Deeq A.

Nomad
  • Content Count

    214,640
  • Joined

  • Last visited

  • Days Won

    13

Everything posted by Deeq A.

  1. ​Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, iyadoo fulinaysa talo soo-jeedinta Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, ayaa soo saartay martiqaad rasmi ah oo ku socda Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed. Tallaabadan ayaa qayb ka ah dadaallada lagu xoojinayo midnimada iyo wadajirka shacabka, iyadoo la tixraacayo qodobka 6-aad ee baaqii hore uga soo baxay Golahaas. ​Xukuumaddu waxay ku dhawaaqday in shir wadatashi qaran oo weyn uu ka dhici doono magaalada Muqdisho, kaasoo qorshaysan inuu furmo 1-da bisha Febraayo ee sannadkan 2026. Shirkan ayaa ujeeddadiisu tahay horumarinta dimoqraadiyadda dalka oo ku dhisan wadatashi iyo isu-tanaasul. ​Si loo xaqiijiyo habsami u socodka iyo qabanqaabada shirkaas, xukuumaddu waxay u xilsaartay guddi wasiirro ah oo uu hoggaaminayo Wasiirka Cadaaladda iyo Arrimaha Dastuurka, Mudane Xasan Macallin Maxamuud. Dhanka kale, xukuumaddu waxay ka codsatay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed inay soo magacaabaan xubnihii dhankooda uga qayb geli lahaa qabanqaabada, si wadajir ah loogu lafo-guro ajandayaasha horyaalla shirka, looguna guuleysto inuu noqdo mid dalka iyo dadkaba u horseeda natiijooyin waxgal ah. Source: goobjoog.com
  2. Wafdi sare oo ay hoggaaminayso safiirka Midowga Yurub ee Soomaaliya Francesca Di Mauro ayaa maanta soo gaaray magaalada Garowe ee caasamidda Puntland. Safiirka Midowga Yurub ee Soomaaliya waxaa weheliyay safiirka Denmark H.E Steen Sonnen Andersen, safiirka Norway Ms. Merete Dyrud iyo diplomaasiyiin ka socda dalalka Sweden iyo Switzerland. Wafdigan waxaa garoonka diyaaradaha Gen. Maxamed Abshir ee Garowe ku soo dhaweeyay wasiirka qoryshaynta Puntland Daa’uud Bisle iyo agaasimaha guud ee madaxtooyada. Wafdiga ayaa la sheegay inta ay ku sugan yihiin Garowe in ay kulamo la qaadan doonaan madaxda Puntland, sidoo kale ka qaybgeli doonaan shir ka dhacaya caasimadda oo looga hadlayo qorshaha horumarinta Puntland. PUNTLAND POST
  3. A New Game at the Southern Gate of the Red Sea: Somaliland WorldBy Tunç Demirtaş Although the recognition of Somaliland is presented as a single issue, it should actually be understood as part of a broader regional chess game. Israeli Foreign Minister Gideon Saar (left) visited the Somaliland region, which Tel Aviv recognized last month. Saar met with Abdirahman Mohamed Abdillahi (right), President of the Somaliland Region, which unilaterally declared independence from Somalia, in the city of Hargeisa. Photo by Anadolu Images. A lthough the announcement of Israel’s recognition of Somaliland is a diplomatic move, it reveals a process that undermines the principles of sovereignty and territorial integrity in the Horn of Africa. This move is also a strategic step toward shifting the balance of power in the Red Sea, the Gulf of Aden, and the Indian Ocean. The timing of this move is no coincidence. Recent regional developments include renewed momentum for southern secession in Yemen, discussions of a de facto division in Sudan’s Darfur region, successful direct elections in Somalia’s Benadir region (including the capital), the crash of an aircraft carrying the Libyan chief of staff and his delegation, and Israel’s decision to recognize Somaliland. These events have transformed the situation into an issue of regional security architecture, especially given the more visible anti-Türkiye alliance in Syria and the Eastern Mediterranean. It is important to understand which negotiations and settlements recognition opens the door to, as well as the consequences it will have on the regional process. Recognition is more than an outcome; it creates a situation that gives rise to new demands, risks, and precedents. Furthermore, today’s events raise concerns about the principle of state integrity across the continent, including Somalia, as well as the fundamental pillars of the international The strategic logic of recognition: Sea routes, platforms and corridor policy The best way to understand the Somaliland issue is to look at a map of the region. In today’s global politics, geopolitical analyses and efforts to understand the transformation of the global system necessitate an update to traditional methods of interpretation. It is now imperative to understand the process within the context of security, the immediate environment, alliances, balancing, multilateralism, geo-economics, connectivity, and capacity. Therefore, the Bab al-Mandab Strait, the Gulf of Aden, and the Red Sea are too dynamic to be viewed merely as bottlenecks of global trade or vital transit points of the global economy. At the same time, this region is a force field where military access, intelligence, pressure, and deterrence are produced. The Houthis’ ability to target maritime traffic in Yemen strengthens the pursuit of a “southern encirclement.” In this context, Somaliland’s geography offers external actors a lower-cost, higher-leverage option through its port infrastructure and access opportunities. Thus, recognition is a strategic instrument that goes far beyond a political gesture, paving the way for the construction of a platform on the ground. The second axis of this process can be interpreted as corridor politics. The trade and energy links stretching from India to the Gulf, Eastern Mediterranean, and Europe should be discussed as the backbone of geopolitical competition, not just economic projects. Israel’s deepening relations with India, the UAE’s regional networks established through its ports and logistics, and the emerging alliance in the Eastern Mediterranean with Greece and the Greek Cypriot Administration of Southern Cyprus (GCASC) place a potential recognition of Somaliland within a broader strategic context. If recognition is detailed through port, access, and base agreements at this point, the debate will move beyond legal status and actively enter the field. Therefore, this situation represents the most critical threshold. The nature of the issue will shift from Somaliland’s independence to whether Somalia’s sovereignty is effectively curtailed. Thus, recognition, beyond the debate of international law, will open the door to establishing a permanent settlement, which will bring numerous potential Regional chess and multi-front pressure on Türkiye Although the recognition of Somaliland is presented as a single issue, it should actually be understood as part of a broader regional chess game. The rapprochement between Israel and the UAE, and its consequences in Libya, Sudan, Gaza, Yemen, Syria, and the Eastern Mediterranean, are particularly significant for Türkiye. Prominent issues include the emergence of anti-Türkiye coordination in the Eastern Mediterranean, the establishment of spheres of influence through port and logistics power in the Gulf, overlapping moves in the Sudan and Syria files, and competition centered on oil, port, and space projects in the Horn of Africa. All of this makes it possible to interpret the Somaliland move as a means of applying pressure to regions where Türkiye’s capacity expansion is at stake, rather than as a form of recognition. Five critical issues stand out here: Ethiopia, Yemen, Sudan, Syria, and the Eastern Mediterranean. First, prior to the Ankara Declaration, Addis Ababa’s search for access to the sea clashed with Somalia’s sovereignty sensitivities, escalating tensions. Second, Israel’s move towards recognition could set a precedent for Ethiopia. It could encourage other countries to more readily consider recognizing Somaliland. This would put pressure on Somalia from two fronts simultaneously. The erosion of international legitimacy and the growing debate over coastal access