Deeq A.

Nomad
  • Content Count

    214,613
  • Joined

  • Last visited

  • Days Won

    13

Everything posted by Deeq A.

  1. https://qarannews.com/wp-content/uploads/2026/01/51346190867700cbfcf19a5a7d200c8f.mp4 Qaran News
  2. Tel Aviv (Caasimada Online) – Warbixinno ay baahiyeen warbaahinta Israa’iil ayaa ka digay in Masar ay ballaarineyso joogitaankeeda milatari iyo midka amni ee Soomaaliya iyo Geeska Afrika, tallaabadan oo lagu sheegay mid jawaab toos ah u ah waxa ay Qaahira u aragto saameynta sii kordheysa ee Israa’iil ku leedahay gobolka. Sida lagu sheegay warbixin uu baahiyay talefishinka ku hadla afka Cibraaniga ee i24News, Masar waxay sare u qaadday lugta ay ku leedahay arrimaha Soomaaliya kadib markii Israa’iil ay aqoonsatay maamulka gooni-u-goosadka ah ee Somaliland. Dhaq-dhaqaaqaas aqoonsiga ah waxaa la sheegay in hay’adaha amniga Masar ay u arkaan khatar toos ah oo ku wajahan xasilloonida gobolka iyo danaha istiraatiijiyadeed ee Masar. Ilo dhanka amniga ah oo Israa’iiliyan ah, laguna xusay warbixinta, ayaa sheegay in Masar ay xoogga saareyso taageerada dowladda Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud. Ujeeddada Masar ayaa lagu sheegay ilaalinta midnimada dhuleed ee Soomaaliya iyo ka hortagga cawaaqib-xumo dhanka amniga ah oo ka dhalan karta dhaq-dhaqaaqyada Israa’iil ee Geeska Afrika. Warbixintu waxay intaas ku dartay in saraakiisha Masar ay aaminsan yihiin in aqoonsiga Israa’iil ee Somaliland uu qeyb ka yahay qorshe ballaaran oo ay Yuhuuddu ku dooneyso inay saldhig istiraatiijiyadeed uga sameysato agagaarka Marinka Baabul Mandab iyo Badda Cas, kuwaas oo ah goobo halbowle u ah amniga badaha ee Masar. Waxaa kale oo jirta cabsi ay Qaahira qabto oo ah in Israa’iil ay sii xoojiso iskaashiga ay la leedahay Itoobiya, xilli xiriirka Masar iyo Addis Ababa uu aad u xun yahay sababo la xiriira Biyo-xireenka GERD iyo arrimaha wabiga Nile. Isagoo la hadlayay kanaalka, falanqeeye Israa’iili ah oo lagu magacaabo Eddy Cohen ayaa Israa’iil ku tilmaamay “awood weyn” (Superpower) oo dooneysa inay saameynteeda ku fidiso meel ka baxsan Bariga Dhexe ilaa gudaha Afrika, si ay ugu dhowaato cadowgeeda gobolka. Warbixintu waxay xustay in Masar ay billowday inay ciidamo iyo la-taliyayaal milatari u dirto Soomaaliya horraantii 2024-kii, kadib heshiis difaac oo dhexmaray labada dal. Wixii intaas ka dambeeyay, Qaahira waxay Muqdisho siisay taageero amni iyo mid saadka ah, gaar ahaan dagaalka ka dhanka ah kooxda Al-Shabaab. Qiyaaso dhanka amniga ah oo i24News soo xigatay ayaa tirada ciidamada Masar ee hadda ka hawlgala Soomaaliya ku sheegay dhowr kun, kuwaas oo ku jooga heshiisyo laba geesood ah iyo qeyb kamid ah howlgallada nabad-ilaalinta ee Midowga Afrika. The post Israel oo aad uga walaacsan tallaabooyin uu dal kale ka waddo gudaha Soomaaliya appeared first on Caasimada Online.
  3. Laascaanood (Caasimada Online) – Isimada dhaqanka beelaha Daarood oo uu ugu horeeyo Boqor Burhaan Boqor Muuse ayaa soo saaray bayaan ay ku muujinayaan diidmadooda aqoonsiga Israa’iil ay sheegtay inay siisay Somaliland. Bayaankan ayaa si adag loogu cambaareeyay aqoonsiga Israa’iil, taas oo Isimada ay sheegeen inay ka hor imanayso midnimada iyo wadajirka dastuuriga ah ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya. “Waxay xad-gudub ku tahay qawaaniinta iyo axdiyada Midowga Afrika iyo kuwa caalamiga ah ee ilaalinaya madax-bannaanida dalalka, waxayna hurineysa kala-qaybsanaan iyo xasillooni-darro siyaasadeed, amni, dhaqaale, mid bulsho iyo mid juqraafi siyaasadeedba (geopolitics),” ayaa lagu yiri bayaanka. Sidoo kale, Isimada ayaa bogaadiyay horumarka iyo dowlad dhiska ay muddada kooban ku tallaabsadeen dowladda iyo shacabka Waqooyi Bari, iyagoo wajahaya caqabado siyaasadeed iyo kuwa amni. “Waxaan boogaadinaynaa kaalinta wanaagsaan ee u hiilinaysa midnimada iyo wadajirka ee madaxda qaranka ee uu horreeyo Madaxweynaha iyo Ra’iisul Wasaaraha ee ay ka qaateen taageeridda maamulka curdanka ah ee Waqooyi-Bari.” Dowladda Federaalka Soomaaliya ayey ugu baaqeen xoojinta iyo garab istaagga maamulka Waqooyi Bari, oo ay sheegeen inuu dhiig badan u shubay adkaynta wada jirka midnimada dalka. Isimada dhaqanka beelaha Daarood ayaa sidoo kale waxay taageereen go’aanka Dowladda Federaalka ee burinta dhammaan heshiisyada lala galay Imaaraadka Carabta kadib markii ay ku xad-gudbeen midnimada, madaxbannaanida dalka, iyo eadajirka ummadda Soomaaliyeed. “Waxaan si buuxda u bogaadinaynaa doorashadii qof iyo cod ee Golaha Deegaanka ee ka dhacday Muqdisho, 25 December 2025, taas oo muujisay: In doorasho isku tashi ah oo qof iyo cod ah lagu hirgelin karo si nabdoon iyo in shacabka u dooran karaan hoggaankooda si daahfuran,” ayaa lagu yiri bayaanka Isimada dhaqanka Daaroo. Sidoo kale waxaa lagu yiri: “Haddii doorasho qof iyo cod ah qabsoomi weydo, waxa aan soo jeedinaynaa in kuraasta loo soo celiyo Beelaha Soomaaliyeed sidii dhacday 2012-kii.” Ugu dambeyntiina, Isimada dhaqanka ayaa waxay Dowladda Federaalka iyo dowlad-goboleedyada ku adkeeyeen inay si wadajir ah u ilaaliyaan madax-bannaanida, midnimada iyo qaranimada Soomaaliyeed, isla markaana aysan kala aragti duwanaanshaha siyaasadeed ee gudaha uusan dhaawicin midnimada iyo wadajirka ummadda Soomaaliyeed. The post Isimada Daarood oo mowqif ka soo saaray aqoonsiga Israel ee maamulka Somaliland appeared first on Caasimada Online.
