-
Content Count
215,467 -
Joined
-
Last visited
-
Days Won
13
Content Type
Profiles
Forums
Calendar
Everything posted by Deeq A.
-
Boqortooyada Sacuudiga oo hakisay wada-hadalladii Israa’iil
Deeq A. posted a topic in News - Wararka
Boqortooyada Sacuudi Carabiya ayaa hakisay wada-hadallada ku saabsan in ay caadiyeyso xiriirka Israa’iil. “Sacuudi Carabiya ayaa go’aansatay in ay hakiso doodda la xiriirta suurtagalnimada in xiriirka caadi laga dhigo, waxayna ku wargelisay saraakiisha Mareykanka” sida ay ilo diblomaasiyadeed ka soo xigatay AFP. Warkan ayaa soo baxay iyadoo xoghayaha arrimaha dibadda ee Mareykanka Antony Blinken uu Sabtidii la kulmay dhiggiisa Sacuudiga, taasi oo ah booqashadii ugu dambeysay oo uu ku marayo lix dal oo gobolka ah. Jimcihii ayay Sacuudi Carabiya canbaareysay qixinta Falastiiniyiinta ee Gaza, iyo weerarada “shacabka aan difaaca haysan” waana bayaan ku qornaa luqaddii ugu adkayd oo Israa’iil lagu cambaareeyo ee ka soo baxa Sacuudiga tan iyo markii uu dagaalku qarxay. PUNTLAND POST The post Boqortooyada Sacuudiga oo hakisay wada-hadalladii Israa’iil appeared first on Puntland Post. -
Addis Abeba – In a televised speech addressed to Ethiopian law makers, and in what appears to be his first ever open comment on the issue of the Red sea, PM Abiy Ahmed said access to the port is an existential matter for Ethiopia and that Ethiopians should at least start discussing the red sea. Displaying a map showing Ethiopia’s location between the Red Sea and the Nile, the PM said, ‘it isn’t right to say ‘this water [the Nile] concerns you [Ethiopia], and this water [the Red Sea] doesn’t, nature doesn’t say that’. “The Red Sea and the Nile will determine Ethiopia. They are interlinked with Ethiopia and will be the fundamentals that will either bring in Ethiopia’s development or bring about its demise,” he noted. In a 45 minute long speech broadcasted on state owned and state affiliated channels, the PM said if the Nile is an existential issue for the Egyptians and the Sudanese while its originated in Ethiopia and discussing it openly isn’t a taboo, discussing the red sea shouldn’t be a taboo for Ethiopians. “The thing that saddens me the most and pains me, is that discussing the Red Sea agenda even at the level of parliamentarians is considered a taboo.” “Why don’t we discuss it? Is it useful or useless? If it comes [to it] what’s the consequence? Why are we afraid of discussing it? Just like we are negotiating about the Nile, we can negotiate about it; it has no problem unless negotiation is equivalent to not using it”, the premier enthusiastically conveyed. This comes following recent rumors that the PM said Ethiopia will secure direct access to a port, either peacefully or, if necessary, by force. He explained that the joint utilization of the two crucial waters could bring peace and unity as well as comprehensive prosperity to the Horn of Africa nations. “For example: if Eritrea, Djibouti, Somalia, Ethiopia were one country – forget federalism or federation -if they were one country in whatever way, do you think Somalia, Ethiopia, Djibouti, Eritrea, will beg? It would mean another Russia, another China, another America; a very big country,” he said, adding that in order for the whole region to be at peace and ensure prosperity “the first thing that should be looked upon is the Red Sea. The issue of the Red Sea needs a thorough conversation”. He explained that Ethiopia’s rights and claims of access to the port are rooted in geographical, historical, ethnic, or economic reasons, including the fact that Ethiopia’s legitimate need for adequate access to sea was incorporated as an agreement in the UN charter. He noted that “Ethiopia is an island surrounded by water, but [it is] a country that is thirsty. The whole surrounding of our country is water, but we are thirsty. Why? While there is plenty of rain, underground water, …the Indian Ocean down there and Red Sea up there…why is water our problem while we are surrounded by water?, he asked. “You[Ethiopia] were 50 million then; by 2030 you will be 150 million. A population of 150 million can’t live in a geographic prison” he underscored. “If we don’t talk about the Red Sea issues, we will as much not talk about wheat, green legacy, tax collection…[if we have accomplished all these] and lose it due to [not discussing] Red Sea, it’s meaningless. So let’s discuss it. If we decided It is not the time or it’s not useful, we will drop it. But why are we scared of discussing it is the thing, because no one is scared of us when it comes to the issue of the Nile. No one.” Furthermore, he said that all neighboring countries get water from Ethiopia including Djibouti through a pipeline. “Eritrea has Tekeze [river]; Sudan has Tekeze and the Nile; South Sudan has Baro; Kenya has Omo; Somalia has Wabe Shebelle and Genalle Dawa. Who is the [neighboring country] that we didn’t give? On top of that it is potable, fresh water. We are not even receivers. There is no single country that provides Ethiopia with a liter of fresh water; they are all takers. They deserve it. We will keep giving them more. But to say ‘we will share yours but you don’t ask ours’ is not correct. If we want to live together, if we think of peace, we both have to live by maintaining the equilibrium,” PM Abiy asserted. He warned that lack of fairness in utilization of resources among these countries “is not just, [and] if it is not just, it’s a matter of time that it will lead to conflict”. He however, ruled out the use of force to gain access to the port. “If you say ‘because we are 120 million, because we have the power? Because [we have] the army, [we have] the air force? By beating and killing people’ …if you say these, that is not what we should do. It should not be by killing and war,” he said, adding that a solution could be reached through discussion. The PM said that, in the world, there are 44 landlocked countries, of these 44 countries, there is none that is close to Ethiopia in population size. “There is no country with 120 million people and it is landlocked. No country in the world.” With Ethiopia’s population projected to be 150 million by 2030, he underscored that discussing the red sea issue is “not a matter of luxury; it is a matter of Ethiopia’s very existence”. “If we can neither lease, nor invest…as you know, China has invested in Djibouti, the UAE has invested in Berbera, Türkiye is now investing in Mogadishu. If Turkiye comes, the UAE comes, what is wrong if we … invest to live together,” said the PM PM Abiy Ahmed urged Ethiopians to start at least discussing the Red Sea ( Addis Abeba – In a televised speech addressed to Ethiopian law makers, and in what appears to be his first ever open comment on the issue of the Red sea, PM Abiy Ahmed said access to the port is an existential matter for Ethiopia and that Ethiopians should at least start discussing the red sea. Displaying a map showing Ethiopia’s location between the Red Sea and the Nile, the PM said, ‘it isn’t right to say ‘this water [the Nile] concerns you [Ethiopia], and this water [the Red Sea] doesn’t, nature doesn’t say that’. “The Red Sea and the Nile will determine Ethiopia. They are interlinked with Ethiopia and will be the fundamentals that will either bring in Ethiopia’s development or bring about its demise,” he noted. In a 45 minute long speech broadcasted on state owned and state affiliated channels, the PM