixna Agaasimaha Hay’adda Duulimaadyada Soomaaliya, Axmed Macallin Xasan. Waraaqdaasi ka soo baxday Agaasime Axmed Macalin ayaa sidoo kale waxa lagu sheegay in Hay’addu ay sameysay waxkasta oo suuro-gal ah sidii ay shaqada ugu sii jiri lahaayeen Shaqaalahaasi laga cayriyey madaarka Hargeysa, xili aysan wax shaqo ah ka qaban karin Madaarkaa Hargeysa ee Somaliland. Shaqaalahan ay dowladdu ka joojisay lacagtii ayaa hore uga mid ahaa Shaqaalihii Hay’adda duulimaadyada hawada ee Qaramada Midoobay (ICAO), ee dowladda Soomaaliya kala soo wareegtay maamulka hawada dalka. Sida ay ogaatay Caasimada Online, shaqaalahan ayaa tiradoodu dhantahay 42-shaqaale oo Madaarka Hargeysa ka kala qaban jiray shan shaqo inta aysan xukuumada Biixi cayrin, kuwaasi oo iskugu jiray; Maamulka macluumaadka hawada, Saadaasha Hawada, Hagidda diyaaradaha, Parking-garaynta diyaaradaha iyo Dab-damiska. Mushahar joojinta ay dowladda federaalku ku sameysay Shaqaalahaasi ayaa dhaqan-gali doonta 1-da bisha May,2020, sida lagu sheegay waraaqda war-gelinta aheyd ee loo kala direy shaqaalahaasi. Mana cadda in sababta dhabta ah ee dowladdu ay Mushaharka uga joojisay shaqaalahaasi ay tahay saameynta Coronavirus, maadama ay ahaayeen shaqaale aan wax shaqo ah ka qaban jirin Madaarka Hargeysa oo iska qaadan jirey mushaharkooda.
  3. Ciidamada Booliiska Puntland ayaa hawlgallo ay ka sameeyeen Degaanka Ceeldaahir ee gobolka Bari waxay ku soo qabteen Xirmooyin Qaad ah oo la doonayay in si Qarsoodiya loo soo geliya gudaha Puntland. Taliska Qaybta Booliiska Gobolka Bari ayaa jaadkaas xirmooyinka ah ku gubay fagaare ku yaalla Degaanka Ceeldaahir kadib markii Booliisku ay ku soo qabteen hawlgal ay Degaankaas ka fuliyeen. Taliyaha Qaybta Booliiska Gobolka Bari G/sare Xuseen Cali Maxamuud oo warbaahinta kula hadlay fagaaraha jaadkaas lagu gubay ayaa digniin adag u jeediyay dadka weli ku hawllan in ay jebiyaan Amarka dowladda kuwaas oo qaadka si sharci-darro ah ku soo geliya gudaha Puntland. G/sare Xuseen Cali Maxamuud ayaa sheegay in tallaabo sharciga waafaqsan laga qaadi doono cid kasta oo lagu qabto iyagoo si dhuumasho ah Qaad ku soo geliyana Degaannada Puntland. Sidoo kale wuxuu digniin taas lamid ah u diray ciidamada ku sugan Kantaroollada waxaana uu ku hanjabay in tallaabo adag laga qaadi doono askarigii lagu helo in uu fududeeyay soo gelinta iyo kala-gudbinta Qaadka sharci-darrada ah. PUNTLAND POST The post Booliiska Puntland oo Xirmooyin Qaad ah ku gubay Degaanka Ceeldaahir ee Gobolka Bari appeared first on Puntland Post.