  4. Wasiirka Warfaafinta, Dhaqanka iyo Dalxiiska ee Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, Da’uud Aweys Jaamac, ayaa sheegay in dhammaan dekedaha dalka ay si buuxda hoos ugu jiraan gacanta dowladda Federaalka. Wasiirka ayaa hadalkan ku sheegay wareysi uu siiyay telefishinka Al-Jazeera, isagoo xusay in Xukuumadda Soomaaliya ay go’aan rasmi ah ku gaartay in meesha laga saaro dhammaan heshiisyadii dekedaha ee lala galay Dowladda Imaaraadka Carabta. Wasiirka wuxuu beeniyay Sheegada DP World ee ah in ay gacanta kusii heyn doonto Dekedaha Boosaaso iyo Berbera. Wuxuu xusay in markii meesha laga saaray heshiisyadda Imaaraadka Carabta DP World dhankeeda ay meesha ka baxday. Da’uud Aweys Jaamac ayaa tilmaamay in go’aankan uu ka dhashay dood iyo falanqeyn dheer oo ay yeesheen Golaha Wasiirrada, isla markaana cod aqlabiyad ah lagu ansixiyay intii uu socday shir ka dhacay magaalada Muqdisho. Wasiirka ayaa carrabka ku adkeeyay in tallaabadan ay ka tarjumeyso madax-bannaanida Qaranka iyo doorka dowladda Federaalka ee ku aaddan ilaalinta kheyraadka istiraatiijiga ah ee dalka, gaar ahaan dekedaha oo ah laf-dhabarta dhaqaalaha Soomaaliya. Source: goobjoog.com
  5. Qaar ka mid ah isimada dhaqanka beesha Daaraad oo ku shiray magaalada Laascaanood ee xarunta maamulka Waqooyi Bari ayaa soo saaray dhowr qodob oo ay uga hadleen xaaladda dalka Soomaaliya. Isimadan oo uu hoggaaminayo Boqor Burhaan Boqor Muuse, uuna ka mid yahay Suldaan Siciid Maxamed Garaase waxay soo dhaweeyeen go’aanka dowladda federaalka Soomaaliya ku burisay dhammaan heshiisyadii ay hore u wada galeen Soomaaliya iyo Isutaga Imaaraadka Carabta. Sidoo kale isimadu waxay dhaleeceeyeen go’aanka dhawaan Israa’iil ku aqoonsatay maamulka Somaliland, waxayna tilmaameen in arrintan ay sii kordhin karto falalka argagixisada ee Geeska Afrika iyo marin biyoodka Gacanka Cadmeed. Isimada waxay soo jeediyeen in haddii dalka ay ka dhici weydo doorasho qof iyo cod ah, dib loogu laabto tii 2012 oo ay 135 oday dhaqameed soo xulaan xildhibaannada baarlamaanka federaalka Soomaaliya. Isimadan ayaa maalmo ka hor magaalada Laascaanood kulamo kula qaatay madaxweynaha dowladda federaalka Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud iyo Ra’iisul Wasaare Xamse Cabdi Barre. PUNTLAND POST
  6. Dubai (Caasimada Online) – Wasaaradda Difaaca ee Imaaraadka Carabta ayaa beenisay inay saldhigyo iyo xabsiyo qarsoodi ah ku laheyd garoonka diyaaradaha Riyan ee dalka Yemen. Bayaan kasoo baxay wasaaradda ayaa lagu beeniyay hadalkii Guddoomiyaha gobolka Hadramawt ee Yemen, Salem Al-Khanbashi oo sheegay in Imaaraadka uu garoonka diyaaradaha Riyan u adeegsaday xeryo qarsoodi ah, xabsiyo iyo goobo lagu kaydiyo walxaha qarxa. Guddoomiyaha Hadramawt ayaa muuqaallo lagu baahiyay baraha bulshada ku sheegay in Imaaraadku uu garoonka Riyan u beddelay saldhigyo lagu ururiyo hub iyo walxo qarxa, si loo sii huriyo colaadda Yemen. Waxa uu sheegay in halkaas ay ku yaalleen xabsiyo aan horay loo shaacin oo dad lagu hayay. Dhankiisa, Isu-tagga Imaaraatka Carabta ayaa xaqiijiyay inuu si rasmi ah uga baxay koonfurta Yemen 2-dii Janaayo 2026, isla markaana uusan dalkaas kaga tegin wax qalab militari ah ama agab khatar ah. Imaaraadku wuxuu eedeymahaas ku tilmaamay “kuwo aan sal iyo raad toona lahayn,” laguna doonayo in lagu waxyeelleeyo sumcaddiisa. Sidoo kale, Imaaraadka ayaa sheegay in goobaha laga soo duubay muuqaallada ay ahaayeen hoy ay deggenaayeen ciidamadiisa iyo xubnaha reer Yemen ee la shaqeynayay, arrintaas oo uu ku tilmaamay mid caadi ah, maadaama askartu u baahan yihiin guryo ay ku nastaan marka ay howl-gallada ka baxaan. Ugu dambeyn, fara-gelintii Imaaraadka Carabta ee Yemen ayaa dhowaan soo dhammaatay, kaddib markii lagu eedeeyay inuu door ku lahaa kala qeybsanaanta dalkaas, taas oo keentay in muddo kooban gudaheed lagu soo gaba-gabeeyo joogitaankiisii Yemen. Dowladda Yemen ayaa marar hore ku eedeysay Imaaraadka inay xabsiyo qarsoodi ah ku leeyihiin dhowr aag oo ay gacanta ku hayeen, eedeymahaas oo Imaaraadku mar walba beenin jireen. Si kastaba, Khilaafka u dhexeeya Riyadh iyo Abu Dhabi ayaa ku baahay gobolka, wuxuuna iskugu jiraa arrimaha siyaasadda iyo soo saarista saliidda. Labada dal waxay sidoo kale ku jiraan tartan dhaqaale oo adag, oo ay ku jirto cidda soo jiidan karta maalgashiga shisheeye iyo dalxiisayaasha ugu badan, iyo cidda saami weyn ka heli karta tiknoolajiyadda AI-da. The post Imaaraadka Carabta oo beeniyay in uu xabsiyo qarsoodi ah uu ku lahaa… appeared first on Caasimada Online.
  7. Siyaasadda Soomaaliya waxay mar kale istaagtay isgoys xasaasi ah ka dib markii shalay, oo ay taariikhdu ahayd 19-ka Janaayo 2026, Xafiiska Ra’iisul Wasaaruhu soo saartay martiqaad rasmi ah oo ku socda Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed. Kuwaasoo bishii December ka dalbaday Madaxweyne Xasan Sheekh uu qabto Shir wadatashi ah. Golaha Shirka loogu yeeray ayaa ka kooban. Shariif Sheekh Axmed: Madaxweynihii 7-aad ee Soomaaliya (Hoggaanka Golaha). Axmed Maxamed Islaam (Axmed Madoobe): Madaxweynaha Jubbaland Siciid Cabdullaahi Deni: Madaxweynaha Puntland. Maxamed Cabdullaahi Farmaajo: Madaxweynihii 9-aad ee Soomaaliya. Xasan Cali Khayre: Ra’iisul Wasaarihii hore ee Soomaaliya. Cabdiraxmaan Cabdishakuur Warsame: Hoggaamiyaha Xisbiga Wadajir In kasta oo warku u qornaa si degan oo dib u heshiisiin ay ka muuqato, haddana waxaa dusha sare kaga daboolan lakabyo badan oo shaki iyo cabsi leh, kuwaas oo si gaar ah u taabanaya Madaxweynaha Jubbaland, Axmed Maxamed Islaam (Axmed Madoobe). Dowladda Soomaaliya Axmed Madoobe wali ma aysan aqoonsan doorashadii uu qabtay. Caqabadda ugu weyn ee hortaagan in Axmed Madoobe uu cagta soo dhigo caasimadda Muqdisho waa mid salka ku haysa garsoorka iyo loolankii qadhaadhaa ee sanadihii u dambeeyay. Waxaa weli diiwaanka Maxkamadda Gobolka Banaadir ku jira waarankii soo qabashada ee la soo saaray 27-kii November 2024, xilligaas oo dowladda federaalku ay ku eedaysay “khiyaano qaran”. In kasta oo hadda gogol fidsan tahay, haddana sharci ahaan waarankaas weli ma la laalin, taas oo Axmed Madoobe ka dhigaysa hoggaamiye u dhexreeya laba daran mid dooro: inuu aamino ballanqaadka dowladda oo uu yimaado Muqdisho, ama inuu dhowro amnigisa iyo xaqiijinta xasaanaddiisa isagoo ka fogaanaya gacanta garsoorka ee weli u furan. Waxaa jira dareen xooggan oo sheegaya in Goluhu ay dalban doonaan in shirka 1-da Febraayo loo raro magaalo dhex-dhexaad ah ama la helo dammaanad-qaad caalami ah oo ka yimaada saaxiibada Soomaaliya. Cabsidoodu waxay salka ku haysaa in caasimadda dhexdeeda loogu isticmaalo awoodda dowladnimada, taas oo wiiqi karta mawqifkoodii adkaa ee ay Kismaayo ku hayeen tan iyo Diseembar 2025. Su’aasha ugu muhiimsan maanta dhex taalla falanqeeyayaasha ayaa ah: Haddii shirku fashilmo, Axmed Madoobe ma heli doonaa fursad uu dib ugu laabto Kismaayo? Dowladda Federaalka waxay xilligaas haysan kartaa fursad ay ku dhaqan-geliso waarankii hore ee garsoorka, taas oo Axmed Madoobe ka dhigi karta nin ku go’doomay caasimadda, lumiyayna gacan-ku-haynta Jubbaland. Si kastaba ha ahaatee, gogashan loo dhigay 1-da Febraayo 2026 waa imtixaankii ugu weynaa ee soo mara labada dhinac. Waa isku day lagu kala saarayo in dalka loo horseedayo is-tanaasul iyo doorasho lagu heshiiyey, iyo in la soo afjarayo loolankii muddada dheer soo jiitamayay ee u dhexeeyay Kismaayo iyo Muqdisho iyadoo la adeegsanayo xeelado siyaasadeed iyo kuwo garsoor. Source: goobjoog.com
  8. Beledweyne (Caasimada Online) – Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed oo garab ka helaya xoogagga difaaca deegaanka ee Macawiisleyda ayaa maalmahan dhaq-dhaqaaqyo ballaaran ka wada degmada Matabaan ee gobolka Hiiraan. Ciidamada isbahaysanaya ayaa diyaarinaya qorshe ay dib ugu billaabayaan howl-gallo lagula wareegayo deegaanno iyo degmooyin ka tirsan bariga Hiiraan oo ay weli ku sugan yihiin dagaalyahannada Al-Shabaab. Dhowr maalmood ka hor, taliyaha ciidanka dhulka ayaa degmada Matabaan kula dardaarmay boqolaal askari oo loo diyaariyay duullaanka lagu doonayo in kooxda looga saaro goobaha ay kaga harsan yihiin gobolkaas. Dhaq-dhaqaaqyada wadajirka ah ee ciidamada ayaa si cad looga dareemay magaalooyinka Maxaas iyo Moqokori, kuwaas oo Al-Shabaab ay la wareegtay dabayaaqadii sannadkii hore. Warar kale ayaa tilmaamaya in kooxda ay ciidamo badan isugu geysay magaalada Maxaas, oo ah goob istaraatiiji ah oo muhiim u ah isku xirka gobollada Hiiraan iyo Galguduud. Dhanka kale, tan iyo markii ay bilowdeen dhaq-dhaqaaqyadan militari, Al-Shabaab ayaa isaga baxday deegaanno ay ka mid yihiin Waabweyn iyo Teedaan, kuwaas oo ku yaalla inta u dhexeysa degmooyinka Matabaan iyo Maxaas ee gobolka Hiiraan. Howl-galladan ayaa qeyb ka ah dardar-gelinta dagaalka ka dhanka ah kooxda Al-Shabaab oo bilihii lasoo dhaafay hoos u dhacay, inkastoo illaa hadda ciidamada dowladda iyo kuwa deegaanka ay xaqiijiyeen bartilmaameedyo muhiim ah. The post Abaabulka howl-gallo culus oo ka socda gobolka HIIRAAN appeared first on Caasimada Online.