said if the Nile is an existential issue for the Egyptians and the Sudanese while its originated in Ethiopia and discussing it openly isn’t a taboo, discussing the red sea shouldn’t be a taboo for Ethiopians. “The thing that saddens me the most and pains me, is that discussing the Red Sea agenda even at the level of parliamentarians is considered a taboo.” “Why don’t we discuss it? Is it useful or useless? If it comes [to it] what’s the consequence? Why are we afraid of discussing it? Just like we are negotiating about the Nile, we can negotiate about it; it has no problem unless negotiation is equivalent to not using it”, the premier enthusiastically conveyed. This comes following recent rumors that the PM said Ethiopia will secure direct access to a port, either peacefully or, if necessary, by force. He explained that the joint utilization of the two crucial waters could bring peace and unity as well as comprehensive prosperity to the Horn of Africa nations. “For example: if Eritrea, Djibouti, Somalia, Ethiopia were one country – forget federalism or federation -if they were one country in whatever way, do you think Somalia, Ethiopia, Djibouti, Eritrea, will beg? It would mean another Russia, another China, another America; a very big country,” he said, adding that in order for the whole region to be at peace and ensure prosperity “the first thing that should be looked upon is the Red Sea. The issue of the Red Sea needs a thorough conversation”. He explained that Ethiopia’s rights and claims of access to the port are rooted in geographical, historical, ethnic, or economic reasons, including the fact that Ethiopia’s legitimate need for adequate access to sea was incorporated as an agreement in the UN charter. He noted that “Ethiopia is an island surrounded by water, but [it is] a country that is thirsty. The whole surrounding of our country is water, but we are thirsty. Why? While there is plenty of rain, underground water, …the Indian Ocean down there and Red Sea up there…why is water our problem while we are surrounded by water?, he asked. If you say ‘because we are 120 million, because we have the power? Because [we have] the army, [we have] the air force? By beating and killing people’ …if you say these, that is not what we should do. “You[Ethiopia] were 50 million then; by 2030 you will be 150 million. A population of 150 million can’t live in a geographic prison” he underscored. “If we don’t talk about the Red Sea issues, we will as much not talk about wheat, green legacy, tax collection…[if we have accomplished all these] and lose it due to [not discussing] Red Sea, it’s meaningless. So let’s discuss it. If we decided It is not the time or it’s not useful, we will drop it. But why are we scared of discussing it is the thing, because no one is scared of us when it comes to the issue of the Nile. No one.” Furthermore, he said that all neighboring countries get water from Ethiopia including Djibouti through a pipeline. “Eritrea has Tekeze [river]; Sudan has Tekeze and the Nile; South Sudan has Baro; Kenya has Omo; Somalia has Wabe Shebelle and Genalle Dawa. Who is the [neighboring country] that we didn’t give? On top of that it is potable, fresh water. We are not even receivers. There is no single country that provides Ethiopia with a liter of fresh water; they are all takers. They deserve it. We will keep giving them more. But to say ‘we will share yours but you don’t ask ours’ is not correct. If we want to live together, if we think of peace, we both have to live by maintaining the equilibrium,” PM Abiy asserted. He warned that lack of fairness in utilization of resources among these countries “is not just, [and] if it is not just, it’s a matter of time that it will lead to conflict”. He however, ruled out the use of force to gain access to the port. “If you say ‘because we are 120 million, because we have the power? Because [we have] the army, [we have] the air force? By beating and killing people’ …if you say these, that is not what we should do. It should not be by killing and war,” he said, adding that a solution could be reached through discussion. The PM said that, in the world, there are 44 landlocked countries, of these 44 countries, there is none that is close to Ethiopia in population size. “There is no country with 120 million people and it is landlocked. No country in the world.” With Ethiopia’s population projected to be 150 million by 2030, he underscored that discussing the red sea issue is “not a matter of luxury; it is a matter of Ethiopia’s very existence”. “If we can neither lease, nor invest…as you know, China has invested in Djibouti, the UAE has invested in Berbera, Türkiye is now investing in Mogadishu. If Turkiye comes, the UAE comes, what is wrong if we … invest to live together,” said the PM We can’t say ‘let’s not fight today, let our kids fight tomorrow.’ Let’s talk so [our kids] don’t fight. He laid bare possibilities of what Ethiopia can offer in return for the access to the port which includes shares of the Grand Ethiopian Renaissance Dam (GERD), Ethiopian Airlines, Ethio-telecom. “The GERD is the number one dam in Africa. It is being completed. Let us invest in Assab, in Zeila or Adulis (we don’t have much problem in the choice of the place), you take 30%, 20% of the share from the GERD; we are not saying give us alone, we are saying take from us also. If you don’t want to take GERD, Ethiopian Airlines is number one in Africa; it is a huge airline. Take 20, 30% and for us, give us a port. If you say you don’t want Airlines, Ethio Telecom which is a big telecom in Africa with 70+ million subscribers; take a share, the world is buying it; let’s do that,” the premier conveyed. “But it’s impossible to be [prohibitive]. If we are discussing the issues of GERD, and Tekeze and refuse to discuss the issues of the Red Sea, it is not possible. Just like the fresh water concerns you, it concerns us too.” He went on explaining historical, demographic and economic reasons why access to the port and the red sea is significant to Ethiopia. He said according to a study by the UN, access to sea accounts for up to 25-30% of a given country’s GDP. “If for example Ethiopia’s GDP is 100 billion, it is forfeiting 20-30 billion of it. The minute it gains access to the port, that amount will be added [to its GDP]. This is a study by the UN. If Ethiopia is a 100 billion [GDP] and it invests 30 billion on the Red Sea to get access it is profitable.” He said the leaders of Somalia, Djibouti, Eritrea, and Ethiopia should discuss not only about current peace but also about sustainable peace. “We can’t say ‘let’s not fight today, let our kids fight tomorrow.’ Let’s talk so [our kids] don’t fight. Is it [through] an investment? Is it [through] a share? Is it [through] lease?