  4. Washington (Caasimada Online) – Senator Jamhuuri ah oo ka tirsan Aqalka Senate-ka Mareykanka ayaa diyaariyey sharci ciidamada Mareykanka looga soo saarayo dalka Sacuudiga, kadib carro ka dhalatay qiimo dhaca ay Riyadh ku sameysay suuqa saliidda caalamka. Sharcigan oo uu diyaariyey Senator Bill Cassidy, oo laga soo doorto gobolka saliidda soo saara ee Louisiana, ayaa ciidamada Mareykanka muddo 30 maalmood ah uga soo saaraya Sacuudiga marka la ansixiyo kadib. Faafitaanka cudurka Coronavirus ayaa dhaawac xooggan gaarsiiyey dalabkii saliida cayriin ee suuqyada caalamka, hase yeeshee waxaa uga sii daray saliid xad dhaaf ah oo Sacuudiga ay soo saarayaan, taasi oo qiimaha saliida gaysay heerkii ugu hooseeyey muddo 18 sano ah. Cassidy ayaa sheegay in saliidda dheeriga ah ee ay soo saarayaan Sacuudiga ay wax aan suurta-gal ahayn ka dhigtay in shirkadaha saliidda Mareykanka ay kula loolamaan suuqyada. “In lasoo saaro ciidamadii loo diray inay dad kale difaacaan waxay muujineysaa in saaxiibtinimadu tahay mid laba dhinac ah,” ayuu yiri Cassidy. Sharcigan ayaa wajahaya dagaal xooggan si uu u dhaqan-galo, sababtoo ah wuxuu u baahan yahay ansixinta Aqalka Wakiilada, Aqalka Senate-ka iyo saxiixa madaxweyne Trump. Si kastaba, waa astaan muujineysa in Congress-ka Mareykanka uu diyaar u yahay inuu qaado tallaabo ka dhan ah Sacuudiga, haddii aysan dhimin wax soo saarkooda saliidda. Sharciga ayaa sidoo kale canshuur dheeri ah dul saaraya saliidda laga soo dhoofiyo Sacuudiga ee la keeno Mareykanka, 10 maalmood kadib marka la ansixiyo. Canshuurtaas ayaa xaqiijin doonta in saliidda laga keeno Sacuudiga aysan qiimaheedu ka yaraan 40 dollar barmiilkii. Madaxweyne Trump ayaa horey ugu hanjabay canshuur ka dhan ah Sacuudiga iyo Russia, hase yeeshee weli ma dul-saarin kadib cadaadis ka yimid kooxaha u ololeeya danaha Sacuudiga ee dalka Mareykanka. Congress-ka Mareykanka ayaa fasax ku jira illaa 20-ka bishan April sababo la xiriira Coronavirus, waxaana suurta-gal ah in fasaxa uu intaas ka dheeraado.
  5. Somalia’s President Mohamed Abdullahi Farmajo could legally use the coronavirus pandemic to postpone elections planned for December this year and February 2021. The country continues to face security challenges and now a new threat from the outbreak. President Farmajo’s term is due to end by February 2021 while the Somalia bicameral House should wind up by December this year. Somalia on Friday confirmed 9 more Covid-19 cases raising the national tally to 21. “They are all in (the capital) Mogadishu,” the ministry of health said in a statement. “ Six of the new positive cases had contacts with a person previously found positive,” added the statement. The threat of community spread hang over the country even after Mogadishu banned international flights, banned public gatherings and is instilling strict hygiene standards. Some observers think the law could back President Farmajo should he decide to postpone elections. “Of course if the president does not postpone today, and the virus scales down, he will have no excuse. So if he was to do it, it must be now,” said Abdalla Ibrahim, a political analyst at the East African Centre for Research and Strategic Studies. “Now he has two reasons to postpone: The security situation, which doesn’t permit free and fair elections, and the Covid-19 pandemic, which bans any public gatherings,” he told The EastAfrican. Spark conflicts However, there are those who think a postponement would lead to further conflicts in the country. “The possible postponement is deeply worrying as it offers an opportunity for conflict, undermining the long anticipated transition to multi-party systems,” said Idd Bedel Mohamed, a former Somali diplomat, who has indicated he would be contesting for presidency. “There is no legal provision to permit postponement. There has been no declaration of emergency and the delay of elections can’t be done by Villa Somalia,” he told The EastAfrican, referring to the official residence of the president. Mr Mohamed argues that any postponement would need backing from all stakeholders and challenged President Farmajo to confirm that there won’t be delays. Before the coronavirus pandemic, Somali donors had called for timely elections. UN Secretary-General’s Representative to Somalia James Swan had said scheduled elections should be held to ensure Somalia does not veer off its rebuilding track. —Additional report by Abdulkadir Khalif
  6. Garowe (PP News Desk) — Puntland Ministrr for Intrerior Mohamed Abdirahman Dhaban’ad spoke to the media representatives today in Galka’yo to clarify the political position of Puntland State on 2021 elections in Somalia. “We caution against the use of any pretext to delay 2021 elections. Elections are constitutional. We urge the Federal Government and Federal Member States to put their heads together to prepare the country for elections” the Minister said. Dhaban’ad: Elections should take place in Somalia on time Mr Dhaban’ad noted the health emergency Somalia is going through as a result of Covid-19 and called for Federal Members States “to follow in the footsteps of Puntland commended by WHO for preventive measures against Covid-19.” Puntland State has yet to endorse the Electoral Law passed in December by the Federal Parliament and the Upper House. The Electoral Law stipulates term extension for the presidency and legislatures in the event of unforeseen circumstances that adversely affect the electoral schedule. Covid-19 is one such circumstance that may necessitate postponement of the planned presidential elections for one or two years. Throughout Somalia there are restrictions in place on public gatherings and conferences. Puntland State President Said Abdullahi Deni has indefinitely postponed a planned visit to Mogadishu and administrative headquarters of Federal Member States. © Puntland Post, 2020 The post Puntland Interior Minister: 2021 elections must take place on time appeared first on Puntland Post.