  9. Ciidamadani waa kuwa kamandowska ee hada ka soo baxay dugsiga tababarka ee Caddadlay. Iskuuladda tabobarada ciidamada Somaliland waxa hada ku xaraysan kumaan kun oo ka mid ah ciidamadda kala gadisan oo iyana dhawaan dhamaysan doona tababaradooda Somaliland forever Qaran News
  10. Cadan (Caasimada Online) – Dowladda Yemen ee uu taageero Sacuudiga ayaa Isniintii ku eedeysay Imaaraadka Carabta inay xabsi qarsoodi ah ka maamusho saldhig ciidan oo ku yaalla duleedka magaalada dekedda ah ee Mukalla ee koonfurta Yemen, eedeyntaas oo Abu Dhabi ay si adag u beenisay. Eedeyntan ayaa sii hurisay xiisad dublamaasiyadeed iyo khilaaf soo jireen ah oo u dhexeeya labada dal ee saliidda qaniga ku ah ee Khaliijka. Eedeymahan culus waxaa soo jeediyay Saalem Al-Khanbashi, oo ah Guddoomiyaha gobolka Xadramuut ee bariga Yemen, intii lagu guda jiray safar naadir ah oo warbaahinta loo qabanqaabiyay. Dowladda Sacuudiga ayaa wariyayaal caalami ah, oo ay ku jirto koox ka socota wakaaladda Reuters, ka qaadday Riyadh, iyadoo geysay saldhigga cirka ee Riyan oo u dhow magaalada Mukalla. Al-Khanbashi oo qabtay shir jaraa’id oo telefishinka laga sii daayay ayaa sheegay in tallaabooyin adag laga qaadi doono Imaaraadka iyo hoggaamiyaha kooxda gooni-u-goosadka ah ee Koonfurta Yemen (STC), kaas oo isbaheysiga Sacuudigu hoggaamiyo ay sheegeen in Imaaraadku si dhuumaaleysi ah dalka uga saaray. “Dhammaan tallaabooyinka lagama maarmaanka ah waa la qaadi doonaa si loola xisaabtamo kuwa geystay xad-gudubyada, ha ahaado Caydaruus Al-Zubeydi ama Imaaraadka—ha noqdeen xubnahooda, saraakiishooda, ama dadka u shaqeeya—si caddaalad loogu raadiyo dhibbanayaasha iyo qoysaskooda,” ayuu yiri Al-Khanbashi. Dhanka kale, Imaaraadka ayaa Talaadadii beeniyay hadalka guddoomiyaha, iyagoo ku tilmaamay “wax aan dhaafsiisnayn been abuur ula kac ah iyo marin habaabin.” Bayaan ka soo baxay Wasaaradda Difaaca Imaaraadka ayaa lagu yiri: “Xarumaha la sheegayo waa kaliya goobo ciidan, qolalka howlgalada, iyo gabbaadyo la adkeeyay oo qaarkood dhulka hoostiisa ku yaallaan—waana qaab caan ah oo laga yaqaan garoomada iyo xarumaha ciidamada adduunka, manalaha macno dhaafsiisan kan ciidanka.” Waxay sidoo kale ku celiyeen in ciidamada dalkaasi ay si rasmi ah uga baxeen Yemen bishii Diseembar 2025. Dagaalka afka iyo xiisadda gobolka Sarkaal u hadlay kooxda STC ayaa Reuters u sheegay inay si buuxda uga go’an tahay ilaalinta xuquuqda aadanaha iyo caddaaladda, isagoo ka jawaabaya eedeynta ah in kooxdaas oo Imaaraadku taageero ay maamuleysay xabsi qarsoodi ah. “Waxaan si joogto ah oo wax ku ool ah ula shaqeyneynay Qaramada Midoobay iyo hay’adaha kale ee xuquuqda aadanaha si loo xaqiijiyo xuquuqda iyo ilaalinta dadka Koonfurta Yemen,” ayuu raaciyay. Hadallada Khanbashi ayaa ka mid ah eedeymihii ugu cuslaa ee loo jeediyo Imaaraadka intii uu socday dagaalka afka ah ee kala dhexeeya Sacuudiga. Khilaafka ayaa bannaanka u soo baxay sannadkii hore markii dagaalyahannada STC oo Imaaraadku taageero ay gobollo muhiim ah ka saareen ciidamada dowladda Yemen ee caalamku aqoonsan yahay ee Sacuudigu taageero. Intaas kadib, dabayaaqadii bishii Diseembar, Sacuudiga ayaa duqeeyay wax uu ku sheegay shixnad hub iyo qalab ah oo Imaaraadku u waday STC magaalada Mukalla. Tallaabadaas ayaa horseeday in STC ay jabto, Imaaraadkuna uu ka baxo halkaas ka dib ku dhawaad toban sano oo uu ahaa awoodda ugu weyn ee dhulka joogta. Rashaad Al-Calimi, madaxa golaha madaxtooyada Yemen ee Sacuudigu taageero, ayaa Isniintii la kulmay Taliye Fahad bin Xamad Al-Salmaan, taliyaha ciidamada wadajirka ah ee isbaheysiga, si ay uga wadahadlaan iskaashiga ciidan. Calimi ayaa ammaanay taageerada Sacuudiga ee Yemen, oo isugu jirta gargaar bini’aadminimo, mashaariic horumarineed, iyo kaalmo dhaqaale oo mushaaraadka lagu bixiyo. Khilaafka u dhexeeya Riyadh iyo Abu Dhabi ayaa ku baahay gobolka, wuxuuna iskugu jiraa arrimaha siyaasadda iyo soo saarista saliidda. Labada dal waxay sidoo kale ku jiraan tartan dhaqaale oo adag, oo ay ku jirto cidda soo jiidan karta maalgashiga shisheeye iyo dalxiisayaasha ugu badan, iyo cidda saami weyn ka heli karta tiknoolajiyadda AI-da. Toddobaadyadii la soo dhaafay, dadka wax falanqeeya ee labada dhinac ayaa baraha bulshada isku weydaarsanayay eedeymo culus, taas oo muujineysa khilaaf aan horey loo arag. Boqortooyooyinka Khaliijka ayaa horey khilaafkooda u qarin jiray si ay u muujiyaan midnimo ka dhan ah cadowgooda guud, Iiraan. Qoraal Axaddii la soo dhigay barta X ee telefishinka dowladda Sacuudiga (Ekhbariya) ayaa u qornaa: “Maadaama Abu Dhabi ay hurineyso cadaawad ka dhan ah Sacuudiga… Boqortooyadu kama waaban doonto inay qaaddo tallaabooyinka lagama maarmaanka ah.” Dowladda Yemen ayaa marar hore ku eedeysay Imaaraadka inay xabsiyo qarsoodi ah ku leeyihiin dhowr aag oo ay gacanta ku hayeen, eedeymahaas oo Imaaraadku mar walba beenin jireen. The post Xiisadda Imaaraadka iyo Sacuudiga ee Yemen oo ka dareysa ayadoo la shaaciyey… appeared first on Caasimada Online.