… The choice can be seen. But it is wrong to say ‘we will not discuss it’, he conveyed. “Whichever way of an agreement, that’s what we need . Why? Our number is increasing, with can’t no longer carry it with the current trend; the longer it takes things that could be out of control will come. If we make it a taboo already and we don’t discuss and dialogue about it, it is dangerous. At the very least the current main political elite need to discuss it; it is possible to leave the action for now, let’s discuss it and let our children continue with it. But it’s not an ordinary thing, we can be silent about it. It is a serious issue so let’s talk about it. Otherwise it will endanger Ethiopia’s existence.” He added that lack of access to port, despite having the potential to be an African superpower, “will prevent Ethiopia from assuming its place in Africa, because it is landlocked”. He said that which port isn’t an urgent matter for Ethiopia and an informed choice can be made once the discussion starts. “Zeila in Somaliland [historical context] during the Ifat kingdom and proximity; the other option in Djibouti which is still serving us; Adulis, located in coastal Eritrea – it is possible to look at it as an option. It is possible to look at Massawa, and Assab as an option. We don’t have a stand that it should necessarily be Massawa or Assab; we just need the breathing gate…” he asserted. He reiterated that peaceful means should be sought. “Because we have a legitimate question, [because] we are 100 million, have an army… we should not become one that jumps and chokes a country of others; this is not correct. We don’t have that interest. Is this thing possible peacefully? Yes it is possible; because everyone who wants joint benefit, joint prosperity, joint development, joint peace will do it.” He went on to suggest Federation or Confederation with Eritrea as an example. “If you take Eritrea and Ethiopia, just like this tree is different in color, their flags and names are different. But inside it is interlocked. The confederation law that led us to conflict then can be looked into now. The emotion then and today is not the same, but we can rectify that with the existing emotions. As you know the people who speak [Tigrigna], Afar is one people; our food is Injera with wot (sauce), our music…everything is one and the same, except for the politics. It can be possible to simply answer it,” he said. “But what if they say ‘no, it can never be done’, they can, it is their right. It can not be forced.” He also proposed a land swap which he referred to as an international exercise and a global experience. “If there is a problem of time, we can talk, but as a concept, who says this is wrong, it is not correct.” Source Addis Standard Qaran News
-
Arabsiyo,(Qaran news)- Wasiirka Wasaaradda Horumarinta Beeraha JSL Mudane Cabdiqaadir Iimaan Warsame, ayaa kulan muhiim ah la yeeshay Ganacsatada dalka, si uu ugu dhiirigeliyo inay ka qayb-qaataan wax soo-saarka dalka. Kulankan oo sidoo kale ujeeddadiisu ahayd sidii Ganacsatadu wada-shaqayn dhow ula yeelan lahaayeen Wasaaradda Beeraha JSL, ayaa ka qabsoomay Beerta uu Magaalada Arabsiyo ku leeyahay Maxamed Xasan Carwo. Sidoo kale, kulankaasi ayaa lagaga wada-hadlay hirgelinta Daladda Ganacsato Beeralayda dalka iyo sidii sharcigeeda loo hirgelin lahaa, isagoo Wasiirka Beeruhu u soo bandhigay Ganacsatada dalka sida ay uga qayb-qaadan karaan horumarinta wax-soo-saarka dalkooda. Ugu dambayn, kulankaasi ayaa soo ku soo dhamaaday isfaham iyo Jewi wanaagsan. Qaran News
-
Ciidanka dab damiska ee Hargeysa ayaa ku dhawaaqay shalay howlgal ay fuliyeen waxa ay suuli kagasoo saareen ilmo yar oo la sheegay in hooyadii dhashay ay tuurtay. Xaafadda Cabaaye ee magaalada Hargeysa oo ah halka ay dhacdadu ka dhacday ayaa waxaa inta badan ku nool dad aan soomaali ahayn oo kasoo safray dalal kale. Ciidanka Dab demiska Hargeysa oo helay wicitaanka deg dega ah ayaa durba gaaray guriga lagasoo tebiyay dhacdada iyagoo ay u suura gashay in soo saaraan ilmaha yar balse nasiib darro xilligaasi ilmuhu muusan nooleyn maadama uu saacado suuliga ku jiray. Mid kamida shaqaalaha ka hawlgala xafiiska warbaahinta oo sharraxaya sida ay wax u dheceen ayaa yiri, “Waxaanu warka ka helnay waxaa lala soo xiriiray lambarka gurmadka degdega ah ee 990 oo ay la soo xiriireen dadka deriska la’ah guriga ay wax ka dheceen, intaa kadiba ciidamada Dabdemisku waxay si degdeg ah ku tageen goobta, isla markaana ay bilaabeen hawlgalka”. Dhanka kale hooyada falkan geystay ee dhashay ilmaha yar ayaa la sheegayaa in ay kasoo jeeddo qowmiyadda Oromada oo in badan oo kamida ay ku noolyihiin Somaliland, ma jiro faahfaahin ay ciidmadu ka bixiyeen sababta ku kalliftay hooyadan ficilka ay sameysay balse ciidanka dab damiska ayaa nala wadagaay in hooyada haatan ay ku jirto gacanta booliska isla markaana uu baaritaan ku socdo. Xafiiska warbaahinta oo ka hadlaya ayaa yiri, “Hooyada falka geysatay waxa ay ka soo jeedday Qawmiyada Oromada ee waddanka Itoobiya, waxaana ay kamid ahayd dadka Oromada ah ee ku nool Somaliland, sababta ay falka u geysatay annagu hadda si cad uma sheegi karno balse waxaa arrinta baaraya oo gacanta ku haya laamaha amniga iyo ciidamada booliska”. Sidoo kale ciidanka dab damiska ayaa la arkayay iyaga oo gudaha u galay god hoose oo ay qodeen si ay ilmaha ugasoo saaran. Waxay sheegeen in dhawr saacadood uu ilmuhu ku jiray godka suuliga inta aan la ogaysiin ka hor. “ Ciidanka Dab demisku isagoo adeegsanaya xirfadihiisa iyo Qalabka Samatabixinta iyo badbaadada wuxuu ilmahaa yar ka soo saaray Musqusha, balse xilliga ciidanka lasoo wacay ee ay guriga gaareen waxa ay ahayd 8:30 halka xilliga ilmaha meesha lagu ridayna uu ahaa 4 ta subaxnimo sidaasina ilmuhu uu ku dhintay maadaama uu afar saacadood ku jiray”. Caruurta musqulaha lagu rido ma ahan mid ku cusub Hargeysa. Dabdamiska ayaa sheegay in badan ay soo noqnoqotay oo ciidamada Dabdemisku la kulmeen iyadoo ciidamadu caruuro musqulo lagu riday iyagoo nool ka soo saaray xiliyo hore. Qaran News
-
Muqdisho (Caasimada Online) –Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud oo caawa jeediyey khudbad dheer ayaa ka hadlay dagaalka Al-Shabaab, isagoo farriin u diray ciidamada xoogga dalka iyo xoogagga Macawiisley, una sameeyey balan-qaad culus. Ugu horeyn Madaxweynaha ayaa Alle uga baryey ciidamada dagaalka ku jira inuu abaal-kooda gudo, sidoo kale wuxuu ku sii dhiirigeliyey inay ka dhabeeyaan riyada dadka Soomaaliyeed oo ku taamaya in dalka laga wada xoreeyo argagixisada. “Geesiyaal waxaad iftiin u tihiin xorriyadda dadka Soomaaliyeed ee aad ka dhalateen, waxay gura doonaan miraha nabadda ee maanta aad dhiigiina ku tacbeysaan, waxaan idinkual dardaarmayaa ‘waa la idinku seexdaaye ha seexanina,” ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh. Madaxweynaha ayaa ciidamada ka balan-qaaday inuu kula noolaa doono furimaha jihaadka, “Waxaan idinla qeybsa doonaan xanuunka iyo farxadda guusha aad ka gaartaan jihaadka,” ayuu yiri. Sidoo kale Madaxweynaha ayaa ciidamada xoogga dalka iyo kuwa xaq u dirirka ah ee Macawiisley ka balan qaaday inay soo daba fariisi doono dhamaan dadka Soomaaliyeed, si dagaalka ay hiilo ugu helaan. “Geesiyaal waxaan idinka balan-qaadayaa in dhamaan umadda Soomaaliyeed aan idin soo daba fariisiyo, si ay idinkugu noqdaan garab iyo wehel aad dugsataan,” ayuu yiri Madaxweynuhu. Xasan Sheekh ayaa sheegay in dowladiisu ay guuleysatay maalintii uu go’aansaday inuu dagaal ku qaado kooxda Khawaarijta ah ee Al-Shabaab. “Maalintii aan go’aansanay inaan halgan galno oo dulliga ka dul-qaadno umadda ayaan guuleysanay, guusha ugu dambeysa waa noo muuqataa, waana xaqiiji doonaa, insha allaah,” ayuu hadalkiisa ku sii daray Madaxweyne Xasan Sheekh. Madaxweynaha ayaa ciidamada ka balan-qaaday inay dowladooda ka heli doonaan maamuus kasta oo ay xaq ugu leeyihiin, sida dalacsiin, bilado iyo abaal-marino kale oo halgankaan ay ku muteysa karaan. Hoos ka daawo The post Daawo: Madaxweyne Xasan oo labo arrin oo muhiim ah ka balan-qaaday ciidamada ku jira dagaalka appeared first on Caasimada Online.