  7. Guddiga ka hortaga iyo wacyi-gelinta cudurka Coronavirus ee Puntland, ayaa ku amray Laamaha Amniga Puntland in ay hubiyaan dhaqangalka dhammaan Awaamiirtii xukuumadda Puntland soo rogtay si looga hortago faafidda COVID-19. Guddiga ayaa Laamaha Amniga si gaar ah ugu amray in ay hubiyaan dhaqan-gelinta Awaamiirta ku saabsan isu-socodka xuduudaha iyo soo gelinta Qaadka kuwaasi oo la sheegay in aysan weli si buuxda u dhaqan-gelin. Go’aanka guddiga ayaa ku soo beegmay xilli wasiirka warfaafinta Puntland uu horay u xaqiijiyay in uusan dhaqan-gelin Amarkii Puntland ku soo rogtay xuduudka dhanka Somaliland islamarkaana weli ay gaadiidka si caadiya isaga socdaan. Sidoo kale Qaadka ayaa weli si qarsoodiya u soo gela gudaha Puntland kadib markii laga keeno dhinaca dalka Ethiopia isaga oo laga soo daaabulo degmada Gallaadi ee gobolka Doollo ee dowlad degaanka Soomaalida DDS. PUNTLAND POST The post Ciidamada Puntland oo Amar lagu siiyay in ay dhaqan-geliyaan bandowga Xuduudaha iyo joojinta Qaadka appeared first on Puntland Post.
  8. MOGADISHU (HOL) - A job vacancy announcement Saturday by Somalia’s state broadcaster STNV went awry after a draft advertisement supposedly issued without official approval sought a not more than 25-year-old attractive girl with an ‘hourglass figure’ sparking sharp reactions from Somalis online. Source: Hiiraan Online
  9. Muqdisho (SMN) – Akhristayaasheena ku xiran website-ka waxaan halkaan idin kugu soo gudbineynaa Barnaamijka Qubanaha Wararka Shabelle. Hoos riix si aad u dhageysato https://www.radioshabelle.com/wp-content/uploads/2020/04/Bar___Qubanaha-Shabelle-110420.mp3 View the full article
  10. Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiirka caafimaadka Soomaaliya Fowsiya Abiikar Nuur ayaa caawa ka war-bixisay xaaladda bukaanadii uu horay u soo ritay cudurka Coronavirus, kuwaas oo ay qaar ka mid ah xaaladooda wanaagsan tahay halka qaarna ay ka deyrisay. Wasiir Fowsiya ayaa sheegtay in laba kamid ah bukaannada uu ku dhacay xanuunka Coronavirus ay xaaladoodu aad u liidato ayna u baahanyihiin daryeel dheeraad ah. Sidoo kale qaar ka mid ah bukaanada ayey sheegtay in lagu baxnaaninayo Isbitaalka Martini oo ah halka loo asteeyey in lagu dabiibo dadka uu soo rito cudurkaas. Wasiirka caafimaadka Fowsiya Abiikar ayaa sidoo kale sheegtay in bukaarada qaar ay xaaladooda caafimaad soo fiicnaaneyso, isla markaana loo fasaxay in ay isku karaantiilaan guryahooda. Waxay mar kale ku celisay walaacii ahaa in xanuunkan si tartiib-tartiib ah uu ugu