and sovereignty are indeed among the pressures. The second issue is the southern division shaped by Yemen and the Southern Transitional Council (STC). The new balance of power over control areas and oil regions in southern Yemen is fueling another wave of division around the southern Red Sea. Read in conjunction with the recognition of Somaliland, this perception is reinforced, suggesting that a fragmented sovereignty pattern is being encouraged in the southern belt rather than a state-centered order. This perception pushes regional countries toward tougher security measures and deepens the security dilemma. Warnings that the presence of the Darfur-based Rapid Support Forces (RSF) carries the risk of de facto division highlight the danger of the Somaliland example. If the option of “recognition” is offered as a lifeline to proxy structures trapped on the ground, the Sudan file could become the second link in a similar chain of fractures. In this case, the Red Sea basin would experience multiple separation crises simultaneously. This situation could lead to the further militarization of maritime security discourse and a prolonged period of instability. Finally, Türkiye is under multi-pronged pressure, combined with issues in Syria and the Eastern Mediterranean. In every issue that could potentially harm Türkiye, Israel’s overt engagement and moves such as those in Somaliland appear to be linked to Türkiye’s regional projects and spheres of influence. This interpretation is reinforced by the simultaneous increase in rhetoric challenging Türkiye, accompanied by imagery and statements from the Eastern Mediterranean. While maintaining steadfast support for Somalia’s sovereignty and territorial integrity, it is crucial to address the issue in terms of regional stability and the fundamental principles of the international system, rather than merely at the level of bilateral relations. This is because recognizing Somalia would set a precedent that concerns not only Somalia, but also all of Africa and the future of the principle of sovereignty. Politics today Qaran News
  4. Reports from the Middle Shabelle Region indicate that intense fighting broke out in the Jabad Godane settlement after the militant group Al-Shabab launched an attack on military bases established by the Somali National Army (SNA) at the front gate of the settlement. Jabad Godane is located between the Warsheikh and Hawadley settlements, which are both under the administration of Bal’ad district. The group took control of the settlement on December 22 without engaging in any skirmishes with Somalia’s security forces. The Somali Army had set up military bases near the settlement, from which the militant group launched their attack, beginning with explosions. Reports suggest that the two sides engaged in numerous skirmishes and used heavy weapons. While initial reports indicated that Al-Shabab had pushed back the Somali Army, they were later forced to retreat. It is now reported that the Somali National Army has made significant advancements and has reached the area where the group launched their assault. The fighting involved Danab Special Elite Forces, Gorgor, and units of the Somali National Army, specifically the 3rd Brigade and the 12th Division. It appears that the SNA is attempting to eliminate Al-Shabab’s presence in Jabad Godane, with support from international partners’ warplanes. The group also took control of the settlements of Sheikh-Yaalo and Alanley, which are under the administration of Warsheikh district, in an attempt to cut off the coastal route that links the Middle Shabelle region to Somalia’s capital, Mogadishu. However, the SNA has successfully foiled their attempts to expand their presence in this strategic coastal route. The fighting resulted in heavy casualties, including deaths and injuries on both sides, although the exact number is unknown. Al-Shabab claimed in a statement that their fighters killed many combat soldiers and seized vehicles, weapons, and ammunition. However, photos shared with the media show dozens of Al-Shabab bodies scattered on the battlefield. On the other hand, the Ministry of Defense of Somalia’s Federal Government stated in a press release that their security forces successfully foiled the attack launched by the group on the settlement early on Sunday morning. The government has confirmed that their forces are in full control of the settlement Somaliland standard Qaran News
  5. Somaliland and Israel – An opportunity for a great military and economic partnership? For decades Somaliland was unable to properly procure arms. Due to being an unrecognized country, nominally a part of Somalia, it has suffered the same sanctions imposed on Somalia, despite having nothing to do with Somalia’s nasty criminal underworld and piracy. As a result, the SNA (Somaliland National Army) was forced to procure arms from local militias, Ethiopia, smugglers and, recently, donations from the UAE. This left the SNA with a patchwork of ad hoc weaponry of varying quality. But of course, this situation may soon change: the Israeli recognition serves as a major opportunity for both countries. Israel has plenty of experience both producing modern equipment and refurbishing older or captured military equipment. As a result, it can offer Somaliland a major cost-effective upgrade for its army. Now let’s see where the SNA may want Israeli aid: Somaliland tank fleet. (1) As you can see, Somaliland has about ~135 tanks, mostly older models. These tanks would not be able to withstand modern anti-tank weaponry or modern tanks. A threat that is becoming more and more realistic as Turkey and Saudi Arabia are backing Somalia, which is Somaliland’s main enemy. Saudi Arabia has also engaged with Puntland with the intention of keeping the UAE’s influence at bay. Israel has experience upgrading older Soviet equipment like these tanks, specifically with the Tiran Tank Project. I am proposing to revive it under the Tiran-2026 Project, which would upgrade those tanks to modern Israeli standards. The project would grant Somaliland a proper armoured force, while granting Israel a tidy profit and the ability to showcase these newly upgraded tanks to other nations that operate similar equipment around Africa. (2) Somaliland uses anti-air weaponry from the 1950s; such weapons cannot compete with the Turkish drones provided to Somalia and the Iranian drones provided to the Houthis. If Somaliland is to acquire airspace sovereignty, it would likely need to purchase proper AA, and the only country capable and willing to provide it is Israel. For that purpose the Iron Beam, alongside SPYDER or Barak MX and an ELM-2084 radar system, would be needed. Somaliland naval assets. (3) Somaliland’s navy isn’t technologically lacking, but Defender-class fast boats are simply boats with machine guns; such boats are not much better than the boats used by the pirates they fight. They could use a couple of Shaldag-class patrol boats. (4) Israel is already exporting small arms to Somaliland in the form of the IWI Arad and Tavor Tar-21, the Negev Light Machine Gun, and the IWI Masada Sidearm – I believe we could double down on this trend. (5) A local munition plant could greatly decrease Somaliland’s reliance on foreign imports and aid it in integrating local clan militias into the national army by providing compliant clans with better small arms. (6) Israel could possibly sell some of its M113s to Somaliland, as it is already planning to phase them out, or upgrade existing APCs for them. Cost of the deal Somaliland has a national GDP of $4.28B and a government budget of $424.5M; about 63% of the central government budget ($267M) is allocated to “defence, security, and administration”. Therefore a plan costing a total of ~$148M may seem a bit steep, but the issue could be fixed via an offset agreement. Such an agreement is meant to offset the economic burden of a deal by promising that a percentage of the revenue or profits would be reinvested into the purchasing country. These funds could then be reinvested into industries that have great potential or in which Israel already has expertise. Possibly those would be railroads, highways, port infrastructure, agriculture, mining or arms manufacturing (specifically munitions). There are plenty of mutually beneficial opportunities for investment in a cash-hungry country that has a strategic location as well as plenty of agricultural and mining potential – and hopefully Israel will seize the day. Aside from that, international agreements are a great way to bolster a country’s legitimacy, and Somaliland could use this agreement to prove to the world that it is a viable state that is safe to invest in. Apex Imperialist @ApexImperialist Qaran News