-
Inta badan wadamada Reer galbeed ayaa joojiyey gargaarkii ay siin jireen dadka reer Falastiin,waxaana Midowga Yurub oo ahaa deeq bixiyaha ugu weynaa ee Falastiin uu ku dhawaaqay inuu hakiyey deeq lacageed oo dhan 691 milyan oo euro, sababo la xirira dagaalka Xamaas ku qaaday Israa’iiil,sidoo kale dalalka Denmark iyo Sweden ayaa sidaas oo kale hakiyey gargaarki ay siin jireen Falastiin. Waxaa jira kala aragti duwanaasho ka jirta sida wadamada dalalka Midowga Yurub ku jiraa u wajahaan gargaar looo diro Falastiin,Ra’iisul wasaare ku xigeenka Spain Yolanda Diaz ayaa Jimcaha maanta ugu baaqay beesha caalamka inay cadaadis saaraan Israel si ay uga fogaato “xasuuq” Gaza. Jordan oo ah dal deris la ah Falastin iyo Israa’iil ayaa ku dhawaaqay gargaar dawo iyo cuno inuu u dirayo Qasa laakiin halka marin ayaa xiran iyadoo Israa’iil sheegtay inaan la furi karin marinkaasi. Turkey ayaa sheegay inay diyaarinayaan gargaar ay u dirayan Falastiin sida uu sheegay Madaxweynaha Turkeyga Tayyip Erdogan. Tiro ka badan 338,000 oo qof ayaa ka barakacay colaada Qasa tan bilowgii iyadoo hayadaha Qaramada Midoobay ka dayriyaan xaalada nololeed ee Rayidka go’doonsan. Rayidka Qasa ayaa la ildaran dhibaato bini’aadantinimo, Cisbitaalada ayaa la ciirciiraya dhaawacyo badan, waxaana guud ahaan go’doomintaasi ay ka dhigan tahay koronto la’aan, isbitaallada oo dawo la’aan, sahaydii raashinka oo gabaabsi ah iyo nidaamkii biyaha oo burbur soo gaaray. Dakhliga guud ee maamulka falastiiniyiinta ayaa ah kan mid ka yimaada dibadda balse wuxuu hoos u dhacay 84.9% sanadka 2020, sida lagu sheegay xogta ay soo saartay Wasaaradda Maaliyadda Falastiin. Sacuudiga oo ah kan ugu badan ee bixin jiray kaalmada lacageed ee Falastiin ayaa hoos u dhigay 81.4% sanadkii 2009-ki Goobjoog news Source: goobjoog.com
-
Muqdisho (Caasimada Online) – Xildhibaan Cabdiraxmaan Cabdishakuur Warsame oo haatan ah ergayga gaarka ah ee madaxweynaha Soomaaliya u qaabilsan arrimaha bani’aadanimada oo ka hadlay xuska 14 October ee qaraxii Soobe, ayaa ku tilmaamay maalintii ugu madowga badnehd taariikhda Soomaaliya. Cabdiraxmaan ayaa qoraal uu soo saaray oo uu ku baahiyay bartiisa Facebook wuxuu ku sheegay in ujeedka kooxaha argagixisada ay tahay siday inoo silac dili lahaayeen, na argagax geliyaan, na dulleeyaan, na bahdilan ilaa aan iskaga dhiibno xukunkooda. “Argagexisadu ma aysan weerarin ciidan ama xarun dawladeed, waxay beegsadeen shacab, ma ku qaldameen? Maya sidaa ayey rabeen, horay ayey Hoteel Shaamow iyo Hargaha iyo Saamaha dad ugu xasuuqeen, dhowaanna Beledweyne baabuur kii Soobe oo kale ah ku qarxiyeen,” ayuu Cabdiraxmaan ku yiri qoraalkiisa. Sidoo kale waxa uu sheegay in sida kaliya ee maalintaas xanuunka badan noogu soo laaban markale ay tahay in dagaalka kooxaha argagixisada loo midoobo, lala yimaado istiraatiijiyad iyo qorshe qeexan, hal abuur, wacyi iyo abaabul ummadeed. Hoos ka aqriso qoraalka oo dhameystiran; Maanta oo ay ku beegantahay 14 Oktoobar waa maalintii ugu madowga badnayd taariikhda Soomaaliya, waa 11 Sabteebartii Afrika. Waa maalinkii ay argagexisadu naga xasuuqeen ku dhowaad kun ruux oo Soomaali ah, intoo kalana dhaawaceen, hanti boqollaal malyan ah burburiyeen, dhaawac maskax iyo nafsad umadd gaysteen. Waxay dileen arday Iskuul aadaysa iyo macalinkooda, hooyo iyo aabe xusul duub ugu jira biilka maalinlaha ah, inan iyo inan dalka dibaddiisa uga yimid in ay waalidkood ka ducaystaan, wiil waxbarasho soo dhamaystay oo abaal celi lahaa, ku kale oo kaba baaralshe ahaa iyo mid shaqadiisa iyo ganacsigiisa u soo baxay. Waxay agoonteeyeen ubad badan, waxay rajo beel ku rideen jiil dhan oo maalintaa go’aansaday in ay magafe u gacan galaan, derbiyadana ka daataan, dibna u laabtaan kuwii dalka maalgashan lahaa oo ay hantidoodii Nairobi, Istanbul iyo Dubai u wareejiyeen Waxaa dadka sii niyad jebiyey markii hoggaankii dalka uu sheegay in ay argagexisadu naga caqiido fiican yihiin, lagana guulaysan karin, sawirro dhiig la shubayo iyo dhaawac booqasho hawshoodii ku ekeetay. Argagexisadu ma aysan weerarin ciidan ama xarun dawladeed, waxay beegsadeen shacab, ma ku qaldameen? Maya sidaa ayey rabeen, horay ayey Hoteel Shaamow iyo Hargaha iyo Saamaha dad ugu xasuuqeen, dhowaanna Beledweyne baabuur kii Soobe oo kale ah ku qarxiyeen. Ujeedkooda ayaa ah in ay na silac dilaan, na argagax geliyaan, na dulleeyaan, na bahdilan ilaa aan iskaga dhiibno xukunkooda waxshiga ah. Aqri buugga uu mid ka mid ah hoggaamiyayaashooda qoray ee la yiraahdo ”ادارة التوحش” Maaraynta Waxshinimadka. Sida keli ah ee aan isaga dhicin karnaa waa midnimo, iyo wadajir, istiraatiijiyad iyo qorshe qeexan, hal abuur, wacyi iyo abaabul ummadeed. The post CC Shakuur: Maalintii ugu madowga badneyd Somalia si aysan usoo laaban waa in… appeared first on Caasimada Online.