  11. Taliyaha Ciidanka Booliska Soomaaliya Gen. Asad Cismaan Diyaano iyo siyaasi Xasan Shire Abgaal ayaa dhexdhexaadinaya madaxda maamulka Waqooyi Bari oo khilaaf cusub ka dhex bilaabmay. Gen. Asad Diyaano iyo Xasan Shire Abgaal waxay saacadihii la soo dhaafay magaalada Laascaanood kulamo gaar gaar ah kula qaateen madaxweyne Firdhiye iyo ku-xigeenkiisa Cabdirishiid Yuusuf Jibriil, inkastoo aan la aqoon waxa ay kala kulmeen labada dhinac. Madaxweynaha Waqooyi Bari iyo ku-xigeenkiisa waxaa khilaafkoodu soo shaacbaxay munaasabaddii caleemosaarkoodii kaddib, waxaana Abwaan uu baraha bulshada mariyay hadallo duur-xul ah oo ku durayay Firdhiye. PUNTLAND POST
  12. Soomaaliya iyo Qatar ayaa kala saxiixday heshiis iskaashi difaac oo looga gol leeyahay xoojinta xiriirka militari iyo ballaarinta wada-shaqeynta amni ee u dhexeysa labada dal. Heshiiskan waxaa kala saxiixday Wasiirka Gaashaandhigga Soomaaliya, Axmed Macallin Fiqi, iyo Wasiirka Difaaca Qatar, Sacuud bin Cabdiraxmaan bin Xasan Al-Thaani, xilli ay labada dhinac ku kulmeen shirka Bandhigga iyo Shirweynaha Caalamiga ah ee Difaaca Badda ee ka socda magaalada Doha (DIMDEX). Heshiiska ayaa diiradda saaraya xoojinta iskaashiga difaaca, horumarinta hannaanada isku-xirka amniga, iyo taageeridda dadaallada wadajirka ah ee lagu xoojinayo amniga iyo xasilloonida heer gobol iyo mid caalami ah. Sidoo kale, heshiiskani wuxuu muujinayay iskaashi istaraatiijiyadeed oo sii xoogeysanaya oo u dhexeeya Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya iyo Dowladda Qatar, iyadoo labada dal ay wadaagaan danaha ku aaddan ballaarinta wada-shaqeynta dhinacyada difaaca iyo amniga la xiriira. Source: goobjoog.com
  13. Dimishiq (Caasimada Online) – Ku dhowaad 100 maxbuus oo ururka Daacish laga qabtay ayaa ka baxsaday xabsiyo ku yaalla magaalada Al-Shadaadi, oo ku taalla waqooyi-bari Suuriya, sida ay baahisay wakaaladda wararka Suuriya ee SANA. Baxsashada maxaabiistan ayaa timid kaddib iska hor-imaad dhex-maray ciidamada dowladda iyo xoogagga Dimuqraadiga Suuriya ee SDF. Xaalad bandow ah ayaa lagu soo rogay magaalada Al-Shadaadi, iyadoo ciidamo amni lagu soo wareejiyay, kuwaas oo la sheegay in ay horey iskugu diyaarsanayeen la wareegidda xabsiyada ay ku jireen xubnaha Daacish ee halkaas lagu hayay, sida ay sheegeen ilo wareedyo la hadlay warbaahinta gudaha. Mas’uuliyiin ka tirsan dowladda Suuriya ayaa sheegay in ay ka go’an tahay in dib loo soo qabto maxaabiista baxsatay, kuwaas oo muddo dheer ku xirnaa xabsiyada. Sidoo kale waxay muujiyeen tuhun ah in baxsashadaasi si ula kac ah loo fududeeyay si loo wiiqo qodobo ka mid ah heshiiska u dhexeeyay madaxweynaha Suuriya iyo hoggaanka SDF. Dhanka kale, sarkaal sare oo ka tirsan ciidamada Suuriya ayaa u sheegay telefishinka Aljazeera in ay si buuxda ula wareegeen gacan ku haynta magaalada Al-Shadaadi. Sarkaalkan ayaa sidoo kale sheegay in weli ay socdaan howl-galada lagu baadi-goobayo maxaabiista baxsatay, isagoo xusay in 81 ka mid ah 120 ruux oo horey ugu xirnaa xabsiyada hadda ay maamulaan ciidamada dowladda la raadinayo. The post Maxaabiis Daacish ah oo ka baxsaday xabsiyo ku yaalla… appeared first on Caasimada Online.
  14. Ciidamada ICE ee Minnesota oo barafka ku jiiday nin ay u dhaceen gurigiisa MinnesotaXigashada Sawirka,Reuters Saacad ka hor Nin deggan gobolka Minnesota ayaa u sheegay wakaaladda wararka ee Reuters shalay inuu dareemay cabsi, ceeb, iyo rajo-beel, maalin ka dib markii saraakiisha socdaalka ee ICE ay albaabkiisa ku jebiyeen qoryo, ay katiineeyeen, ka dibna ay ku jiideen barafka isagoo xiran buume iyo kabaha guriga lagu joogo. ChongLy Thao, oo 56 jir ah, una dhashay Mareykanka (isagoo isticmaala magaca Scott), ayaa sheegay in gurigiisa dib loogu soo celiyay galabnimadii Axadda iyada oo aan wax sharraxaad ah ama raalligelin ah la siin. “Waan duceysanayay. Waxaan lahaa, Ilaahow fadlan i caawi, wax khaldan ma sameyn. Maxay sidan iigu sameynayaan? Anigoon dharkayga qabin,” ayuu Thao, oo ah nin u dhashay qowmiyadda Hmong ee dalka Laos, ugu sheegay Reuters isagoo joga gurigiisa Isniintii, xilli deriskiisu ay ku mashquulsanaayeen hagaajinta albaabka jabsan. Sawirrada dhacdadan oo muujinaya Thao oo dhar la’aan ah, bustena ku duuban, kuwaas oo ay qaadeen sawir-qaade ka tirsan Reuters iyo dad goob-joogayaal ah, ayaa ku faafay baraha bulshada. Tani waxay sii kordhisay walaaca laga qabo in saraakiisha amniga federaalka ay ku xad-gudbayaan awooddooda qayb ka ah ololaha socdaalka ee Madaxweyne Donald Trump, kaas oo lagu geeyay ilaa 3,000 oo sarkaal agagaarka Minneapolis. Bayaan ay soo saareen qoyska ayaa waxay dhacdadan ku tilmaameen mid “aan loo baahnayn, meel-ka-dhac ah, isla markaana argagax weyn ku reebtay.” Heerkulka ugu sarreeya ee Saint Paul maalintii Axadda wuxuu ahaa 14 darajo Fahrenheit. Waaxda Amniga Gudaha (DHS) ayaa sheegtay in saraakiishu ay baritaanno ku hayeen labo dambiile oo hore loogu xukumay dambiyo galmo oo ku sugnaa ciwaankaas, uuna muwaadin Mareykanka ah oo halkaas degganaa diiday in laga qaado faraha ama aqoonsiga wejiga, sidaas darteedna loo xiray. “Wuxuu u ekaa sharraxaadda dadka la raadinayay. Sida hay’ad kasta oo sharci fulin ah, waa hab-maamuus caadi ah in la hayo dhammaan shakhsiyaadka ku jira guri hawlgal laga fulinayo si loo sugo ammaanka dadweynaha iyo kan saraakiisha,” ayay afhayeenka DHS Tricia McLaughlin ku tiri bayaan ay soo saartay Sababta aan halkan u joogno’ Xigashada Sawirka,Reuters DHS (Waaxda Amniga Gudaha ee Maraykanka) waxay soo saartay ogeysiisyo dad la raadinayo oo ku saabsan labo nin oo bartilmaameed u ahaa baaritaanka kuwaas oo weli baxsad ahaa, iyadoo mid kasta lagu sifeeyay “ajnabi sharci-darro ah oo dambiile ah” kana yimid Laos, isla markaana lagu soo rogay amarro masaafurin. Sida ay sheegeen ehel la socday xaaladda, mid ka mid ah ragga ku qornaa ogeysiisyada la raadinayo hore ayuu u deggenaa guriga balse wuu ka guuray, waxaana lagu tilmaamay inuu ka tirsanaa qoyska Thao. Qaran News