  6. Ciidanka Booliska degmada Afmadow ayaa howlgallo qorsheysan ku soo qabtay rag ku lug lahaa ka ganacsiga iyo laynta duur-joogta, kuwaas oo si sharci-darro ah uga faa’iideysanayay ugaadha deegaanka. Raggan la qabtay ayaa horey digniin adag uga helay maamulka degmada Afmadow, kaddib markii lagu eedeeyay xadgudubyo ka dhan ah deegaanka iyo duur-joogta, hase yeeshee ay ku adkeysteen falalkooda sharci-darrada ah. Guddoomiyaha degmada Afmadow, Cabdiraxmaan Macallin Cali (Xaaji-Maaji), ayaa xaqiijiyay in eedeysanayaasha lagu soo qabtay howlgal si gaar ah loo qorsheeyay, isagoo xusay in si degdeg ah loo horgeyn doono hay’adaha cadaaladda si sharciga looga qaado tallaabo ku habboon. Guddoomiyuhu wuxuu sidoo kale ugu baaqay bulshada ku nool degmada Afmadow inay door firfircoon ka qaataan ilaalinta duur-joogta iyo deegaanka, isla markaana ay si dhow ula shaqeeyaan hay’adaha ammaanka, si looga hortago falalka wax u dhimaya khayraadka dabiiciga ah ee dalka. Maamulka degmada Afmadow ayaa adkeeyay in aysan marnaba ka tanaasuli doonin dadaallada lagu ilaalinayo deegaanka, isla markaana tallaabo sharciyeed laga qaadi doono cid kasta oo ku xadgudubta duur-joogta. Source: goobjoog.com
  7. Wasiirka Arrimaha Dibadda iyo Iskaashiga Caalamiga ah Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Cabdisalaan Cabdi Cali Abdisalam Ali, ayaa maanta xafiiskiisa ku qaabilay Safiirka Jamhuuriyadda Suudaan u fadhiya Soomaaliya, Mudane Cabdiraxmaan Khaliil Axmed Abubakar, oo booqasho sharafeed ku yimid xarunta Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Muqdisho. Labada dhinac ayaa ka wada hadlay xoojinta madaxbannaanida, midnimada iyo wadajirka dhuleed ee Soomaaliya. Sidoo kale, waxay ka wada hadleen iskaashiga laba-geesoodka ah ee u dhexeeya Soomaaliya iyo Suudaan. Safiirka Suudaan ayaa mar kale adkeeyey taageerada buuxda ee dalkiisa u hayo Soomaaliya, wuxuuna ugu hambalyeeyey Soomaaliya guusha doorashooyinka deegaannada ee qof iyo cod ah oo markii ugu horreysay la qabtay 57 sano kadib. Kulanka ayaa sidoo kale lagu iftiimiyey muhiimadda istaraatiijiyadeed ee Badda Cas, marin-biyoodka Bab al-Mandab iyo Badweynta Hindiya, iyo doorka Soomaaliya ee ah xubin hadda ka tirsan Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay. Wasiir Cabdisalaan ayaa uga mahad celiyey Safiirka booqashadiisii Laascaanood, taas oo uu ku xoojinayey midnimada iyo wadajirka dhuleed ee qaranka. Source: goobjoog.com
  8. Arusha (Caasimada Online) – Maxkamadda Racfaanka ee Bulshada Bariga Afrika ayaa maanta go’aan kama dambeys ah ka gaartay kiiska xildhibaanadii ay dirsatay Soomaaliya, kadib markii koox xildhibaano Soomaali ah ay horay dacwad ka dhan ah doorashadooda u gudbiyeen Maxkamadda cadaaladda EAC ee fadhigeedu yahay gudaha magaalada Arusha ee dalka Tanzania. Maxkamadda Racfaanka oo kiiska la wareegtay ayaa shaaicsay inay laashay dacwaddii laga gudbiyay xildhibaanada Soomaaliya ku matalaya Baarlamaanka Bulshada Bariga Afirka, iyada oo ku dhawaaqday in ay yihiin kuwa sharci ah. Sidoo kale, maxkamadda ayaa amartay in la dhaariyo xubnaha Soomaaliya oo ay horay u doorteen labada gole ee baarlamaanka Soomaaliya, si ay u gataan waajibaadkooda, uguna biiraan golaha. Dhanka kale Danjiraha Soomaaliya ee Tanzania iyo Dalladda Bulshada Bariga Afrika, Ilyaas Cali Xasan oo qoraal soo saaray ayaa soo dhaweeyay go’aanka Maxkamadda, wuxuuna sheegay in tallaabo togan oo sharci ah loo maray ansixinta xildhibaanadan. “Waxaan marlabaad hambalyo u dirayaa saaxiibadeey Xildhibaanada Soomaaliya kumatali doono EALA, kadib go’aankii Maxkamadda Racfaanka EAC ay kulaashay go’aamadii hore”. ayuu yiri Danjire Ilyaas Cali Xasan. Waxaa kale oo uu sii raaciyay “Waa tallaabo lagu xoojinayo ku dhaqanka iyo sareynta sharciga isla markaana xoojineysa kalsoonida iyo dhexgalka Soomaaliya ee EAC. Waa Talaabo Guul ah, Waa Talaabo Taariikhi ah”. Soomaaliya ayaa noqotay xubinta siddeedaad ee Ururka Iskaashiga Geeska Afrika (EAC) dabayaaqadii sannadkii 2023, iyadoo dhammaystirtay hannaanka ansixinta horraantii sannadkan. Bishii Oktoobar, Baarlamaanka Federaalku wuxuu doortay sagaal xubnood oo dalka u matali lahaa EALA, kuwaas oo 5 kamid ah ay yihii rag, halka 4 kalena ay yihiin dumar, waxayna ka yihiin;- 1. Xuseen Xasan Maxamed 2. Fadumo Cabdullaahi 3. Sahra Cali Xasan 4. Cabdisalaam Hadliye 5. Fahma Axmed Nuur 6. Abuukar Mardaadi 7. Feysal Cabdi Rooble 8. Ilhaan Cali Garas 9. Cabdiraxmaan Bashiir Shariif. Si kastaba, go’aanka kama dambeysta ah ee ay maanta ku dhawaaqday Maxkamadda Racfaanka EAC ayaa noqday imtixaan culus oo ay ka gudubtay Soomaaliya, sidoo kalena lagu eegay sida ururka iyo xubintiisa cusub ay ugu tixgeliyeen mabaadi’da dimoqraadiyadda gobolka iyo hufnaanta metalaadda. The post Maxkamadda Racfaanka EAC oo go’aan ka gaartay xildhibaannadii ay dirsatay Somalia appeared first on Caasimada Online.
  9. Kismaayo (Caasimada Online) – Dowad-goboleedka Jubaland ayaa haatan ciidamo cusub oo dheeraad ah ku diyaarisay gudaha deegaanka Raaskambooni ee gobolka Jubada Hoose, halkaas oo Axaddii shalay ababar loogu soo xiray. Ciidamadan oo qaatay tababar heer sare ah ayaa kamid noqonaya kuwa nabad-sugidda Jubaland, waxayna ka howlgeli doonaan aagga Badhaadhe. Agasimaha guud ee hay’adda sirdoonka iyo nabad-sugidda Jubaland Mudane Maxamed Axmed Sabriye (Bassaam) ayaa soo xiray tababarka, wuxuuna kula dardaarmay ciidamada cusub inay gutaan waajibaadka ka saaran amniga. Waxaa kale oo uu intaasi kusii daray in tababarkan diiradda lagu saaray sare u qaadidda tayada, xirfadda iyo awoodda hawlgal ee ciidamada Jubaland. Sidoo kale, wuxuu sheegay in askartan ay qayb ka yihin guutada Hanqadh ee nabad sugidda Jubaland, isaga oo u xusay inay wax badan kusoo kordhin doono taliska. “Cutubyada tababarkan qaatay ayaa si gaar ah loogu carbiyay la dagaallanka kooxaha Khawaarijta Al-Shabaab, iyaga oo lagu tababaray farsamooyin casri ah oo lagu xaqiijinayo amniga, laguna xoojinayo awoodda dib-u-soo celinta Degmada Badhaadhe iyo sugidda ammaanka deegaannada hoos yimaada” ayaa lagu yiri bayaan kasoo baxay Hay’adda sirdoonka iyo nabad-sugidda Jubbaland ((JISA) Ujeedka tababaradan ayaa sidoo kale lagu sheegay kuwa lagu xoojinayo ciidamada amniga, si ay ulaba jibaaraan ciribtirka kooxaha argagixisada ah “Waxa ay sidoo kale saldhig u noqonayaan horumar dowladnimo, xasillooni waarta, iyo mustaqbal ammaan ah oo ay helaan shacabka Reer Jubbaland” ayaa lasii raaciyay bayaanka. Deegaanka Raaskambooni oo hadda ay joogaan ciidamada cusub ee tababarka dhammeystay ayaa lagu xasuustaa dagaalkii cuslaa ee horay ugu dhex-maray dowladda federaalka iyo Jubaland, waxaana tan iyo markaas uu saldhig u ahaa daraawiishta Jubaland, waxaana hadda ku biiriya nabad-sugidda maamulkaas. The post Jubaland oo ciidankii ugu badnaa ku diyaarisay Raaskambooni + Sawirro appeared first on Caasimada Online.