sii faafayo bulshada Muqdisho, isla markaana dadka laga helay illaa hadda ay u badanyihiin, kuwo aan dalka ka bixin oo aan safar dibadda u aadin. “Waa muhiim in la raaco fariimaha iyo talooyinka caafimad ay ay kamid ka yihiin, in guryaha la joogo, in la kala fogaado oo labo mitir la’isu jirsado, In la joogteeyo fara-xalka iyo in la joojiyo salaanta gacan qaadka ah,” ayey tiri Fowsiya Abiikar. Wasiirka oo sidoo kale ku talisay in si gaar ah xil la isaga saaro xanaaneynta dadka da’da ah iyo dadka qaba xanuunnada daaha. “Waxaan ugu baaqayaa bulshada in qof kasta ee isku arka astaamaha lagu garto COVID-19 uu la xariiro lambarka gaaban ee 449 si loo siiyo talooyin caafimaad ama loo caawiyo”ayey tiri wasiirka caafimaadka Soomaaliya.” Hoos ka daawo wasiirka caafiaadka
  11. Mid ka mid ah Wasiirada dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa raalli-galin ka bixiyey qoraal buuq dhaliyey oo maanta ka soo baxay Wasaaradda Warfaafinta Soomaaliya. Wasiir ku xigeenka Wasaaradda Warfaafinta Soomaaliya Aadan Isaaq ayaa qoraal uu bartiisa Facebook soo dhigay ku sheegay in uu ummadda Soomaaliyeed, gaar ahaan gabdhaha uu ka raalli-galinayo, wixii khalad ahaa ee ku jiray qoraalkaas. Wasiir Aadan Isaaq Sidoo kale Wasiir Aadan ayaa xusay in talaabo anshax marin ah laga qaaday cidii ku lug laheyd qoraalkaas. “Waxaan Guud ahaan ummadda Soomaaliyeed iyo si gaar ah Gabdhaha Soomaaliyeed uga raalli-galinayaa wixii khalad ahaa ee ku jiray warqadii sida khaldan loo geliyey Warbaahinta iyadoo aanay ogoleyn Madaxda Wasaaradda, waxaa talaabo anshax marin ah laga qaaday cidii ku lug laheyd” ayuu ku yiri qoraalka Wasiir ku xigeenka Warfaafinta Soomaaliya. Wasaaradda Warfaafinta dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa maanta dhaleeceyn kala kulantay qoraal xayeysiis shaqo ah oo labo wariye oo haween ah loogu rabay Telefishinka Qaranka. Laba ka mid ah shuruudaha shaqada ayaa dadku aad uga falceliyey, kuwaas oo ahaa in haweenayda loo baahan yahay dherer ahaan, miisaan ahaan iyo muuqaalba leedahay qaab Talefishin iyo sidoo kale in ay leedahay hub-qad wanaagsan. Kadib markii khuburo saxaafadeed iyo dad kale ay aad uga falceliyeel qoraalkaas oo loo arkay takoor ayaa Wasaaradda Warfaafinta Soomaaliya dib u saxsay qoraalkeedii, balse raalli-galin toos ah kama bixin, marka laga reebo hadalka Wasiir ku xigeenka. Hoos ka eeg labadii qoraal ee Wasaarada Warfaafinta Soomaaliya PUNTLAND POST The post Wasiir raalli-galin ka bixiyey qaraal buuq dhaliyey appeared first on Puntland Post.