-
Wisil (Caasimada Online) – Labo urur oo ka tirsan guutada 18-aad ee ciidanka Gor Gor oo maalmo ka hor ka baxay magaalada Muqdisho ayaa maanta safar dhulka ah ku gaaray degmada Wisil ee gobolka Mudug. Saraakiisha ciidankaas oo warbaahinta kula hadlay Wisil ayaa sheegay inay ka dagaalami doonaan deegaanada ay Shabaab kaga hareen gobolka Mudug oo Shabeelow uu ugu horeeyo. Labadaan urur oo kala ah 9-aad iyo 10-aad ayaa safar ay uga baxeen Muqdisho ku maray gobollada dhexe oo dhan, ugu dambeyntii waxay maanta gaareen degmada Wisil ee koonfurta gobolka Mudug. Shacabka Soomaaliyeed ayaa ciidankaan ku soo dhaweeyey degmo kasta oo ay safarkaan ku mareen, hadda waxay qorsheynayaan inay u gudbaan Shabeelow oo godad waaweyn ay Shabaab ka qoteen. Kooxda Al-Shabaab ayaa laga saari waayey koonfurta gobolka Mudug, waxay ka qaateen dhufeysyo waaweyn, waxaana hadda halkaas ku hor fadhiya ciidamo isugu jira guutada Abuu-dujaana iyo xoogagga deegaanka. Dowladda Soomaaliya ayaa dardar gelineysa dagaalka Al-Shabaab, ciidamada Gor Gor oo dhawaan fasax ka soo laabtay ayaa dib loogu celinayaa dagaalka, waxayna qaarkood kaabiga ku hayaan deegaanadii ay ka xoreyn lahaayeen Al-Shabaab. Ciidamo kale oo ka tirsan Gor Gor ayaa shalay gudaha u galay degmada Ruun-nirgood ee gobolka Shabeellada Dhexe, degmadaas ayaa ka mid aheyd magaalooyinkii ay dib uga soo baxeen ciidamada dowladda Soomaaliya. Sidoo kale ciidan ka soo jeeda dadka deegaanka ayaa la geeyey Ruun-nirgood, kuwaas oo aan dib uga soo laaba doonin, sida ay qorsheysay beesha degta Ruun-nirgood. The post Ciidankii ka baxay Muqdisho oo maanta tegay Wisil kuna dhawaaqay go’aan culus appeared first on Caasimada Online.
-
Cali Guray oo ka Hadlay Baahiyaha Garooneed ee Hargeysa Hargeysa (Qaran news)-Siyaasiga Cali Maxamed Yuusuf (Cali Guray) ayaa su’aal ka keenay in dawladda hoose Hargeysa lagala wareegay dhulkii danta guud. Sidaasna wuxuu ku sheegay qoraal uu qoray galabta oo u dhignaa sidan:- “Garoonkii dhalinta kacaanka in lagu beddelo garoon cusub oo la yidhaa Garoonka degmada Ibraahim Koodbuur Aniga la iima diidin. Sideeda Degmo ee Hargeysa mid walba dhalinyaradoodu waxay xaq u leeyihiin ugu yaraan laba garoon io mid yahay Kubbadda Cagta Midna Kubadaha Kollayga iyo laliska. Ma dhul baa loo waayay Dawladda Hoose maxay qorshaha danta guud ugu dari wayday? mise qorshihii dhulkaba waa lagala wareegay oo waxa keliya ee lagu soo reebay waa dhismaha Laamiyada inta awoodi karta?” Qaran News
-
Beledweyne (Caasimada Online) – Wafdi ballaaran oo ka socday dowladda federaalka Soomaaliya iyo Qaramada Midoobay ayaa maanta gaaray magaalada Beledweyne ee xarunta gobolka Hiiraan. Wafdiga oo uu hoggaaminayay guddoomiyaha hay’adda maareynta musiiboyinka qaranka Soomaaliyed ee SODMA Maxamuud Macallim Cabdulle ayaa waxaa ku wehlinaya ku-xigeenka ergeyga gaarka ah ee Qaramada Midoobay ahna isku-duwaha arrimaha bini’aadannimada George Conway. Masuuliyiin uu horkacaayo guddoomiyaha gobolka Hiiraan Cabdullaahi Axmed Sufuroow ayaa garoonka diyaradaha Ugaas Khaliif ku soo dhaweeyey wafdigaan. Waxay intaas kadib kulan la qateen madaxweyne ku-xigeenka HirShabeelle Yuusuf Axmed Hagar Dabageed, iyada oo looga warbixiyey xaalada Baledweyne, cabsida ay ka qabaan fatahaado iyo dhibatadii ka dhalatay qaraxyadii Beledweyne Al-Shabaab ka gaysatay. Sidoo kale waxaa guddiga warbixin laga siiyay xaaladaha ay wajahayaan barakacyaasha ku nool magaalada Beledweyne ee xarunta gobolka Hiiraan. Ujeedka wafdigaan ayaa ah indha-indheenta iyo u kuurgalida xaladaha bini’aadannimo ee gobolka ka jira, u diyaar garowga digniinaha xalaada El-Niño, taas oo wata fatahaado iyo daadad culus. Wafdiga ayaa intaas kadib waxay kormeereen kaamamka barakacyaasha ee ku yaal gudaha magaalada, waxaana mid mid ula kulmeen qoysaska ku nool iyagoo ka xog wareestay xaaladooda. Sidoo kale wafdigaan ayaa waxa ay booqdeen goobaha biyo mareenada ah iyo goobaha uu ka jilicsan yahay webiga markastana ka fataho. The post Sawirro: Wafdi ka socda DF iyo QM oo gaaray Beledweyne + Ujeedka appeared first on Caasimada Online.