  10. Taniyo markii ay Dawladda Soomaaliya ku dhawaaqday inay ka baxday heshiisyadii ay kula jirtay Imaaraadka Carabta, Madaxweynaha Dowlad-goboleedka Puntland, Mudane Siciid Cabdullaahi Deni, ayaan ka soo muuqan fagaarayaasha siyaasadda iyo shirarka maamulkiisa, ayadoo la rumeysanyahay inuu dalka ka maqanahay. Inkasta oo Puntland ay soo saartay war-saxaafadeed adag oo ay si cad ula safatay Imaaraadka, haddana Madaxweyne Siciid Cabdullaahi Deni lama arkin taniyo xilligaas, iyadoo wararka qaar ay sheegayaan inuu ku suganyahay dalka Imaaraadka Carabta. Dhanka kale, Madaxweynaha Soomaaliland,Cabdiraxmaan Maxamed Cabdullaahi (Cirro), ayaa isna maanta u ambabaxay dalka Isutagga Imaaraatka Carabta, taas oo sii xoojisay tuhunka ah in dowladda Imaaraadku ay martiqaad u dirtay hoggaamiyeyaasha qaar ka mid ah maamulada dalka, xilli uu khilaaf culus ka dhex taagan yahay Muqdisho iyo Abu Dhabi. Ilo xog-ogaal ah ayaa sheegaya in madaxdan la filayo inay Imaaraadka kala hadlaan xaaladda siyaasadeed ee Soomaaliya, iyadoo la rumeysan yahay in Abu Dhabi ay kala tashanayso tallaabooyin ay kaga jawaabayso go’aankii Dowladda Federaalka Soomaaliya, taas oo si cad u diidday faragelinta shisheeye ee arrimaha qaranka. Arrintan ma ahan mid ku cusub saaxadda siyaasadda Soomaaliya, Sannadkii 2019-kii, xilligii uu khilaafku ka dhex qarxay dowladdii Madaxweyne Maxamed Cabdullaahi Farmaajo iyo Imaaraadka Carabta, Abu Dhabi waxay markaas u yeertay dhammaan madaxda dowlad-goboleedyada, kuwaas oo intooda badan si buuxda ula safay Imaaraadka, iyagoo ka hor yimid go’aannadii Dowladda Federaalka Soomaaliya. Tallaabadaas ayaa xilligaas si weyn u dhaawacday wada-shaqeyntii u dhexeysay dowladda dhexe iyo maamul-goboleedyada, sidoo kale, Imaaraadka Carabta ayaa dhowaan fududeeyay safarro ay is-dhaafsadeen Wasiirka Arrimaha Dibadda Israa’iil iyo Madaxweynaha Soomaaliland, kuwaas oo u kala kala safray Tel Aviv iyo Hargeysa, arrin dhalisay walaac hor leh oo ku saabsan xiriirka Imaaraadka la leeyahay dhinacyada ka shaqeynaya ajendooyin ka baxsan danaha guud ee Soomaaliya. khilaafka u dhexeeya Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo Imaaraadka Carabta ayaa sababay xaalad siyaasadeed oo si weyn u saamaysay dalka, iyadoo Dawladda Soomaaliya ay ku adkaysatay inaysan aqbali doonin faragelin iyo xadgudub ka dhan ah midnimada iyo madaxbannaanida dalka. Source: goobjoog.com
  11. Guddoomiyaha Maamulka Gobolka Banaadir ahna Duqa Magaalada Muqdisho, Dr. Xasan Maxamed Xuseen (Muungaab) ayaa maanta ka hadlay bannaanbax ay saakay dhigeen qaar ka mid ah wadayaasha gaadiidka BL-ka, kuwaas oo cabasho ka muujiyay hannaan cusub oo diiwaangelin ah oo lagu billaabay gaadiidka ka shaqeeya magaalada, si loo xoojiyo amniga guud. Guddoomiye Dr. Muungaab ayaa caddeeyay in ay lagama maarmaan tahay in la diiwaangeliyo gaari kasta oo ka howlgalaya magaalada Muqdisho, si loo helo xog dhammeystiran oo ku saabsan gaariga, milkiilaha, qofka damiinta ah, iyo shaqaalaha ka shaqeeya gaariga, sida darawalka iyo kaaliyihiisa ( kirishboyga). Wuxuu tilmaamay in tallaabadan ay qayb ka tahay dadaallada lagu sugayo amniga, laguna hubinayo bedqabka muwaadiniinta. Duqa Magaalada ayaa si cad u beeniyay wararka sheegaya in lacago dheeri ah laga qaadi doono wadayaasha ama milkiilayaasha gaadiidka, isagoo xusay in aan la qaadi doonin wax lacag ah oo ka baxsan khidmadda rasmiga ah ee Bosteejada oo horeyba u jirtay. Sidoo kale, Guddoomiyaha Maamulka Gobolka Banaadir ayaa sheegay in gaadiidka aan marin habraaca diiwaangelinta, islamarkaana aan u hoggaansamin nidaamka loo dejiyay; lala tiigsan doono tallaabo sharci ah oo waafaqsan shuruucda dalka. Hadalkan ayuu Guddoomiyaha Maamulka Gobolka Banaadir ahna Duqa Muqdisho, Dr. Xasan Maxamed Xuseen (Muungaab) sheegay isagoo ay barbar taagnaayeen masuuliyiin ay ka mid yihiin Taliyaha Hay’adda Nabad-Sugidda iyo Sirdoonka Qaranka (NISA) ee Gobolka Banaadir, oo muujiyay muhiimadda hirgelinta nidaamkan cusub ee amniga lagu xaqiijinayo. Source: goobjoog.com
  12. Qaar ka mid ah madaxda maamulka Waqooyi Bari ayaa saacadihii la soo dhaafay baraha bulshada isu mariyay hadallo dadka qaarkii u arkeen kuwo muujinaya khilaaf soo kala dhexgalay Firdhiye iyo Abwaan. Madaxweyne ku-xigeenka maamulka Waqooyi Bari Cabdirishiid Yuusuf Jibriil (Abwaan) ayaa bartiisa Facebook-ga soo dhigay gabaygii “Sinnaan” ee abwaan Saahid Qamaan Cali, kaas oo ka soo horjeeda kali-talisnimada iyo macangagnimada, islamarkaana muujinaya in ay muhiim tahay talada oo la wadaago. “Masoow aabbahay iyo waxaan, Magan kasoo gaadhay Rag waxaan ku maamuli aqaan, amaan ku maamuusi Masaa in aanu nahay oo tolnimo, meerto noo tahaye Oon waliba kaga miil caddahay, miidhse diiddaniye Masallaha ninkaan ii dhigayn, midig ma saaraayo Kii aniga iga maarmi kara, uma muraad yeesho” ayuu soo xigtay Abwaan. Abwaan waxaa u jawaabtay guddoomiye ku-xigeenka baarlamaanka Amran Axmed Xasan oo ay isku deegaan ka soo jeedaan waxayna tiri “dowladda curdinka ah buuq uma baahna ninkii culays dareemayow ka sii daa”. Hadalladan waxay ku soo aadeen, xilli maalmihii la soo dhaafay ay magaalada Laascaanood ee xarunta Waqooyi Bari ku sugnaayeen madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud iyo Ra’iisul Wasaare Xamse Cabdi Barre, kuwaas oo shalay galinkii dambe dib ugu laabtay Muqdisho. PUNTLAND POST
  13. Muqdisho (Caasimada Online) – Taliska qaybta guud ee Booliska Gobolka Banaadir oo warsaxaafadeed soo saaray ayaa ku dhawaaqay go’aan culus oo ay ku farxeen shacabka Muqdisho, kaas oo la xiriira badqabkooda. Taliska Booliska ayaa maanta wixii ka dambeeya mamnuucay in askarta ay raacaan mootooyinka Fekonta oo maalmihii lasoo dhaafay ay qaati ka taagnaayeen shacabka caasimada, maadaama la bilaabay in lagu dhaco. Sidoo kale, waxaa la joojiyay in askarta ku jirta fasaxa ay iyana hub ku dhex qaataan gudaha caasimada, sida lagu sheegay qoraalka kasoo baxay Booliska. “Waxaa lagu wargelinayaa dhamaan Ciidammada ka tirsan hay’addaha amniga in aan la oggolayn, isla markaana ay mamnuuc tahay in askari hubaysan uu isticmaalo mooto fekon. Sidoo kale, gudaha caasimadda lama oggola in askari hubaysan oo aan shaqo ku jirin lagu arko” ayaa lagu yiri qoraalka. Waxaa kale oo uu Boolisku intaasi kusii daray in askarigii ku xadguba amarkan laga qaadi tallaabo adag, isla markaana lasoo xiri doono. “Askarigii ka dhaga adeega awaamirta hay’addaha amniga waxaa laga qaadi doonaa tallaabo adag oo sharciga waafaqsan” ayaa lasii raaciyay go’aanka. Dhinaca kale, qaar kamid ah dadweynaha Soomaaliyeed ee isticmaala baraha bulshada ayaa ka falceliyay go’aankan, iyaga oo si weyn usoo dhaweeyay. Maxamed Cabdullahi Raage: “Askarta gaadiidka dowladda ayaa ku filan looma baahno inay raacaan mooto Feykon iyo Bajaj”. Nasteexo Cali Maxamuud ayaa iyadana ku jawaabtay: ” Mootada Fekon-ta dhammaan hala mamnuuco”. Shariif Xaaji: ” Waxaas war lee waayey amarka noocan oo kale ah dhowr jeer oo hore ayaad soo saarteen, balse wax fulin ah la idin-kuma arag”. Saydi Cabdalle Cali: “Maalin kasta dadka markii hantidooda la dhaco post hasoo qorine raggii ummada xolohoodii dhacay keena”. Osaama Cumar: “Taliye xukunno adag dul dhig tuugada askarta ah mahadsanid”. Deeq Yare: “Waan taageerayaaa amarkan Allaha idin-la garab galo runtii waan dhibsaday askarta mootada raaca, haddane xabadda waddada ku furta”. The post Booliska Muqdisho oo soo saaray go’aan ay ku farxeen reer Muqdisho appeared first on Caasimada Online.