  12. Madaxweynaha dowladda Federaalka Soomaaliya Maxamed Cabdullaahi Farmaajo ayaa shacabka Soomaaliyeed la wadaagay farriin ku aaddan cudurka COVID-19. Madaxweyne Farmaajo ayaa ku baaqay in lagu dadaalo taxaddarka iyo feejignaanta, maadaama ka hortagga cudurkan uu yahay xalka ugu habboon. Madaxweynaha Soomaaliya ayaa dul-istaagay duruufaha ku xeeran awoodda dowladnimada, hannaanka nolosha dadka ee ku dhisan maalinlaha iyo heerka ay gaarsiisan yihiin dadaallada socda ee lagaga hortagayo cudurkan safmarka ah. “Dowlad ahaan waxa aynu nahay dal hadda soo kabanaya dhinac kasta, dhaqaalaha iyo adeegyada caafimaadka ma gaarsiisana heerka aan dadkeenna ugu qaban lahayn waxbadan oo ay ahayd in aan ku wajahno marxaladdan adag, sidaas oo ay tahay waxaan xoogga saareyna ka hortagga cudurkan maadaama ay tahay waddada ugu habboon ee inoo sahlan” ayuu yiri Madaxweyne Farmaajo. Madaxweyne Maxamed Cabdullaahi Farmaajo ayaa ugu baaqay shacabka in ay isu gurmadaan oo ay isgarab siiyaan, gaar ahaan ganacsatada oo masuuliyad adag ay saaran tahay wakhtigan iyada oo loo baahan yahay in ay u naxaan dadkooda dhibaateysan, uguna dhibriyaan sicirka badeecadaha. Madaxweynaha Soomaaliya ayaa caafimaad deg deg ah u rajeeyey dhammaan bukaannada uu haleelay cudurka COVID-19, Allena waxa uu naxariis u weydiiyey muwaadinkii dalka ugu geeriyooday cudurkan. PUNTLAND POST The post Madaxweyne Farmaajo oo fariin u diray shacabka appeared first on Puntland Post.
  13. Dhuusamareeb (Caasimada Online) – Ciidamada ammaanka ee ka howlgala magaalada Dhuusamareeb ee xarunta maamulka Galmudug ayaa caawa gacanta ku soo dhigay, nin watay waxyaabaha qarxa, sida ay sheegeen saraakiishii hoggaamineysay howlagkaas. Ciidamada ayaa ninkaas kusoo qabtay howgallo ay ka sameeyeen inta badan xaafadaha magaalada, waxaana la sheegay in durbadiiba laga helay xogta in uu qorsheynayey sidii magaalada uu kusoo gelin lahaa qarax u yiilay deegaan 30 KM u jira Dhuusamareeb, waa Bulacle. Intaas kadib waxaa la sheegay in ninkaas loo qaaday halkii uu ugu keydsanaa qaraxaas oo aheyd deegaanka Bulacle oo dhaca inta u dhaxeysa magaalooyinka Dhuusamareeb iyo Ceelbuur ee gobolka Galgaduud. Ciidamada Danab ee ka howlgala magaalada Dhuusamareeb ayaa ku guuleystay in ay soo qarxiyaan waxyaabihii u diyaarsanaa ninkaas, waxaana isagii lagu xiray saldhigga Dhuusamareeb. Saraakiishu ma shaacin macaga ruuxan lagu soo qabtay falkaas, balse waxay sheegeen in laga soo diray degmada Ceelbuur ee gobolka Galgaduud oo ay maamulaan dagaalamayaasha Al-Shabaab. Ciidamada ayaa sii xoojiyey baaritaanada dhanka ammaanka ah ee ka socday magaalada Dhuusamareeb, wixii ka dambeeyey markii la helay xogta ninkan lasoo qabtay, waxaana xaafadaha qaar ee magaalada loo baarayaa guri-guri.