-
Xisbiga WADDANI oo ka Hadlay Hadal Deelqaaf ku ah Awdal oo ka soo yeedhay Wasiir Cali Mareexaan Hargeysa(Qaran news)- Guddoomiyaha Xisbiga WADANI ee gobolka Awdal Rooble Muuse Xoosh ayaa sheegay in sanadan u dambeeyay ay biyo yaraani soo foid saartay magaalada Boorame. Guddoomiyuhu wuxuu sheegay in mashruucii biyo ballaadhinta galbeedka Boorame uu socday muddo toddoba sannadood ah isla markaana aanu ku wada filnayn magaalada oo uu tilmaamay in qaybo badan oo ka mid ah ay booyado u dhaamiyaan. Guddoomiye Muuse Xoosh waxa kaloo uu deelqaaf ku sifeeyay hadal ka soo yeedhay Wasiirka Biyaha Cali Mareexaan oo sheegay in reer galbeedku ay indha isku qabtaan marka wax loo qabto. “Wasiirka Biyaha Waxaan leeyahay in aad si liidnimo ah u tidhaa ‘reer Galbeedku indhahay isku qabtaan marka wax loo qabto’ xaq uguma lihid reer Awdal,” ayuu yidhi Guddoomiyaha Xisbiga WADDANI ee gobolka Awdal Rooble Muuse Xoosh. Qaran News
-
Mogadishu (HOL) - At least two government soldiers were killed and three others wounded in a landmine explosion in the Waharadde village of Heliwa district in Mogadishu on Saturday. Source: Hiiraan Online
-
Hargeysa(Qaran news)-Guri Jiingad ah oo subaxnimadii hore saaka dab Qabsaday magaalada Hargeysa. Ciidanka Dab-demiska magaalada Hargeysa ayaa damiyay dab qabsaday Guri Jiingad ah oo ku yaala xaafada 150 ka. Dabkan ayaa halis galiyay guryihii u dhawaa waxaana ciidanku dabkaa ka badbaadiyeen guryihii kale.Ciidanka Booliska ayaa iyaguna dhankooda hawlgalkaa ka qayb qaatay. Ciidanka Dab-demisku wuxuu halkan fariin uga dirayaa bulshada Somaliland in ay ka digtoonaadaan halista dabka ama wax kasta oo keeni ama sababi kara dab, sidoo kalena ka fogaadaan goobaha dabku ka kaco. Isla marka dabku dhacana soo wargeliyaan inta dabku yaryahay. Qaran News
-
Madaxweynaha maamulka Puntland ee muddo xileedkiisa Dastuuriga ah uu ku egyahay 08 Jan 2024 ayaa hadal jeedin ka sameeyay xaalka Puntland.xilli ay taagan tahay ismarin waa siyaasadeed oo ka dhashay arrimaha doorashada. Deni oo muddo ka badan 2 bil ka maqnaa Puntland ayaan soo hadal qaadin Qaaliga maciishada, sicir bararka, Amni darada Boosaaso iyo colaadaha iyo aanooyinka Beelaha gobalka Mudug ee u danbeeyay dilkii Dr Sakariye. Waxaa uu ku dhawaaqay in Puntland ay Golaha wakiilada iyo madaxtooyada lagu soo dooranayo qof iyo cod xilli aan Nugaal laga samayn wali midii golayaasha deegaanka. Hogaamiyayaasha Mucaaradka ayaa markiiba kulan isugu yimid Garowe iyaga oo ka arrinsaday jawaabta ay ka bixinayaan hadal jeedinta Deni oo lagu tilmaamay” qof waligiis aan xil-wareejin samayn doonin”. Wasiirkii hore ee Maaliyadda maamulka Puntland Xasan Shire Abgaal oo kamid ah siyaasiyiinta mucaaridsan Deni ayaa ka jawaabay shirkii jaraa’id ee uu qabtay madaxweynaha Puntland. Xasan Shire Abgaal ayaa hadalka Saciid Deni ku tilmaamay nin iska hadlay, xilli mucaaradka ay diidan yihiin hanaanka doorasho ee uu ku dhawaaqay Deni, kaasi oo ay sheegeen in uu ku ladhan yahay qorshe muddo kororsi ama xukun maroorsi. Kala aragti-duwanaashada siyaasadeed ee Puntland ayaa lagu soo koobi karaa: Wax ka bedelka dastuurka ee ay ansixiyeen baarlamaanka ka dib cadaadis kaga yimid madaxweyne Deni, iska horimaadyada soo noqnoqda, muddo kordhin, iyo xaddidaadda joogtada ah ee la kulmaan mucaaradka. Dhacdooyinkii ugu dambeeyay ee ka dhacay degmada Boosaaso ayaa soo badhigtay cabsi hor leh ay hore u qabeen garabka mucaaradka, waxayna sidoo kale sawir guud ka bixisay doorashada uu doonayo Deni inuu qabto, sida ay sheegeen qaar ka mid ah siyaasiyiinta, ku adkaysiga go’aanada qaldan, iyo burburinta guulaha siyaasadeed ay Puntland ku tilaabsatay ayaa ah qodobada ugu cad cad ee ay siyaasiyiintu ku dhaleeceynayaan madaxweynaha hadda talada haya. Siyaasiyiinta ayaa sidoo kale doonaya in ay Puntland ka soo saaraan xayndaabkii qalalaasaha ahaa oo ay ku soo dabaalaan xassilooni siyaasadeed iyo mid bulsho, maadaama ay aaminsan yihiin in siyaasadda Deni ay kala qeybsanaan ka dhax abuurtay shacabka Puntland. Dadweynaha Puntland ayaa ka war sugaya Golaha Wakiilada Puntland oo looga bartay in 25 Oct ay soo saaraan lifaaqa Doorashada. Siyaasiyiinta mucaaradka Puntland oo maalmo kahor shir ku qabsaday Garoowe ayaa waxay sharci darro ku tilmaameen wax ka beddelkii lagu sameeyay dastuurka Puntland, kaasi oo ay sheegeen in aan loo marin hab sharci ah, islamarkaana aan lagu dhaqmi karin. Siyaasiyiinta mucaaradka ayaa bayaan ay shirkaas kasoo saareen isku raacay in si deg deg loo bilaabo soo xulista xubnaha baarlamaanka, iyaga oo mowqifkooda ku caddeeyay in habka kaliya ee doorashadu ay ku dhici karto ay tahay habkii hore ee 66-da xildhibaan, ee beeluhu soo xulan jireen. Sidoo kale waxay ku goodiyeen haddii xukuumadda Saciid Deni qaadan weydo doorkii fududeynta doorashada in uusan maamulka firaaq Dastuuri ah geli doonin. Haddaba, iyadoo dadka indha-indheeyaya arrimaha siyaasadda ay sugayaan waxa dhici doona kadib 8-da January ayaa su’aasha ugu badan ay dadka isweydiinayaan waxay tahay: Waa maxay tillaabooyinka mustaqbalka ay qaadi doonaan mucaaradka? Laba madaxweyne ma laga dooran doona Puntland 8-da January? Goobjoog News Source: goobjoog.com
-
Garoowe (Caasimada Online) – Madasha Siyaasadda Puntland ayaa soo saartay bayaan deg deg ah oo ay uga jawaabeyso hadal jeedintii madaxweyne Saciid Deni ee ugu dhowaaqay in Puntland ka qabsoomeyso doorasho madaxtinimo oo qof iyo cod ah. Siyaasiyiinta mucaaradka ayaa sheegay in Saciid Deni u bareeray baalmarka masuuliyadii loo igmaday, islamarkaana uu qaadayo waxkasta oo ka dhasha ku tumashada heshiiska bulsho ee uu ku dhaqaaqay, sida lagu yiri bayaanka. Madasha ayaa sidoo kale waxay farriin u dirtay beesha caalamka oo ay ugu baaqday in aysan taageerin kana qeyb noqon wax kasta oo keeni kara qalalaase amni iyo xasilooni la’aan soo wajahda dalka iyo dowladnimada Puntland. “Madashu waxay nasiib darro iyo masuuliyad darro ku tilmaamaysaa baalmarka heshiiska bulsho ee uu bareeray Deni, taasi oo khatar ku ah midnimada iyo dowladnimada Puntland,” ayaa lagu yiri bayaanka mucaaradka. “Madasha waxay cadeynaysaa in aysan aqoonsaneyn wax ka badelkii Dastuurka Puntland iyo dhismihii PEC loo maray si aan waafaqsanayn dastuurka iyo xeerarkii doorashooyinka Puntland, sidaas darteed wax kasta oo PEC soo saarto ay yihiin sharci darro.” Mucaaradka ayaa markale waxay ugu baaqeen Isimidda, Culimada, Siyaasiyiinta iyo Waxgaradka Puntland in ay wada-tashi isugu yimaadaan sidii dowladnimada Puntland iyo hanaanka sharci uusan u dumin una dhicin qalalaase amni iyo firaaq dastuuriya. “Madasha waxay marar badan cod dheer ku sheegtay damaca Madaxweynaha waqtigiisu dhamaadka yahay Md. Saciid Cabdullaahi Deni inuu yahay xukun maroorsi iyo waqti kororsi aan waafaqsanayn Dastuurka iyo xeerarka dowladda Puntland, waana arrin khatar ku ah xasiloonida, midnimada iyo dowladnimada Puntland.” Madaxweyne Saciid Deni oo shir jaraa’id qabtay ayaa sheegay in doorashada soo socota ee madaxtinimada maamulka Puntland ay ku dhacayso nidaamka qof iyo cod, taasi oo xilligaan ay diidan yihiin mucaaradka. Hirgelinta hanaanka doorasho ee qof iyo codka ah ee lagu dooranayo madaxda sare ee maamulka ayuu sheegay inay ka shaqeyn doonaan guddiga qaabilsan doorashooyinka ee PEC. Isku soo wada duubo, arrimahan ayaa uga sii daraya xiisadda siyaasadeed ee ka taagan Garoowe, taasi oo kal hore isku rogtay gacan ka hadal dhexmaray ciidamo taabacsan mucaaradka iyo kuwa maamulka. The post Kadib dhawaaqii DENI, mucaaradka oo farriin u diray beesha caalamka appeared first on Caasimada Online.