  15. Hargeysa (Caasimada Online) – Warar aan si rasmi ah loo xaqiijin oo sheegaya in Madaxweynaha maamulka Somaliland, Cabdiraxmaan Maxamed Cabdillaahi (Cirro), uu safar ku tagay Israa’iil ayaa saacadihii la soo dhaafay si weyn u qabsaday baraha bulshada, xilli ay soo baxeen xogo dhanka duullimaadyada ah oo shaki dhaliyay. Hadal-hayntan ayaa soo xoogeysatay Axaddii, 18-kii Janaayo, kadib markii qoraal lagu baahiyay barta X (hore Twitter) ee akoon ku magacaaban “Rabbi Avi Hirsch” uu sheegay in Madaxweyne Cirro uu gaaray Israa’iil si uu u dhameystiro ku biirista heshiisyada Abraham Accords. Si kastaba ha ahaatee, akoonkaas oo isticmaalayay sawirka falanqeeye siyaasadeed oo Soomaali ah ayaa markii dambe la xiray (suspended), iyadoo dad badan ay ku tilmaameen mid marin-habaabin ah oo aan lagu kalsoonaan karin. Inkastoo isha warkaas ay noqotay mid shaki weyn la geliyay, haddana xogta duullimaadyada ee ilaha furan (OSINT) ayaa muujisay dhaqdhaqaaq aan caadi ahayn. Diyaarad khaas ah oo nooceedu yahay Hawker 800XP (T7-NKS) ayaa la xaqiijiyay inay Axaddii ka soo duushay garoonka Ben Gurion ee Israa’iil, iyadoo soo martay hawada Itoobiya kuna degtay Hargeysa. Ilaa hadda, ma jiro war rasmi ah oo ka soo baxay xukuumadda Hargeysa ama Tel Aviv oo ku saabsan cidda saarneyd diyaaraddaas ama ujeeddada safarka. Mas’uuliyiinta Somaliland oo aan la xiriirnay kama aysan jawaabin codsiyada ku saabsan xaqiijinta safarka madaxweynaha. Dhacdooyinkan ayaa imaanaya wax ka yar bil kadib markii Ra’iisul Wasaaraha Israa’iil Benjamin Netanyahu iyo Madaxweyne Cirro ay yeesheen wada-hadal taleefan 26-kii Diseembar 2025. Wicitaankaas oo ahaa mid taariikhi ah, ayuu Netanyahu ku sheegay in Israa’iil ay aqoonsatay madax-bannaanida Somaliland, isagoo casuumaad rasmi ah u fidiyay madaxweynaha. Cirro ayaa waqtigaas aqbalay casuumaadda, isagoo ballanqaaday inuu booqan doono Israa’iil “sida ugu dhaqsaha badan” sanadka 2026. Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa si adag uga hortimid tallaabada Israa’iil, iyadoo ku tilmaantay xadgudub qaawan oo ka dhan ah qaranimada iyo midnimada Soomaaliya. Beesha caalamka intiisa badan ayaa weli u arka Somaliland inay tahay qeyb ka mid ah Soomaaliya, inkastoo gobolku uu ku dhawaaqay madax-bannaani sanadkii 1991-kii. Xilli uu jiro xiisad diblomaasiyadeed iyo hubanti la’aan ku aaddan warka safarka, indhuhu waxay ku sii jeedaan Hargeysa iyo Tel Aviv wixii warar rasmi ah ee soo kordha. The post Maxaa ka run ah safarka la sheegay in Cirro ku tegay Israel? appeared first on Caasimada Online.
  16. Muqdisho (Caasimada Online) – Shirkadda Hormuud ayaa ku eedeysay ciidamo ka tirsan Kenya inay burburiyeen xarun muhiim u ahayd shabakaddeeda taleefannada gacanta, taas oo ku taalla gobolka Jubbada Hoose. Shirkaddan oo ka mid ah shirkadaha isgaarsiinta ee ugu waaweyn dalka ayaa waxay sheegtay in falkaasi sababay hakad weyn oo ku yimid adeegyadii isgaarsiinta iyo kuwii lacageed, kuwaas oo ay si toos ah ugu tiirsanaayeen kumannaan qof oo Soomaaliyeed. Sida lagu sheegay bayaan ay shirkaddu soo saartay, xarunta ku taalla tuulada Dhuuyac-Garoon ayaa la burburiyay 14-kii Janaayo 2026, iyadoo isla goobtaas horay loogu beegsaday weerar la mid ah 21-kii Janaayo 2019. “Waxaan ka xunnahay inaan u sheegno macaamiisheena iyo guud ahaan bulshada Soomaaliyeed in ciidamada dowladda Kenya ay mar kale si ula kac ah u burburiyeen qalabka isgaarsiinta ee shirkadda,” ayay shirkaddu ku tiri bayaankeeda. Waxay intaas ku dartay in dhacdadani dhalisay khasaare adeeg iyo mid dhaqaale oo culus, isla markaana ay saameyn ku yeelatay dad u dhexeeya 20,000 illaa 30,000 oo ku nool Dhuuyac-Garoon iyo deegaanada ku dhow dhow. Bayaanka ayaa lagu caddeeyay in dadka deegaankaasi ay si buuxda u waayeen dhammaan adeegyadii isgaarsiinta iyo kuwii lacageed ee ay ka heli jireen shirkadda. Hormuud waxay tilmaantay in adeegyadeedu ay door muhiim ah ka ciyaari jireen isku xirka bulshada, ganacsiga iyo nolosha maalinlaha ah, xilli dadka deegaanku ay wajahayaan abaar baahsan iyo duruufo nololeed oo adag. Wararka la helayo ayaa muujinaya in xarunta lagu burburiyay miinooyin dhulka lagu aasay, iyadoo ciidamada Kenya lagu eedeeyay inay si sharci-darro ah uga soo gudbeen xadka, isla markaana aysan ka mid ahayn ciidamo si rasmi ah uga howl-gala gudaha Soomaaliya. The post Ciidanka Kenya oo burburiyay xarun ay Hormuud ku lahayd… appeared first on Caasimada Online.
  17. Ku-simaha madaxweynaha ahna madaxweyne ku-xigeenka Puntland Ilyaas Cismaan Lugatoor ayaa la kulmay safiirka Midowga Yurub ee Soomaaliya Danjire Francesca Di Mauro iyo wafdi ay hogaaminayso oo soo gaaray Garowe. Kulanka waxaa looga wada hadlay guud ahaan xaaladda Soomaaliya, gaar ahaan la dagaalanka argagixisada Daacish & Al-shabaab, dimuqraadiyadda, mashaariicda horumarineed, gargaarka bini’aadantinimo iyo xoojinta xiriirka wada shaqeyneed ee Midowga Yurub iyo Puntland, sida lagu sheegay qoraal ka soo baxay madaxtooyada Puntland. Sidoo kale madaxweyne ku-xigeenka Puntland wuxuu gooni gooni ula kulmay safiirka dalka Denmark ee Soomaaliya Danjire Steen Sonnen Andersen, safiirka safiirka Norway Ms. Merete Dyrud iyo diblomaasiyiin ka socda dalalka Sweden iyo Switzerland, kuwaas oo ka mid ahaa wafdiga safiirka Midowga Yurub ee soo gaaray Garowe. PUNTLAND POST
  18. Dowladaha Soomaaliya iyo Qadar ayaa kala saxiixday heshiis iskaashi difaac, kaas oo la sheegay in lagu xoojinayo xiriirka milatari iyo wada-shaqeynta amni ee u dhexeeya labada dal. Heshiiskan waxaa saxiixay Wasiirka Gaashaandhigga Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Axmed Macallin Fiqi, iyo Ku-xigeenka Ra’iisul Wasaaraha ahna Wasiirka Arrimaha Difaaca Dowladda Qadar, Sheekh Sacuud bin Cabdiraxmaan bin Xasan Al Thani. Sida lagu sheegay qoraal ka baxay dowladda Soomaaliya heshiiska iskaashiga difaac wuxuu diiradda saarayaa tababarrada ciidamada, is-dhaafsiga khibradaha milatari, horumarinta awoodda difaaca, iyo xoojinta wada-shaqeynta amniga, si loo taageero dadaallada lagu xaqiijinayo amniga iyo xasilloonida gobolka. Saxiixa heshiiskan wuxuu muujinayaa sida ay labada dal uga go’an tahay in ay si wadajir ah uga shaqeeyaan horumarinta difaaca, amniga, iyo iskaashiga milatari ee mustaqbalka. PUNTLAND POST
  19. Gulaid Yusuf Idaan Strategist and Diplomat Analyzing Somaliland and Horn Affairs Somaliland Meets Legal Statehood—Why Egypt, Turkey & Saudi Arabia Resist Somaliland meets all legal criteria for statehood, yet regional powers block recognition due to strategic self-interest.” Since 1991, Somaliland has consistently demonstrated that it is a fully sovereign state under international law. Its population, territory, effective government, and capacity for foreign relations fully satisfy the Montevideo criteria, while its historical independence in 1960 provides a unique restoration-based legal claim. Over three decades, Somaliland has maintained peace, democracy, and economic development—achievements unmatched in the region. Despite this, most Arab and Islamic states continue to refuse recognition. The reasons are strategic, not religious or ideological, and are deeply tied to regional interests, economic control, and geopolitical influence, rather than concerns about Somali unity or Islamic law. Somaliland’s Legal Fulfillment of Statehood Before addressing objections, it is critical to highlight what Somaliland has accomplished: Permanent Population – A stable population of 4.5–5.7 million sharing a cohesive social and political identity. Defined Territory – Borders correspond precisely to the former British Somaliland Protectorate (1960), undisputed internally, and maintained through administrative control. Effective Government – Somaliland exercises full control with: A functioning executive, bicameral legislature, and independent judiciary. Peaceful multi-party elections and regular transfers of power. Domestic public services and security forces maintaining law and order independently. Capacity for Foreign Relations – Diplomatic