  14. Muqdisho (SMN) – Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Maxamed Cabdullaahi Farmaajo oo shacabka Soomaaliyeed la wadaagay farriin ku aaddan cudurka COVID-19 ayaa ku baaqay in lagu dadaalo taxaddarka iyo feejignaanta, maadaama ka hortagga cudurkan uu yahay xalka ugu habboon. Madaxweynaha ayaa dul-istaagay duruufaha ku xeeran awooddeena dowladnimada, hannaanka nolosha dadkeenna ee ku dhisan maalinlaha iyo heerka ay gaarsiisan yihiin dadaallada socda ee lagaga hortagayo cudurkan safmarka ah. “Dowlad ahaan waxa aynu nahayd dal hadda soo kabanaya dhinac kasta, dhaqaalaha iyo adeegyada caafimaadka ma gaarsiisana heerka aan dadkeenna ugu qaban lahayn waxbadan oo ay ahayd in aan ku wajahno marxaladdan adag, sidaas oo ay tahay waxaan xoogga saareyna ka hortagga cudurkan maadaama ay tahay waddada ugu habboon ee inoo sahlan.” Madaxweyne Maxamed Cabdullaahi Farmaajo ayaa ugu baaqay shacabka in ay isu gurmadaan oo ay isgarab siiyaan, gaar ahaan ganacsatada oo masuuliyad adag ay saaran tahay wakhtigan iyada oo loo baahan yahay in ay u naxaan dadkooda dhibaateysan, uguna dhibriyaan sicirka badeecadaha. Madaxweynaha Jamhuuriyadda ayaa caafimaad deg deg ah u rajeeyey dhammaan bukaannada uu haleelay cudurka COVID-19, Allena waxa uu naxariis u weydiiyey muwaadinkii dalka ugu geeriyooday cudurkan. View the full article
  15. Muqdisho (SMN) – Wasiirka Wasaaaradda Awqaafta iyo Arrimaha Diinta Mudane Sheikh Nuur Maxamed Xasan iyo Culimaa’udiinka Soomaaliyeed oo maanta kulmay ayaa ka wada hadlay dardar gelinta dadaallada lagula tacaalayo cudurka CoronaVirus / COVID19. Kulanka waxaa goobjoog ka ahaa masuuliyiinta wasaaradda, mas’uuliyiin ka socotay xafiiska ra’iisulwasaaraha XFS, dhaqaatiir Iyo hay’adaha Amniga. Waxaa la isla gorfeeyay sida ugu wanaagsan ee wax looga qaban karo faafitaanka cudurkan safmarka ah ee ku soo kordhay dalkeenna. Dood iyo aragti is-dhaafsi ka dib waxaa wasaaradda iyo culimadu isla garteen: In Culimada oo ka mid ah dadka ay bulshadu dhageysato ay kaalin weyn ka qaataan wacyigelinta bulshada ee ku aaddan cudurkan khatarta ah ee Covid19. In la dhiso guddi ka shaqeeya taakuleynta iyo caawinta qeybaha nugul ee bulshada oo uu saameynta nololeed ku yeelanayo cudurkan Coronavirus, maadaama ay nagu soo aaddan tahay bisha barakeysan ee Ramadaan. Guddi ka kooban Dowladda, khubarada caafimaadka iyo culimada ayaa qiimeyn doona oo go’aan ka gaari doona waxa laga yeelayo arrinta masaajidda kadib marka cilmi baaris diini iyo mid caafimaad ah la sameeyo. Waxaa mar kale la farayaa ganacsatada Soomaaliyeed meel walba oo ay joogaan in ay u turaan shacabka Soomaaliyeed oo aysan sare u qaadin qiimaha waxyaabaha daruuriga u ah nolosha shacabka Soomaaliyeed, culimadana wacyigalin ka sameyso, hay’adaha dowladda ee arrintu khuseysana tallaabada ku habboon ka qaadaan. View the full article
  16. Muqdisho (Caasimada Online)– Madaxtooyada Soomaaliya ayaa soo saartay qoraal uu Madaxweynaha Soomaaliya Maxamed Cabdullaahi Farmaajo shacabka kula wadaagay farriin ku aaddan cudurka COVID-19. Madaxweynaha ayaa ugu horreyn dadka Soomaaliyeed ugu baaqay in lagu dadaalo taxaddarka iyo feejignaanta, maadaama ka hortagga cudurkan uu yahay xalka ugu habboon. “Dowlad ahaan waxa aynu nahayd dal hadda soo kabanaya dhinac kasta, dhaqaalaha iyo adeegyada caafimaadka ma gaarsiisana heerka aan dadkeenna ugu qaban lahayn waxbadan oo ay ahayd in aan ku wajahno marxaladdan adag, sidaas oo ay tahay waxaan xoogga saareyna ka hortagga cudurkan maadaama ay tahay waddada ugu habboon ee inoo sahlan,” ayuu yiri madaxweynaha. Sidoo kale Madaxweyne Farmaajo ayaa ugu baaqay shacabka in ay isu gurmadaan oo ay isgarab siiyaan, gaar ahaan ganacsatada oo masuuliyad adag ay saaran tahay wakhtigan, iyada oo loo baahan yahay in ay u naxaan dadkooda dhibaateysan, uguna dhibriyaan sicirka badeecadaha, sida lagu yiri qoraalka. Ugu dambeyntii Madaxweynaha ayaa caafimaad u rajeeyey dhammaan bukaannada uu haleelay cudurka COVID-19. “Allena waxa uu naxariis u weydiiyey muwaadinkii dalka ugu geeriyooday cudurkan.” Khatarta cudurka Coronavirus ayaa dalka si weyn looga dareemayaa kadib markii ay korortay tirada dadka uu soo ritay, waxayna haatan mareysaa tirada dadka la shaaciyey ee uu ku dhacay gudaha dalka 21 ruux oo mid u dhintay, midna ka caafimaaday, halka inta kale lagu dabiibayo goobo loo asteeyey.