-
Hargeysa(Qaran news)-Marwada Musharraxa madaxweynaha Xisbiga WADDANI Marwo Farduus Maxamed Rooble ayaa kulan la qaadatay maamulka iyo taageerayaasha xisbiga ee degmada Maxamed Mooge. Kulankaasi oo ujeeddadiisu ahayd kormeerka hawlaha xisbiga iyo dardar hawlaha u diyaar garowga doorashooyinka. Kulanka waxaa ka qayb galay maamulka xisbiga ee gobolka Maroodijeex, maamulka xisbiga ee degmada Maxamed Mooge, masuuliyiin ka tirsan garabka haweenka heer qaran iyo madax kale. Qaran News
-
JOHANNESBURG, South Africa, October 13, 2023/ – (Qaran news)- As it marks twenty years of existence, MultiChoice’s (https://www.Multichoice.com/) Africa Magic channel celebrates two decades of significant expansion as a major platform for African content, and an engine for multiplying Africa’s creative talent. Launched as a single channel showing mainly Nollywood movies in 2003, Africa Magic has since grown to include seven channels for movies, sitcoms, soap operas, telenovelas, music, reality and magazine shows showcasing quality content by Africans for Africans. The platform continues to invest directly and indirectly into the African entertainment industry and especially Nigeria, providing skills support and training, as well as a platform for new and established entertainment talent to grow and succeed. Successful Africa Magic productions such as Africa’s Next Top Model, The Voice Nigeria, Big Brother Naija, and the annual Africa Magic Viewers’ Choice Awards have cemented the platform’s position as a provider of premium entertainment tailored to the tastes of its audience. Africa Magic commissions series, reality shows, programmes and films in the Yoruba, Hausa, Igbo and English languages, and has already created hundreds of thousands of hours of original local content, pumping billions of Naira’s directly into the creative industry and creating several thousand jobs in adjacent industries. Popular Africa Magic series Tinsel, for instance, has clocked up to 3,600episodes, making it the longest running telenovela in Nigeria, while employing 1,200 staff and crew, and the AMVCA event creates 3 000 direct and indirect jobs every year. The social impact of Africa Magic goes far beyond its financial investment. The West Africa academy of the MultiChoice Talent Factory (MTF) in Lagos, for example, is producing the next generation of Nigerian and Ghanaian content professionals. Through the MTF Academy, the MTF MasterClass Series and the MTF Portal, the platform is already impacting the lives of young film makers, elevating the quality of storytelling and boosting Nigeria’s global image. West African MTF alumni are already employed in the industry, having set-up production companies, working to produce local content for the Africa Magic pipeline. “We understand that the proof of the success of the MultiChoice investment in Nigeria lies in how it improves the quality of people’s lives,” says John Ugbe, CEO of West Africa, MultiChoice. “This is why we invest in people, so that they might multiply the impact we can have through the power of entertainment.” MTF alumni have moved into production roles in major Africa Magic shows. Uchenna Ugwu has served as head writer on Africa Magic Igbo’s first commissioned TV series, Nwanyị Ike, and worked as a writer and script editor for Wura, the Nigerian adaptation of The River, and Covenant. Fellow MTF graduates Horla Manuvor Jnr. and Teniola Oyelumade have launched a company, Gray Space, which was commissioned by MultiChoice Nigeria to handle live stream production for two Nigerian start-ups participating in the MultiChoice Africa Accelerator programme. The Accelerator programme is another example of how MultiChoice is investing in multiplying the social impact in Nigeria. The programme invites applications from social-enterprise start-ups across Africa, and culminates in a finals event in Dubai, where shortlisted start-ups present their business plans to a panel of investors. Two finalists were chosen from Nigeria. Dojah Inc is an end-to-end personal identity verification and compliance framework that supports digital businesses. Crop2Cash is a digital financial service that allows smallholder farmers to open a bank account on their feature phones in under two minutes, with no internet required. “As MultiChoice Nigeria celebrates Africa Magic’s 20th anniversary, we recommit ourselves to not only growing our people but also growing our industry and its talent,” says Ugbe. “We will continue raising our standards and developing our people. As an African content provider, we see our role as being to add value to our community through the power of entertainment.” Ugbe said the investments MultiChoice Nigeria had made in the country since its establishment in 1993, had been shown to have a ripple effect on the industry, and the economy at large. “We have made an economic impact, but we are equally proud of the social impact that MultiChoice has had,” he says. “Through decades of engagement, we have grown a deep understanding of our audience, and we are committed to continuing to enable quality African storytelling that reflects their interests, their hopes and their aspirations.” “We’re all about improving the quality of people’s lives through what we do,” says Ugbe. “We have been humbled to see our audiences respond to that, and we look forward to many more decades as part of the African entertainment landscape.” Distributed by APO Group on behalf of MultiChoice Group. SOURCE MultiChoice Group Qaran News
-