engagement with Ethiopia, UAE, Israel, and European offices demonstrates autonomous foreign policy. Additionally, Somaliland’s independence is a restoration of sovereignty rather than secession, making it legally distinct from traditional separatist claims. It also satisfies the effectivity principle and falls under the emerging doctrine of remedial recognition, rewarding peaceful, functional governance. Rebutting Regional Objections: Strategic Interests Over Ideology Egypt: Control Over Red Sea and Nile Influence Claim: Somaliland’s recognition threatens Arab unity and strategic dominance in the Red Sea. Legal Rebuttal: Somaliland does not alter colonial-era borders; its independence restores the 1960 recognized state. Effectivity principle: Egypt cannot negate the factual exercise of sovereignty by citing regional preference. Strategic Reality: Egypt’s opposition is about maintaining influence over Ethiopia and trade corridors, not religion or Somali unity. Turkey: Preserving Influence in Somalia Claim: Somaliland threatens Somalia’s unity, undermining Turkish investments. Legal Rebuttal: Somaliland’s restoration is not secession; it is a resumption of prior sovereignty. Independent agreements with Ethiopia, UAE, and Israel are legal exercises of foreign policy capacity. Strategic Reality: Turkey’s resistance is driven by economic and political leverage over Mogadishu, not concerns about Islamic law or ethnic unity. Djibouti: Economic Rivalry Over Ports Claim: Somaliland’s foreign partnerships threaten Djibouti’s monopoly and regional security. Legal Rebuttal: Somaliland’s governance and agreements are consistent with its capacity for foreign relations and de facto sovereignty. Borders are stable and legally recognized (uti possidetis). Strategic Reality: Djibouti’s opposition is commercial protectionism, not defense of Arab solidarity or Somali cohesion. Sudan: Preventing Regional Shift Claim: Recognition could destabilize Sudanese or Horn alliances. Legal Rebuttal: Somaliland’s democratic self-determination is peaceful and lawful, fulfilling remedial recognition standards. Recognition promotes stability in the Horn, contrary to Sudan’s claims. Strategic Reality: Sudan’s objection stems from control of Red Sea access and regional influence, not Islam or Somali unity. Federal Somalia: Preserving Political Monopoly Claim: Somaliland recognition undermines Somalia’s territorial integrity. Legal Rebuttal: Somalia exercises no effective control over Somaliland. Recognition aligns with effectivity principle, not symbolic assertions. Historical Precedent: Somaliland restores pre-union sovereignty, not breaking away from a functioning state. Strategic Reality: Mogadishu’s opposition is about maintaining central political control, not religious or ethnic considerations. Other Arab and Islamic States (Saudi Arabia, Qatar, Oman, Pakistan, etc.) Claim: Recognition challenges Arab solidarity and the Palestinian cause. Legal Rebuttal: Legal obligations under international law are independent of symbolic narratives. Somaliland fulfills all statehood requirements, including historical sovereignty, democracy, and effective governance. Precedent Misconception: Each case is judged individually; Somaliland is sui generis. Strategic Reality: These states are motivated by regional hierarchy, central authority, and controlling independent governance models, not religious or pan-Somali concerns. Conclusion: Sovereignty vs. Strategic Interests Somaliland has fulfilled every legal criterion for statehood: Montevideo criteria, historical continuity, effectivity, and remedial recognition. Its recognition is a legal obligation, yet regional opposition is driven by strategic, economic, and political self-interest, not religion or Somali unity. The region’s selective application of law exposes a political hypocrisy: effective governance, democracy, and peace are ignored when they challenge entrenched power structures. Somaliland’s case demonstrates that sovereignty exists in law and practice, and continued denial reflects regional self-interest, not legal deficiency. Recognition is therefore not a favor—it is a matter of law, justice, and factual sovereignty. About the Author Gulaid Yusuf Idaan is a senior lecturer and researcher specializing in diplomacy, international law, and international relations in the Horn of Africa. He holds multiple Master’s degrees and publishes extensively on state recognition, geopolitics, governance, and regional security, linking academic analysis with policy-relevant insight. Qaran News
  20. WQ: Asad Adaani Ibrahim Qore & Siyaasi Tan iyo markii Xukuumaddii Dhexe ee Soomaaliya burburtay sannadkii 1991kii, xaaladda Soomaaliya waxay ahayd mid aan siyaasad ahaan u degganayn, dalkuna wuxuu u jihaystay dagaallo sokeeye iyo kalaqoqobnaan bulsho, waxaana mar kasta soo dulmarayay doodda qabyaaladda iyo tan reeraha ku qotanta. Burburkaasi wuxuu abuuray in maamulo yaryar dalka ka hanaqaadaan. Burburkii ka dib, maamulkii ugu horreeyay ee dalka Soomaaliya laga sameeyay wuxuu ahaa maamulka “Soomaalilaan” oo isagu qaatay aragti goonigoosad ah. Dadkii degaankii la isku oran jiray “Soomaalilaan” wixii ka horreeyey 1dii Julaay 1960kii waxa ay saamayn taban ka soo gaartay ku dhawaaqistii aragtida gooni-isu-taagga. Xaaladahaas waxay abuureen in doodo badan ka abuurmaan qaabka dalka loo maamulayo, fikradda dalka lagu kala dhantaalayo, iyo sida mawqif looga qaadan lahaa; waana aragtida keentay in qaar ka mid ah Beesha Caalamku ay si sibiq ah ugu kadsoomaan aragtida oranaysa in loo wada hadlo labadii gobol ee midoobay sanadkii 1960kii, isla markaasna siyaasiyiin Soomaaliyeedna ay aragtidaas u hoggaansameen. Isbeddelladii dhacay bilowgii sagaashameeyadii waxay sii xoojiyeen in beeluhu samaystaan maamulgoboleedyo, waxayna taasi ku timid markii xalkii siyaasadeed ee Soomaaliya uu raagay, dadkuna ka niyadjabeen in qaranjebkii dhacay laga soo doogo. Arrintaas ayaa soo dedejisay in sidoo kale la sameeyo maamulka Buntilaan, sannadkii 1998kii. Shirkii Carta isaguna wuxuu soo bandhigay qorshe kale oo markaas la istusay in dalka lagu xasilin karo, waana hannaanka 4.5ta oo ah kan ilaa hadda saldhigga u ah saammiqeybsiga kuraasta Baarlammaanka Soomaaliya. Dadkii iyo dalkii Soomaaliyeed oo sidaas u kala fadhiya, ayaa dalka Soomaaliya waxaa ka hanaqaaday xukuumado aan awood badan lahayn, hasayeeshee ku hubaysan sharciyaddii Dastuurka Soomaaliya iyo go’aamo ka soo baxay Qaramada Midoobay oo lagu xoojinayo midnimada dalka Soomaaliya. Dhammaan madaxweynayaashii Soomaaliya ee xilalka soo qabtay wixii ka danbeeyay Shirkii Carta ee 2000 waxay dhibbane u noqdeen aragtidii odhanaysay in aysan ku dhiirran tallaabooyin wiiqaya damaca goosata, isla mar ahaantaasna xoojinaya midnimada dalka, marka laga reebo Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud oo noqday madaxweynihii ugu horreeyey ee Soomaaliyeed ee gidaarkaas jebiya, isla markaasna fuliyay