  17. (SLT-Hargeysa)-Gudoomiyaha Xisbiga mucaaridka ah ee UCID ee Somaliland, Faysal Cali Waraabe ayaa sheegay in midnimo Somaliland iyo Soomaaliya dhexmartaa ay ku xidhan tahay, haddii buu yidhi ay hormood ka noqdaan midnimadaasi Jabuuti iyo Jigjiga. Waxa uu sheegay in taasi ay horseedeyso in la helo shantii Soomaaliyeed, dhan kale waxa uu si kulul u weeraray qaar ka mid ah madax-dhaqameedka Somaliland, Halkan hoose ka DAAWO Source
  18. Muqdisho (SMN) – Dhageystayaasha idaacada Shabelle ee ku taxan website-keena waxaan halkaan hoose idin kugu soo gudbineynaa warka Habeen. Hoos riix si aad udhageysato https://www.radioshabelle.com/wp-content/uploads/2020/04/Warka-Hapeen-110420-sax.mp3 View the full article
  19. (SLT-Hargeysa)-Soomaaliya ayaa waxaa sii faafaya cudurka COVID-19 oo illaa iyo iminka la diiwaangeliyey 20 qof oo u badan bahda caafimaadka oo ah dhakhaatiir oo la xaqiijiyey in cudurkani uu soo ritay. Hal qof ayaa la xaqiijiyay in illaa iyo haatan uu COVID-19 ugu geeriyooday Soomaaliya, halkan hoose ka DAAWO warbixin Source
  20. A gathering of clan elders, government officials and military court judge Saturday resolved to bring to an end the bloodshed in Wanlaweyn which has claimed over 20 lives in the past week. Source: Hiiraan Online
  21. Wararka naga soo gaarayo gobolka Sanaag ayaa sheegayo in saakay dagaal ka bilowday deegaan lagu magacaabo Waqadariya oo dhaca galbeedka degmada Laasqoray ee gobolkaasi. Dagaalka oo bilowday saakay aroor hore ayaa dhex marayo laba beelood oo wada dega deegaanka, waxaana wararku intaas ku darayaan in labada beelood ay ka soo kala jeedaka maamulada Puntland iyo Somaliland. Waxaa jiro khasaare ka dhashay dagaalka oo soo kala gaaray labada dhinac ee ku dagaalamayo dagaalamayo gobolka waxaana adag in si dhab ah loo ogodaado xogta maadaama isgaarsiinta deegaanka ay aad u liidato. Wariyaha Goobjoog Celduruus ayaa waxaa soo sheegayaa in dagaalkii hadda uu iskiis u istaagay mana aysan jirin wax ciidan ah oo kala dhex galay, waxaa la gubay goobo ku yaallo deegaanka oo Masaajid uu ka mid yahay dhaqanka gobolka Sanaag ayaa hadda raadinaya waanwaan. Dagaalaka ka dhacaya degaanka Waqadariya ayaa dhowr jeer ku la soo laalaabanayey deegaanka oo ah mid ku teedsan dhanka xeebta labada dhinac ayaan isku haayo gacan ku heynta deegaankaasi mana jiro xal lagu dhameynayo dagaalka oo in badan khasaare sababay soo kala gaaray labada dhinac ee isku hayo deegaanka. Goob joog News Source: goobjoog.com