  14. Ciidamada dawladda Suuriya ayaa si buuxda ula wareegay gacan-ku-haynta inta badan waqooyi-bari dalka, kaddib dagaallo culus oo ay la galeen Ciidamada Dimuqraadiga Suuriya (SDF) oo ay hoggaaminayaan Kurdiyiintu. Horumarkan ayaa yimid kadib heshiis xabbad-joojin ah oo labada dhinac kala saxiixdeen, kaas oo lagu soo afjaray weerarro degdeg ah oo SDF lagaga riixay dhul ballaaran. Madaxweynaha Suuriya, Axmed al-Sharaa, ayaa lagu wadaa inuu Isniinta la kulmo hoggaamiyaha SDF Mazloum Cabdi (Mazloum Kobani), kaddib markii kulan hore uu u baaqday sababo la xiriira cimilada. Heshiiskan cusub ayaa lagu tilmaamay mid muhiim u ah mideynta dalka, balse sidoo kale wata caqabado siyaasadeed iyo amni. Sida ku cad heshiis ka kooban 14 qodob, ciidamada SDF waxay oggolaadeen inay ka baxaan saddex gobol oo muhiim ah: Raqqa, Deyr-Alsuur, iyo Xasaka. Gobolladan ayaa hadda si rasmi ah hoos imanaya taliska ciidanka Suuriya, ayadoo Dowladdu ay ballanqaadday in adeegyada aasaasiga ah la gaarsiin doono dhammaan muwaadiniinta, iyadoo aan loo eegin goobta ay ku sugan yihiin. Wasiirka Maamulka Gobollada Suuriya, Mohammed Anjrani, ayaa sheegay in guddoomiyeyaasha gobollada Raqqa iyo Hasakah ay ka qayb geli doonaan shir degdeg ah oo looga hadlayo dib-u-soo-celinta adeegyada, kaddib dagaalladii saameeyay kaabeyaasha nololeed ee gobolka. Source: goobjoog.com
  15. Hargeysa (Caasimada Online) – Ciidamada ammaanka ee Somaliland, gaar ahaan kuwa Booliska oo qaaday tallaabo deg-deg ah ayaa soo xiray dumar loo haysto kiis xasaasi ah oo hadal-heyn ka abuuray baraha bulshada Soomaalida. Dumarka lasoo xiray ayaa loo haystaa faafinta muuqaallo dhaqan xumo oo kasoo horjeedo Diinta Islaamka, dhaqanka suuban iyo akhlaadqda bulshda, sida lagu sheegay warsaxaafadeed kasoo baxay Taliska Booliska Somaliland. “Ciidamada Booliska Jamhuuriyadda Somaliland ayaa gacanta ku dhigay dumar ku eedaysan faafinta dhaqammo xunxun oo si cad uga soo horjeeda Diinta Islaamka, dhaqanka suubban, akhlaaqda iyo badqabka bulshada” ayaa lagu yiri qoraalka Taliska. Waxaa kale oo lasii raaciyay “Eedaysanayaashu waxa ay muuqaallo duubeen iyaga oo dagaallamaya, isla markaana ku hadlaya hadallo ka hor imanaya Diinta Islaamka, kuwaas oo dhaawacaya qiyamka iyo anshaxa bulshada”. Sidoo kale, Somaliland ayaa shaaca ka qaaday in eedeysanayaashu la horgeyn doono maxkamad, si looga qaado tallaabo adag oo sharciga waafaqsan. “Eedeysanayaasha waxa si degdeg ah loo horgeyn doonaa hay’adaha garsoorka” ayaa mar kale lagu yiri warsaxaafadeedka. Ugu dambeyn Booliska Somaliland ayaa bulshada uga digay falalka noocan oo kale ah ee lidka ku ah Diinta, dhaqanka iyo nabadgelyada guud, wuxuuna adkeeyay cid kasta oo ku kacda falal noocaas ah in lala tiigsan doono sharciga. Si kastaba ha’ahaatee Somaliland ayaa marar badan oo hore deegaannadeeda ku xirtay dad loo haysto anshax xumo, waxaana ugu dambeeyay Dambiile Cumar Maxamed Ibraahim oo lagu helay inuu muuqaallo anshax xumo ah ku faafiyay baraha bulshada, kaas oo horay loogu xukumay laba sano oo xabsi ah iyo ganaax lacageed oo dhan 800,000 kun oo Shilin Somaliland ah. The post Dumar loo haysto kiis xasasi ah oo lagu xiray Hargeysa appeared first on Caasimada Online.