qodobbada Dastuurka Soomaaliya kaalinta kowaad kaga jira, ee ahaa ilaalinta midnimada iyo bedqabka dhulka Soomaaliyeed. Dhacdooyinkii aan goobjoogga u ahaa waxaa ka mid ahaa sannadkii 2005tii, markii xukuumaddii xilligaas dalka ka talinaysay ay awoodi kari wayday inay u gudubto magaalada Laascaanood. Xujada ugu weyn ee ay bulshada la wadaagtayna waxay ahayd in Beesha Caalamku ka codsatay in aysan dhinaca waqooyi u dhaafin Garoowe oo ay xilligaas ka soo degeen Madaxweynihii iyo Ra’iisalwasaarihii xilligaas – Madaxweyne Cabdullaahi Yuusuf Axmed iyo Ra’iisalwasaare Cali Maxamed Geeddi. Wasiir ka mid ahaa xukuumaddaas ayaa ii sheegay annagoo garoonka diyaaradaha ee Garoowe ku sugan in Beesha Caalamku ku cadaadisay inaysan dhaafin Garoowe, xilligaasna magaalada Laascaanood oo Garoowe u jirta 130km waxaa gacanta ku haysay Dawladda Buntilaan. Markii madaxda qaranka ee xilligaas la weydiiyay waxa ka jira in Beesha Caalamku ku cadaadisay inaysan Laascaanood u gudbin, waxay ku afgobaadsadeen “waan tagaynaa, wafti culus ayaanu u diraynaa”, hasayeeshee waxay booqdeen magaalooyinka Garoowe, Gaalkacayo iyo Boosaaso, waxayna dib uga dhoofeen magaalada Boosaaso. Dhammaan madaxdii ka danbaysay raggaasna, mar kasta oo ay Garoowe yimaadaan, way awoodi kari waayi jireen inay gaaraan Buurawadal oo Garoowe u jirta 30km, iyada oo lagu casuumay inay soo booqdaan. Socdaalkii Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ee Laascaanood wuxuu ahaa socdaal taariikhi ah oo burburiyay dhammaan caqabadihii hortaagnaa hirgelinta Dastuurka Soomaaliya ee arrimahan la xidhiidha, kuwaas oo midnimada iyo badqabka dhuleed ee Soomaaliya si cad u qeexayay. Mudane Xasan Sheekh Maxamuud wuxuu soo afjaray dood ay soo gudbin jireen goonnigoosadku oo odhanaysay in haddii madaxda qaranku soo booqdaan degaannadaas ay dhibaato weyn ka dhici doonto, iyagoo u sawiri jiray in bulshada degaanku taageersan yihiin aragtidooda, inta ka soo horjeedana aysan saamayn lahayn. Hore ayuu u xaqiijiyay Ra’iisulwasaare Xamse in degaanku yahay degaan nabdoon oo dadkiisu taageersan yihiin Jamhuuriyadda Federaalka ah ee Soomaaliya iyo midnimada ummadda Soomaaliyeed. Hasayeeshee tegiddii Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud waxay ku soo beegantay xilli xaasaasi ah oo ay tahay in maanta la muujiyo wadajirka bulshada iyo is-ahaanshaheeda. Safarkii Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu ku tagay caasimadda Dawladgoboleedka Soomaaliyeed ee Waqooyibari ee Laascaanood, iyadoo madaxweyne Soomaaliyeed ugu danbaysay inuu booqdo 1986kii, wuxuu ahaa safar taariikhi ah, isla markaasna diray dhanbaallo badan oo hal dhagax shan shinbirood lagu wada abbaaray: Wuxuu Madaxweynuhu dhanbaal u diray bulshada Soomaaliyeed ee Jamhuuriyadda Soomaaliya, wuxuuna u sheegay in dalku mid yahay sida ku cad Dastuurka JFS. Wuxuu dhanbaal u diray maamulka goonigoosadka ah ee Waqooyigalbeed oo uu u sheegay in la soo gaadhay xilligii dooddiisa la soo afjari lahaa. Wuxuu dhanbaal u diray dunida Carabta iyo Beesha Caalamka, isagoo u sheegay inuu dalka waqooyi iyo koonfurba ka taliyo. Wuxuu dhanbaal u diray Isra**l, isagoo sheegay inuu ka taliyo inta badan deegaanka Waqooyiga Soomaaliya. Wuxuu dhanbaal u diray bulshada reer Waqooyibari, isagoo tilmaamay inay ka shaqeeyaan horumarinta degaankooda. Gabagabadii, socdaalkani wuxuu soo afjaray doodo badan oo dhinac walba leh, wuxuuna Madaxweyne Xasan Sheekh soo arkay bulsho midnimadu dhab ka tahay, oo nabadgalyo ku nool. Inuu si nabad ah u tago, labo habeen iyo saddex maalmoodna bulshadiisa ku dhex qaato, waxay caddaysay sida Dawladda Waqooyibari iyo magaalada Laascaanood diyaarka ugu yihiin inay kaalintooda ka qaataan dibudhiska qarannimada ummadda Soomaaliyeed—Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuudna sidaas ayuu taariikhda ugu galay in uu noqday: dalmideeye, dalxoreeye, iyo geesi dhiirran. Source: goobjoog.com
  21. Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa shir wadatashi ah ugu yeertay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed ee ku mideysan yihiin Puntland, Jubaland iyo Madasha Samatabixinta ee Muqdisho. War-saxaafadeed ka soo baxay xafiiska Ra’iisul Wasaare Xamse ayaa lagu sheegay in Xukuumadda Federaalka Soomaaliya ay cusuumaad rasmi ah u fidisay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed. Sidoo kale Xukuumadda Federaalka Soomaaliya waxay tilmaantay in shirkaasi uu furmi doono 1-da bisha soo socota ee Febraayo, islamarkaana uu ka dhaci doono magaalada Muqdisho. Xukuumadda Federaalka waxay qabanqaabada shirkaas u xilsaartay wasiirka Caddaaladda iyo Arrimaha Dastuurka Xasan Macallin Maxamuud, iyadoo Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed ugu baaqday in ay dhankooda soo magacowdaan cid ku matasha qabanqaabada shirka. PUNTLAND POST
  22. WQ: Maxamuud Xaamud Maxamuud Badle Falanqeeye Arrimaha Siyaasadda Wakhtiga lagu jiro waxaa jiray isbeddello badan oo ka dhacay dunida, gobolka iyo gaar ahaan dalkeenna. Tani waxay keentay waxyaabo badan inay iska beddelaan juqraafi-siyaasadeedka (geopolitics) adduunka iyo gobolka. Haddaan Laascaanood u weecanno, waxaa dagaal ku dhex maray Soomaalilaan iyo dadkii degaanka oo markaas ku dagaallamayay magaca SSC-Khaatumo, una taagnaa midnimada dalka. Dadka degaanka ah ayaa ku guulaystay inay la wareegeen degaannadooda, taasoo keentay in dowladda Soomaaliya ay hirgeliso Maamulgoboleedka Waqooyibari. Dibudhac weyn oo ka jiray caleemasaarka maamulka cusub oo loo aanaynayo siyaasadaha isdiiddan ee ka jira Soomaaliya iyo faragelinta waddamada shisheeye ku hayaan dalkeenna, iyadoo xaalku cakiran yahay, ayaa Soomaalilaan aqoonsi ka raadisay Israa**l taasi oo Soomaalida ku noqotay dhabannahays aan la filanayn, khatarna gelisay midnimada Soomaaliya. Tani waxay dhashay in madaxda dalka ugu sarraysa ay ku hanbabaraan, ayna muujiyaan tallaabo kasta oo ay ku difaaci karaan midnimada dalka, waxaana la sameeyeen dadaallo badan oo diblamaasiyadeed, waxaa kale oo la xoojiyay dadaallada dawladdu ku bixinaysay difaacidda dalka. DIBLOMAASIYADD IYO DANAHA CAALAMKA EE GEESKA AFRIKA Sucuudiga ayaa isna hurdada ka kacay, lana wareegay Yemen oo Imaaraadku rabay in uu kala jaro, waxaana samaysmay isbahaysi cusub oo ay ku midoobeen waddamada Sucuudiga, Masar, Turkiga, Soomaaliya iyo Bakistaan. Isbahaysigan ayaa isku raacay in laga shaqeeyo midnimada waddamada Islaamka ah sida Soomaaliya, Suudaan, Yamen, Suuriya iyo Liibiya oo aan la jarjarin. Xoojinta isbahaysigu waxay dhashay in Madaxweynaha Soomaaliya uu go’aansado in uu socdaal rasmi ah ku tago Dawladgoboleedka Waqooyibari oo u taagan midnimada dalka. Haddaba, caleemasarka iyo socdaalka Madaxweynaha, maxay ka dhigan tahay? Waxaan u kala qaadaynaa labo qodob: QODOBKA KOWAAD: DAWLADDA FEDERALKA AH EE SOOMAALIYA WAXAY UGA DHIGAN TAHAY In Madaxweyne Xasan Sheekh tagay qeyb ka mid ah dhulkii maamulka Soomaalilaan sheeganayay waxay meesha ka saartay in maamulka Waqooyibari dhulkaas gacanta ugu jiro, waxayna muujisay degaankaasi in uu hoos yimaado Dawladda Federaalka ah ee Soomaaliya. Madaxweyne Xasan Sheekh wuxuu Maamulgoboleedka Waqooyibari u aqoonsaday maamul rasmi ah oo ka tirsan dawladgoboleedyada Soomaaliya. Madaxwaynuhu wuxuu kaloo u aqoonsaday Laascaanood inay tahay magaalada midnimada ummadda Soomaaliyeed, waxayna noqotay guul u soo hoyatay reer Waqooyibari. Waxay kor-u-qaadaysaa awoodda gorgortan ee Dawlada Federaalka ah ee Soomaaliya ee dhinaca midnimada. Waa guul kale oo Xukuumaddu ku darsan karto hirgelinta nidaamka federaalka; maadaama ay aqoonsatay maamulgoboleed cusub oo Dawladda Dhexe ku soo biira. QODOBKA LABAAD: DAWLADGOBOLEEDKA WAQOOYI BARI WAXAY UGA DHIGAN TAHAY In dadka deegaannadaasi u heellan yihiin dowladnimada iyo wadajirka dalka Soomaaliya, waxaana laga garan karaa taariikhda halgan ee degaannadaas iyo sida wufuuddii Soomaalida badankeedu ugu qulqulaysay Waqooyibari. Booqashada Madaxweynaha ee Waqooyibari waxay xoojinaysaa jiritaanka sharciyadeed ee maamulka cusub. Booqashada Madaxweynaha ee Laascaanood waxay xaqiijinaysaa sugnaanshaha amni ee degaankaas. Waxay keenaysaa koboc dhaqaale oo maamulka u soo kordhay. Tani waxay suurtagelinaysaa inay hirgalaan dhammaaan mashaariicda horumarineed ee Dawladda Dhexe bixinayso iyo kuwa caalamiga ah, waxayna abuuraysaa fursadaha maalgashiga. Waxay albaabbada ka soo xiraysaa kaarkii aqoonsi-raadis ee uu maamulka Soomaalilaan u isticmaali jiray iyo kalagoynta dalka. Ugu danbayntii, safarka Madaxweynuhu wuxuu caalamka iyo Soomaalidaba u dirayaa sawir ah in Soomaaliya tahay mid wadajirta oo aan la kala goyjn karin iyo in Waqooyibari tahay xudunta midnimada dalka—arrintan oo keentay in maamulkaasi uu si rasmi ah uga mid noqdo dawladgoboleedyada Dawladda Federaalka ah ee Soomaaliya. Source: goobjoog.com
  23. Warbixin caalami ah oo ay baahisay The Land of Origins ayaa lagu sheegay in aqoonsiga rasmiga ah ee Jamhuuriyadda Somaliland uu si weyn u beddelay muuqaalka siyaasadeed ee Geeska Afrika, isla markaana uu jebiyey xayndaabkii siyaasadeed ee muddada dheer jiray. Sidoo kale waxay tilmaantay in tallaabadani ay fure u noqotay albaabo cusub oo dhaqaale iyo amni. Waxa kale, oo ay tilmaantay The Land of Origins in Jamhuuriyadda Somaliland ay heshay dareen caalami ah oo muhiimad weyn u leh horumarka qadiyadeeda, kadib aqoonsigii taariikhiga ahaa ee ay siisay dawladda Israa’iil, sidoo kalena ay Somaliland soo jiidatay maalgelshi caalami ah oo ku saabsan marinnada ganacsiga ee Dekedda Berbera iyo Badda Cas. Xilli qoonsigeedu si weyn u beddelay isu-dheelitirka awoodda ee Geeska Afrika. Muuqaalkan, oo cinwaan looga dhigay “Maxay Jabuuti uga baqaysaa aqoonsiga caalamiga ah ee Somaliland” (Why Djibouti Fears Somaliland’s International Recognition), ayaa si qotodheer u sharaxay sida aqoonsigu khatar ugu keeni karo awoodda, dhaqaalaha iyo kaalinta dekedda Jabuuti, isla markaana u yarayn karo ku-tiirsanaanta Itoobiya ee dekeda Jabuuti, iyo sida uu dib ugu qaabayn karo siyaasadda juquraafiyeed ee gobolka. “Dekedda la aqoonsan yahay ee Berbera waxay xoojinayasaa iskaashiga amniga, dhaqaalaha, siyaasadeedda iyo ka qaybgalka istiraatiijiga ah ee gobolka. Aqoonsiga caalamiga ah ee Somaliland iyo horumarka la gaadhay maaha oo kaliya guul dhaqaale, balse waa isbeddel istiraatiiji ah oo dib u qaabeeynaya siyaasadda, ganacsiga, iyo amniga Geeska Afrika,” ayaa lagu yidhi warbixintan oo ay baahisay The Land of Origins, waxaanay intaasi raacisay “Dekedda Berbera, oo muddo dheer ahayd awood qarsoon, ayaa hadda u muuqata halbowlaha isku xidhka ganacsiga adduunka, iyadoo noqotay xarun horumarineed oo caalami ah, islamarkaana lagu tiirsanaan karo. Isbeddelkan cusub wuxuu si toos ah u taabanayaa danaha Djibouti, oo muddo dheer ahayd boos muhiim u ah ganacsiga Itoobiya.” Warbixintu waxa kale oo ay intaasi ku dartay in tallaabadan diblumaasiyadeed iyo isbedelka siyaasadeed ee ka curtay gobolku uu welwalka ballaadhan ku abuuray dawladda Djibouti, waxaanay tidhi “Arrintan cusubi waxa uu ku abuuray Djabouti walwalk badan oo ku saabsan dhinaca isbeddelka awoodda, tartanka dekedaha iyo dib u qaabeynta istiraatiijiyadda ee mid ka mid ah gobollada ugu muhiimsan adduunka. Iyada oo diiradda la saarayo sida dekedaha Somaliland ay u saameynayaan ganacsiga, siyaasadda, iyo amniga Geeska Afrika iyo xaaladaha caalamiga ah.” Waxa kale oo warbixinta lagu sheegay “Aqoonsiga Somaliland waxa uu galay marxalad cusub oo muujinaya horumar ballaadhan oo si toos ah wax uga bedelaya awoodda ciyaaryahanada Geeska Afrika, kaddib tallaabadii taariikhiga ahayd ee ay Israa’iil sida rasmiga ah ugu aqoonsatay Somaliland 26-kii Diseembar 2025. Taas oo ah waddankii ugu horreeyay ee xubin ka ah Qaramada Midoobay ee ku dhiiradda aqoonsiga Somaliland, go’aanka Israa’iil waxa uu jebiyey xayndaabkii siyaasadeed ee muddada dheer, wuxuuna furay waddooyin cusub oo dhaqaale iyo amni, taasoo keentay dib-u-eegis cusub oo ku saabsan saamaynta istiraatiijiga ah ee dawladaha deriska ah, gaar ahaan Jabuuti.” Source
  24. ​Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, iyadoo fulinaysa talo soo-jeedinta Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, ayaa soo saartay martiqaad rasmi ah oo ku socda Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed. Tallaabadan ayaa qayb ka ah dadaallada lagu xoojinayo midnimada iyo wadajirka shacabka, iyadoo la tixraacayo qodobka 6-aad ee baaqii hore uga soo baxay Golahaas. ​Xukuumaddu waxay ku dhawaaqday in shir wadatashi qaran oo weyn uu ka dhici doono magaalada Muqdisho, kaasoo qorshaysan inuu furmo 1-da bisha Febraayo ee sannadkan 2026. Shirkan ayaa ujeeddadiisu tahay horumarinta dimoqraadiyadda dalka oo ku dhisan wadatashi iyo isu-tanaasul. ​Si loo xaqiijiyo habsami u socodka iyo qabanqaabada shirkaas, xukuumaddu waxay u xilsaartay guddi wasiirro ah oo uu hoggaaminayo Wasiirka Cadaaladda iyo Arrimaha Dastuurka, Mudane Xasan Macallin Maxamuud. Dhanka kale, xukuumaddu waxay ka codsatay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed inay soo magacaabaan xubnihii dhankooda uga qayb geli lahaa qabanqaabada, si wadajir ah loogu lafo-guro ajandayaasha horyaalla shirka, looguna guuleysto inuu noqdo mid dalka iyo dadkaba u horseeda natiijooyin waxgal ah. Source: goobjoog.com
  25. Wafdi sare oo ay hoggaaminayso safiirka Midowga Yurub ee Soomaaliya Francesca Di Mauro ayaa maanta soo gaaray magaalada Garowe ee caasamidda Puntland. Safiirka Midowga Yurub ee Soomaaliya waxaa weheliyay safiirka Denmark H.E Steen Sonnen Andersen, safiirka Norway Ms. Merete Dyrud iyo diplomaasiyiin ka socda dalalka Sweden iyo Switzerland. Wafdigan waxaa garoonka diyaaradaha Gen. Maxamed Abshir ee Garowe ku soo dhaweeyay wasiirka qoryshaynta Puntland Daa’uud Bisle iyo agaasimaha guud ee madaxtooyada. Wafdiga ayaa la sheegay inta ay ku sugan yihiin Garowe in ay kulamo la qaadan doonaan madaxda Puntland, sidoo kale ka qaybgeli doonaan shir ka dhacaya caasimadda oo looga hadlayo qorshaha horumarinta Puntland. PUNTLAND POST