  16. Muqdisho (Caasimada Online) – Agaasimihii hore ee Hay’adda Nabad-sugidda Soomaaliya, Fahad Yaasiin Xaaji Daahir oo ka qayb-galay barnaamij dood ah oo lagu qabtay magaalada Muqdisho ayaa weerar culus oo dhanka afka ah ku qaaday madaxweynaha Somaliland, Mudane Cabdiraxmaan Cirro. Fahad Yaasiin oo si adag ua horyimid aqoonsiga Israa’iil ee Somaliland ayaa tilmaamay in Cirro uu ictiraafkii la galay meel xun, isla markaana uu xiriir la sameeyay Yahuud oo aan laga fileyn inay cilaaqaad la yeeshaan dad Soomaaliyeed. “35-sano ayay Soomaliland taleefan garaacaysay ugu dambeyn sheydaan ayaa kaqabtay iyaga in laga qabto ayaa u muhiimsanayd waxa ka qabtay waxba kama gelin” ayuu yiri Fahad Yaasiin. Sidoo kale wuxuu intaasi ku daray in madaxweynaha Somaliland uu warqad isku mid ah u diray madaxda dalalka Islaamka iyo Ra’iisul wasaare Netanyahu, taasina ay muujineyso caqiiqdo xumo, sida uu hadalka u dhigay. Waxaa kale oo carrabka ku dhuftay in kaliya uu rabay jawaabta, uuna ka helay Israa’iil oo dhawaan uun ku dhawaaqday inay dal madax banaan u aqoonsatay Somaliland. “Imtixaanka qofka u horreeyo ee ku dhacay waa Cabdiraxmaan Cirro maalin dhaweyd wuxuu yiri waxaan la hadlay Boqor Salmaan, madaxweynaha Turkiga, madaxweynaha Masar iyo Netanyahu wuxuuna yiri Netanayahu ayaa isoo jawaabay hadalkaas macnihiisa ma taqaanaan wax uu rumeyan yahay ma jiraan wuxuu warqad isku mid ah u qorayaa Bin Salman iyo Netanyahu kii uga soo jawaabana wuu qaadanayaa” ayuu mar kale yiri Fahad Yaasiin Xaaji Daahir. Waxaa kale oo uu kusii daray “Wax uu ilaalinaayo ma leh qiyam maleh, caqiido maleh warqadahana wuu iska wada diri meeshaan doonaan ha’isaga dhacaano”. Hadalkan ayaa kusoo aadayo, iyada oo Somaliland ay dhaliil xooggan kala kulantay xiriirka ay la yeelatay Israa’iil, waxaana inta badan ka horyimid ururrada caalamiga ah iyo dalalka saaxibada la’ah Soomaaliya. The post Fahad Yaasiin oo weerar xun ku qaaday Cabdiraxmaan Cirro appeared first on Caasimada Online.
  17. Warbaahinta caalamiga ah ee The Conversation ayaa warbixin ay daabacday ku sheegtay in aqoonsiga Israa’iil ee Somaliland uu yahay talaabo istiraatiiji ah oo muhiimad ballaadhan u leh xoojinta danaha amni ee caalamka, maadaama go’aankani uu si cad uga turjumayo muhiimadda juqraafiyeed ee gobolka Geeska Afrika, Badda Cas iyo Bab el Mandeb, oo ah mid ka mid ah waddooyinka ganacsi ee ugu muhiimsan adduunka iyo meelaha ugu xasaasisan ee danaha caalamka maanta. Sidoo kale waxay lagu sheegay warbixintan in aqoonsiga uu qayb weyn ka qaadanayo xoojinta iskaashiga istiraatiijiga ah ee ka dhaxeeya dalalka caalamka iyo quwadaha waaweyn ee danaynaya xasiloonida gobolka, taasoo muhiim u ah ilaalinta maraakiibta ganacsiga caalamiga ah iyo sugidda amniga waddooyinka badda ee istiraatiijiga ah. Warbixintu waxay si qoto dheer u falanqaysay xaaladda guud ee gobolka, iyo muhiimadda istiraatiiji ee Somaliland iyo guud ahaan Geeska Afrika iyo Badda Cas “Gobolku wuxuu noqday xudunta tartanka siyaasadeed ee caalamiga ah, iyadoo ay ka jiraan xaalado kala duwan: Somaliland waa dawlad dimuquraadi ah oo bixisa xasilooni siyaasadeed, dhaqaale iyo amni oo dammaanad qaadi kara badqabka waddooyinka ganacsi ee muhiimka ah. Sidoo kale gobolka waxaa ka jira dhacdooyin amni iyo dagaallo ka socda Sudan, Yemen, Somalia. Isku dayga Itoobiya ee helitaanka marin badeed. Tartanka quwado waaweyn sida Shiinaha, Mareykanka, iyo dalal Khaliijka ah, taas ayaana ah sababta ugu weyn ee Somaliland ka dhigaysa bartilmaameed Caalami ah.” Sidoo kale waxa lagu sheegay warbixinta in aqoonsiga Israa’iil uu sidoo kale saameyn weyn ku leeyahay dawladda Itoobiya oo Somaliland u aragta marin badeed oo muhiim u ah badbaadadeeda, kaas oo si weyn u bedeli kara qaab-dhismeedka ganacsiga badda ee Itoobiya, waxaaba lagu sheegay “Dawladda Itoobiya, oo aan lahayn bad, waxay u aragtaa Somaliland marin badeed oo muhiim u ah badbaadada qarankeeda. Aqoonsiga Somaliland wuxuu bedeli karaa qaab-dhismeedka ganacsiga badda ee Itoobiya, arrintaas oo ah mid ku xidhan madaxbannaanida Somaliland.” Warbixintu waxay si cad u muujisay isku-xidhnaanta danaha istaraatiijiga ah ee waddamada Israel iyo Imaaraadka Carabta waxaanay tidhi “Israa’iil waxay aqoonsatay Somaliland si ay ula jaanqaado UAE, iyadoo qeyb ka noqoneysa qaab-dhismeedka amni iyo dhaqaalaha ee gobolka iyo Badda Cas. UAE waxay ku leedahay Geeska Afrika saameyn muuqata oo dhinaca dekedaha iyo dhaqaalaha ah.” The Conversation waxa ay tilmaanay in Jamhuuriyadda Somaliland ay tahay dawlad dimuquraadi ah oo si muuqata uga duwan waddamada kale ee gobolka oo ay ka jiraan xasilooni-darro siyaasadeed, halka Somaliland ay leedahay nidaam siyaasadeed iyo dhaqaale oo si madax banaan, taasina ay ka dhigtay tusaale wanaagsan oo ka dhex ifaya Geeska Afrika. Warbixinta oo arrintaasi falanqaynaya ayaa lagu idhi “Jamhuuriyadda Somaliland waa dal ka duwan wadamada kale ee Geeska Afrika. Tan iyo 1991, Somaliland waxay ahayd qaran Madax-bannaan oo dimuquraadi ah, iyadoo leh dhul qeexan, dad deggan, iyo maamul si buuxda u shaqeeya. Somaliland waxay dhistay hay’ado dowladeed, nidaam sharci, iyo awood maamul oo sugan, taasoo ka dhigtay mid ka madax-bannaan Soomaaliya inteeda kale iyo guud ahaan waddamada deriska ah.” Sidoo kale warbixinta The Conversation waxay intaasi raacisay in Somaliland ay leedahay awood dawladnimo oo dhammaystiran oo ay ku maamusho dekedaha, ganacsiga gudaha, iyo amniga dalkeeda, isla markaana Somaliland ay dejisay nidaam siyaasadeed oo madax-bannaan, iyo xidhiidho adag oo caalami ah “Sidoo kale, Somaliland waxay ku guuleysatay inay dhisato nidaam dawladnimo oo casri ah oo ku dhisan xasilooni iyo nabad waarta muddo ka badan saddex iyo soddon sano, iyada oo ka duulaysa qaanuun iyo nidaam dimuqraadi ah.” Source
  18. Jiif-caaqil Rashiid Jaambiir oo kamid madaxdhaqameedka Somaliland ayaa shacabka Jabuuti ugu baaqay inay kacaan oo iska rogaan heeryada dulmiga iyo xukunka kalitaliska ah, isaga oo sheegay in Digteetar kaste oo awood dadka ku maamulaa uu ku danbeeyo meel xun. Jiif-caaqil Jaambiir oo u warramay warbaahinta KF Media ayaa sidoo kale Madaxwaynaha Jabuuti ku eedeeyey inuu ka qadiyey shacabkiisa dhaqaalaha badan ee kasoo galay saldhigyada uu kireeyo,wakhtigana loo baahan yahay in shacabku kacaan oo xukunka ka tuuraan Ismaaciil Cumar Geelle. Waxaana uu yidhi. “Waxa la arki doonaa Ismaaciil Cumar Geelle oo bartii Qadaafi ku danbeeya, Shacabka Jabuutina waxaan leeyahay waxa la jooga maanta xilligii aad heeryada iska tuuri lahaydeen” Cheif Caaqil Rashiid Jaambiir. Source
  19. Hay’adaha amniga ee dalka Liibiya ayaa Axaddii sii daayay in ka badan 200 oo muhaajiriin ah, kuwaas oo muddo dheer ku xirnaa xabsi qarsoodi ah oo ku yaalla magaalada Kufra ee koonfur-bari dalkaas. Sida ay sheegeen ilo-wareedyo muhiim ah dadka la sii daayay ayaa u badnaa Afrikaan ay Soomaali ku jirto. ciidanka ammaanku waxa ay heleen xabsi dhulka hoostiisa ku yaalla, kaas oo dheerkiisu gaarayay ku dhowaad saddex mitir. Xabsigan ayaa la sheegay in uu maamulayay nin u dhashay Liibiya oo ku lug lahaa ka ganacsiga dadka, inkastoo ilaa hadda aan la soo qaban. Mid ka mid ah Saraakiisha ciidanka ayaa sheegay in qaar ka mid ah muhaajiriinta la sii daayay ay ku xirnaayeen qolalka dhulka hoostiisa ah muddo gaareysa ilaa laba sano, iyaga oo la kulmay dhibaatooyin nafsi iyo jir ahaaneed oo aad u daran. Hawlgalkan ayaa yimid kadib weerar ay ciidamada ammaanku ku qaadeen xabsi qarsoodi ah oo ku dhex yaalla magaalada Kufra, halkaas oo laga helay dhowr qol oo dhulka hoostiisa ah oo si gaar ah loogu talagalay in lagu xiro muhaajiriinta, xaaladdooduna ay ahayd mid aad u liidata. Arrintan ayaa mar kale iftiimisay halista iyo dhibaatooyinka daran ee ay la kulmaan muhaajiriinta sharci-darrada ah ee mara waddooyinka tahriibka ee Liibiya, oo muddo dheer loo arkayay marin khatar ah oo ay ka dhacaan tacaddiyo ka dhan ah xuquuqda aadanaha. Source: goobjoog.com
  20. Dowladda Puntland ayaa markii ugu horreeyay ka hadashay sida ay ka yeeli doonto maxaabiista ajaanibta ah ee laga qabtay kooxda argagixisada ah ee Daacish intii uu socday dagaalka Calmiskaad. Wasiirka warfaafinta Puntland Maxamuud Caydiid Dirir oo wareysi gaar ah siisay BBC-da ayaa sheegay in maxaabiistan loola dhaqmi doono siyaabaha ay ku dagaallameeyeen iyo mid walba waxa uu aaminsan yahay. ”Waxaa laga yeelayaa waxa dambiilayaasha laga yeeli jiray, iyagoo loo eegayo awooddiisa, keebaa askari kaliya ahaa, keebaa ahaa qof la soo khalday oo ka shallaayaya, keebaa mabaadii’ ahaan u aaminsanaa oo madax ahaa oo maamulayay” ayuu yiri wasiir Caydiid. Puntland waxay maalin ka hor soo bandhigtay maxaabiista ajaanibta ah ee argagixisada Daacish looga qabtay howlgalka Calmiskaad, kuwaas oo u kala dhashay dalala Turkiga, Sacuudiga, Itoobiya, Morooko, Yemen, Siiriya iyo Tansaaniya. Maxaabiistan oo tiradooda gaaraysay konton, waxaa bar ka mid ah ay u dhasheen dalka Soomaaliya deriska la ah ee Itoobiya, sida ka muuqata shax ay soo bandhigay dowladda Puntland. Dalka Morooko ayaa liiska kaalinta labaad kaga jira, waxaana ka soo muuqday ku dhawaad tobon xubnood oo dalkaas u dhashay, halka Yemen iyo Tansaaniya ay ku jiraan kaalimaha ku xiga. Qaarada Yurub waxaa kaga jira dalka Turkiga oo ay ka soo muuqdeen labo xubnood oo dalkaas u dhashay, sidoo kale dalalka Khaliijka waxaa ka soo muuqday hal xubin oo Sacuudiga u dhashay. PUNTLAND POST
  21. Warsheekh (Caasimada Online) – Ciidanka Xoogga Dalka ayaa dib ugu laabtay barrihii ay kaga sugnaayeen deegaanka Jabad Godane ee Gobolka Shabeellaha Dhexe, ka dib dagaal culus oo ay halkaas kula galeen maleeshiyada Al-Shabaab. Al-Shabaab ayaa weerar ballaaran ku qaaday fariisimaha ciidamada ee deegaankaas, waxaana u suurtagashay in ay muddo kooban gacanta ku dhigaan fariisimaha. Wararka ayaa sheegaya in ciidamada Militariga, oo dib isu abaabulay, ay weerar rogaalcelin ah ku qaadeen Shabaabkii soo galay dhulkii ay haysteen. Ciidanka Xoogga Dalka iyo Al-Shabaab ayaa toddobaadyadii u dambeeyay ku wada sugnaa deegaankan, iyaga oo laba dhinac u kala haystay, qolo kastana ay dhinac ka maamuleysay. Al-Shabaab ayaa shalay subax weerar ay qaraxyo ku bilowdeen ku qaaday fariisimihii ay ciidamada kaga sugnaayeen deegaankaas, iyadoo ujeedkoodu ahaa in ay si buuxda u qabsadaan Jabad Godane. Ciidamada, oo ka warqabay in Al-Shabaab doonayso in ay jarto waddada xeebta ee xiriirisa Gobolka Shabeellaha Dhexe iyo Muqdisho, ayaa guluf xooggan ku qaaday, dibna ula wareegay fariisimahoodii. Wararka ayaa intaas ku daraya in ciidamada qaarkood ay u tallaabeen dhinaca kale ee ay Al-Shabaab ka haysatay deegaankaas illaa bishii December, inkastoo ay shalay galab dib uga soo baxeen. Ciidamada ayaa hadda ku sugan fariisimahoodii uu dagaalku ka bilowday, halkaasna difaac ka haya. Dhanka kale, wararka laga helayo Gobolka Shabeellaha Dhexe ayaa sheegaya in Al-Shabaab dhaqdhaqaaq ka wado goobaha ay ka joogto deegaanada Jabad Godane, Shiikh-yaalo iyo Alanley, kuwaas oo hoostaga Degmada Warsheekh, si ay u xaqiijiso in ay isku fidiso dhulka xeebta. Ciidamada ayaa meelo ka mid ah deegaanadaas ku hortaagan maleeshiyada Al-Shabaab, si aysan ugu soo ballaarin jidka xeebta. Culeyska ay Al-Shabaab ku hayso Warsheekh waxaa lagu sababeeyaa joogitaankooda deegaanka Xawaadley ee hoostaga Degmada Balcad, kaas oo leh buundo dulmarta Webiga Shabeelle, isla markaana qayb ka ah isku xirka gobollada Shabeellaha Dhexe iyo Shabeellaha Hoose. Ciidanka Kumaandooska Danab ayaa 29-kii bishii December la wareegay gacan ku haynta Xawaadley, inkastoo ay saacado ka dib ka soo baxeen, iyadoo aan sababta la ogeyn. Al-Shabaab ayaa bishii June, dagaal la’aan, kula wareegtay gacan ku haynta deegaanka istiraatiijiga ah, ka dib markii ay ka baxeen Militariga Burundi ee qaybta ka ahaa hawlgalka Midowga Afrika ee Soomaaliya. Wax kasta oo ciidamada ka xumaada ama ka khaldama waxay fursado waaweyn u abuuraan Al-Shabaab, oo ka biyo diidan jiritaanka Dowladda Federaalka iyo joogitaanka ciidanka AUSSOM ee dalka. Al-Shabaab ayaa hadda raadinaysa meelo ay kaga soo gaarto waddada xeebta ee Gobolka Shabeellaha Dhexe, taas oo ah isha ugu weyn ee saadka iyo gurmadkaba ay u maraan ciidamada ka hawlgala deegaanada Hirshabeelle iyo Galmudug. Al-Shabaab waxay adeegsanaysaa qiyaasta dagaalka ee ah in weerarku ka wanaagsan yahay difaaca, iyada oo dhul cusub qabsanaysa, isla markaana leh istiraatiijiyad ay muddo fog ugu sii nagaan karto dhulkii ay hore u maamulaysay. The post Xogta dagaalka ka dhacay Jabad Godane iyo Shabaab oo kubaareynaya Warsheekh appeared first on Caasimada Online.
  22. Abu Dhabi (Caasimada Online) – Madaxweynaha dowlad-goboleedka Puntland, Siciid Cabdullaahi Deni, ayaa wadahadallo xasaasi ah u jooga magaalada Abu Dhabi ee dalka Imaaraadka Carabta, xilli uu cirka isku shareeray khilaafka diblomaasiyadeed iyo midka amni ee u dhexeeya Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo Imaaraadka. Madaxweyne Deni ayaa magaalada Abu Dhabi gaaray laba maalin ka hor, kaddib safar saddex maalmood qaatay oo uu ku soo maray magaalada Addis Ababa ee dalka Itoobiya. Safarka madaxweynaha Puntland ayaa kusoo beegmaya xilli uu xumaaday xiriirka u dhexeeya Muqdisho iyo Abu Dhabi, kadib markii Dowladda Federaalku ay shaacisay inay laashay heshiisyadii iskaashiga milatari ee ay la lahayd Imaaraadka. Maamulka Puntland ayaa Isniintii si adag u ganafka ku dhuftay go’aanka Dowladda Federaalka, iyadoo ku tilmaamtay mid “baalmarsan dastuurka”. War-saxaafadeed kasoo baxay Puntland ayaa lagu sheegay in Golaha Wasiirrada ee Federaalku aysan awood u lahayn inay si keli ah u baabi’iyaan heshiisyo ka howlgala gudaha dowlad-goboleedka iyadoo aan wax wadatashi ah la sameyn, sida uu qabo nidaamka federaalka Soomaaliya. “Go’aanka ay shaacisay Dowladda Federaalka ee lagu laalayo heshiisyada horumarinta dekedda Boosaaso iyo iskaashiga amniga ee u dhexeeya Puntland iyo Imaaraadka waa mid waxba kama jiraan ah (null and void),” ayaa lagu yiri bayaanka Puntland. Waxay intaas ku dareen in dowlad-goboleedyadu ay haysanayaan awoodahooda dastuuriga ah inta laga dhameystirayo nidaamka federaaleynta dalka. Xiisaddan ayaa saamayn toos ah ku yeelatay xaaladda amni ee gobolka. Ilo-wareedyo ayaa sheegaya in Dowladda Imaaraadku ay dhinacyo saddexaad u gudbisay inay qorsheynayso inay faarujiso saldhiggeeda magaalada Boosaaso, balse ay walaac ka qabto cidda buuxin doonta booskaas iyo saameynta ay ku yeelan karto howlgallada lagula dagaallamo kooxda Daacish (IS) ee ku dhuumaaleysata buuraha Bari. Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa dhankeeda shuruud uga dhigtay Imaaraadka inuu ka baxo Boosaaso si uu u qaato qalab milatari, oo ay ku jiraan diyaaradaha aan duuliyaha lahayn (Drones), kuwaas oo ku xayiran garoonka Muqdisho. Tan iyo markii shuruudahan la soo rogay, waxaan garoonka Boosaaso ka degin diyaaradihii ciidanka ee Imaaraadka saddexdii maalin ee lasoo dhaafay. Dhinaca kale, khilaafka u dhexeeya Dowladda Dhexe iyo Puntland ayaa dhaliyay dhaqdhaqaaqyo ciidan oo cusub. Wararka ka imaanaya Garoowe ayaa sheegaya in ciidamo dheeraad ah la geeyay caasimadda Puntland, kaddib markii Dowladda Federaalku ay diiwaangelisay qaar ka mid ah ciidamada Puntland. Madaxweyne Deni ayaa la xaqiijiyay inuu soo saaray amarro culus oo lagu mamnuucayo in ciidamada Puntland ee iska diiwaangeliyay dowladda dhexe – gaar ahaan kuwii tegay Laascaanood – ay dib ugu soo laabtaan deegaannada Puntland. Sidoo kale, maamulka ayaa bilaabay inuu waaran maxkamadeed u jaro saraakiisha fulisa amarrada kasoo baxa Muqdisho, taas oo sii kordhisay xasaradda siyaasadeed ee dalka. The post Xog: Deni oo safar qorsoodi ah ku jooga Imaaraadka Carabta appeared first on Caasimada Online.
  23. Xulka qaranka Senegal ayaa xalay markii labaad taariikhda ku guuleystay Koobka Qaramada Afrika (AFCON 2025), kaddib markii ay 1-0 uga badiyeen xulka Morocco oo isagu ahaa martigeliyaha tartanka. Senegal waxay guusha gaadhay waqtigii dheeriga ahaa ee kulanka (Extra Time), kaddib markii daqiiqadii 94-aad uu gool qurux badan u keenay xiddiga Pape Gueye, kaas oo si rasmi ah u go’aamiyay natiijada ciyaarta. Xulka Morocco waxa uu dhamaadkii waqtigii rasmiga ahaa loo dhigay rigoore muran dhalisay, hase yeeshee waxaa fursadaas ka khasaariyay xiddiga Real Madrid ee Brahim Diaz. Kulanka kama dambeysta tartankan oo ahaa mid aad u xiiso badnaa wuxuu ka dhacay magaalada Rabat ee caasimadda Morocco. Xiddiga reer Senegal ee Sadio Mane ayaa ku guuleystay abaamarinta xiddigii ugu wanaagsanaa intii uu socday Tartanka Qaramada Afrika ee AFCON 2025. PUNTLAND POST
  24. Muqdisho (Caasimada Online) – Taliska qaybta guud ee Booliska Gobolka Banaadir oo warsaxaafadeed soo saaray ayaa faah-faahin ka bixiyay howlgal ay ka sameeyeen magaalada Muqdisho, kaas oo lagu soo qabtay askari shalay dhac baahsan ka gaystay qaar kamid ah degmooyinka gobolka Banaadir. Qoraalka ayaa lagu sheegay in ciidanka Booliska ee saldhigga degmada Hodan ay gacanta kusoo dhigeen eedeysanaha oo lagu magacaabo Dable Liiban Mustaf Aadan, kaas oo laga arkay lkaamirda CCTV, isaga oo adeegsanayay mooto Fekon ah. Muuqaallada aya sidoo kale si wayn loogu faafiyay baraha bulshada, iyada oo dadweynuhuu dalbadeen in lasoo qabto eedeysanaha oo ugu dambeyn usoo gacan galay ciidamada ammaanka oo sameeyay dadaallo dheeraad ah. “Ciidanka Boliiska Soomaaliyeed, gaar ahaan Saldhiga Hodan, ayaa gacanta ku soo dhigay eedaysane D/le Liiban Mustaf Adan, oo ku eedaysan dhac is xig-xiga oo uu ka gaystay dhowr degmo oo ka mid ah Caasimadda” ayaa lagu yiri qoraalka. Waxaa kale oo uu Boolisku intaas ku daray in eedeysanaha la horgeyn doono maxkamad, si looga qaado tallaabo adag oo sharciga waafaqsan. “Eedaysanaha ayaa haatan ku jira gacanta Boliiska, waxaana loo gudbin doonaa Maxkamadda ku shaqada leh si sharciga loogu waafajiyo” ayaa mar kale lagu yiri bayaanka. Boliiska Muqdisho ayaa sidoo kale bulshada ku wargeliyay haddii ay dhac ama fal amni-darro la kulmaan, in ay si degdeg ah u tagaan saldhiga ugu dhow, si tallaabo degdeg ah looga qaado dadka falalkaas fulinaya. Maalmihii u dambeeyay ciidamada ammaanka ayaa kordhiyay howlgallada lagu sugayo amniga caasimada, waxayna horay gacanta ugu soo dhigeen burcaddii ugu badneyd oo dhibaato ka waday degmooyinka gobolka Banaadir. The post Booliska Muqdisho oo soo qabtay askari shalay ku kacay… appeared first on Caasimada Online.