Muqdisho (Caasimada Online) – Maanta waa 14-ka October, lix sano ka hor waxay dadka Soomaaliyeed ugu asteysan tahay maalin hal goob looga dilay tiro dhan 600 oo qof, ugu yaraan 1,000 kalena looga dhaawacay, wuxuu xasuuqaasi ka dhacay isgoyska Soobe ee magaalada Muqdisho 14-kii bishii October sanadkii 2017-kii, muxuu ahaa sawirka guud ee maalintaas, maxaase Soomaaliya ka socda maanta? Aan ku hormaro sidii xaal ahaa maalintaas: Dowladda Soomaaliyeed waa tabar yareed, shacbigu waxay la daalaa-dhacayeen abaaro-baahsan iyo saboolnimo, waxaase u dheeraa gumaadka iyo baadda dhaqaale ee Khawaarijta ku heysay oo lagu asteyn karo in Soomaalida aysan abid soo marin tan oo kale, difaaca ugu weyn ee dalku lahaa wuxuu ahaa dhagax lagu jaray jidadka muhiimka ah ee caasimadda, ciidamo cusub ayaa badbaadinta qarankaan tababar ugu maqnaa, Khawaarijtu waxay ku sii naaxeysay dhiiga shacab ay heysteen duruufaha aan tilmaamay iyo in ka badan. Maxaa socda maanta? Jawaabta oo kooban wax kasta ayaa is bedelay: waxaa kobocday awoodii dowladda, waxayna qaadatay doorkeeda, waxaa qaranka loo dhisay ciidamo ku filan difaaciisa, waxaa dhiiraday shacabkii u hoga jiray gumeysiga Khawaarijta, askarigii difaaca uga jiray jidka Maka Al-mukarama wuxuu maanta Khawaarijta ku baacsanayaa misaafada ugu dambeysa bar kasta oo dalkeena ay ka joogaan. Dhiigii ka quban jiray shacabka Soomaaliyeed, wuxuu hadda maalin kasta ka qubtaa Khawaarijta, qaraxyadii gilgili jiray caasimadda dalka ee Muqdisho, waxaa bedelay duqeymo joogto ah oo haada ku quudiya hilbaha Khawaarijta. Dhaqaale malaayiin dollar ah oo bil kasta ay ka dhici jireen ganacsatada Soomaaliyeed ayey dowladdu ku guuleysatay inay ka jarto Khawaarijta, taasi waxay sababtay in cadowgu ruux-baxo, shacabkuna dhiirado oo dowladiisa ku garab istaago soo afjaridda kooxdaan. Lix sano kadib qaraxii Soobe, Muqdisho maanta waa nabad, dadkeedu cabsi kama qabaan qaraxyadii Khawaarijta iyo dilalkii qorsheysnaa, madaxdii qarankaan oo Madaxweynaha Jamhuuriyadda uu ugu horeeyo ayaa iska xaadiriyey furimaha dagaalka. In shacbiga reer Muqdisho ay dhiiradeen oo yaqiinsadeen in Khawaarijtii gumeysay ay dowladdu jebisay, waxaa la rumeystay maalmihii uu caasimadda ka curtay kacdoonka ‘Guul ama Geeri’ oo halganka dowladda ee Khawaarij iska xoreynta loogu muujiyey garab istaag buuxa. Maal, maskax iyo waqti waxay hadda dowladda Soomaliyeed isugu geysay sidii dalkaan loogu soo dabaali lahaa nabad waarta, ajendaha hoggaaminta dalka ee madaxweynaha qaranka ayaa baalka hore looga qoray dagaalka Khawaarijta. Si taas looga mira-dhaliyo wuxuu madaxweyne Xasan Sheekh labo bilood ka hor ka guuray madaxtooyadii uu ku shaqeyn jiray ee caasimadda Muqdisho, wuxuu subax kasta xaadiraa xafiiska hoggaaminta dagaalka Khawaarijta oo laga dhex-furay madaxtooyada Galmudug ee Dhuusamareeb. Waxay dowladda Madaxeyne Xasan Sheekh dejisay ajende qeexaya qorshe dagaal oo muddo kooban dalka looga ciribtirayo argagixiso oo dhan, si dadka Soomaaliyeed ay u helaan nabad iyo xasilooni ay ku nagaadaan, waayo badana ay naawilayeen. The post 6-sano kadib maxay ku sugan yihiin raggii geystay xasuuqii Soobe? Warbixin appeared first on Caasimada Online.
-
Waxa uu xeebta Djibouti kaga beeganyahay ku dhawaad 100 km oo dhinaca waqooyi bari ah, waxaana maalin kasta lasoo mariyaa badeecado qiimahooda lagu qiyaaso $6.4 milyaar. Baabul Mandab oo ku yaala albaabka koonfureed ee Badda Cas waa marinka isku xidha ganacsiga caalamiga ah ee u kala goosha Badwaynta Hindiya, Gacanka Cadmeed, Badda Cas iyo Qooriga Suways(Suez Canal) ilaa Badda Mediterranean-ka, iyadoo maraakiibta badeeecadaha sidda ee sanadkii mar inkaasi ka Goodubta lagu qiyaaso 17 kun oo markab. Waxa kale oo tusaale ahaan maalinkasta mara ugu yaraan 6.2 milyanoo foosto shidaal ah oo loo dhoofinayo dalalka Aasiya, Yurub iyo Maraykanka. Marinka Baabul Mandab dherar ahaan wuxu gaadhaya ilaa 50 km hasa yeeshee labadiisa qar ayaa aad isugu dhaw oo meelaha qaar waxay isu jiraanba 3 km oo kaliya oo hadii markab weyni halkaas ku xumaado ama isku gudbo waxa xanibmaya isu socodka gaadiidka badda . Hadiiba u xidhmo Baabul Mandab waxay maraakiibtii badeecaadaha kasoo qaaadi jirtay Aasiya ee Yurub iyo Maraykanka gayn jirtay ama kuwii Maraykanka iyo Yurub ka iman jiray ay dhamaantood ku khasbanaanayaan inay kasoo wareegaan cidhifka ugu koonfureed ee qaaradda Afrika(Cape of Good Hope) taasoo ah masaafad dheer oo Maraakiibta ku qaadanaysa waqti aad u farabadan inay gaadhaan dalalkii ay alaabta u sideen isla markaana uu karash badani fuulayo badeecadihii la kala iibsanayey. Sidaas darteed waxay bulshada caalammka dani ugu jirtaa in marinkan istraatijiyad ahaan muhiimka laga dhawro qalalaasaha. This is what Baabul Mandab uga nabadgalo xasaradaha, waxa the gudboon dawladaha waawayn ee juqraafiyad ahaan ku yaala meelo aad uga fog mandaqadani, inay joojiyaan loolanka ay ugu jiraan marinkan qiimaha wayn ugu fadhiya ganacsiga caalamka. Haatuf Qaran News
-
Muqdisho (Caasimada Online) – Warar kala duwan ayaa kasoo baxaya khasaaraha ka dhashay qarax miino oo maanta ka dhacay qaybo kamid ah magaalada Muqdisho, kaas oo sababay dhimasho iyo dhaawac. Qaraxa oo ahaa mid xoogan ayaa waxaa lagu soo warramayaa in ciidamo boolis ah lagula eegtay xaafadda Waxar Cadde oo ka tirsan degmada Heliwaa ee gobolka Banaadir. Wararka ayaa sheegaya in ciidamada la qarxiyay ay ahaayeen kuwa miino baarista ee loo yaqaabo K9, kuwaas oo inta badan howlgallo ka sameeya gudaha caasimada. Ugu yaraan 2 askari ayaa ku dhintay, qaraxaan halka ay ku dhaawacmeen 3 kale, sida ay innoo xaqiijiyeen ilo dadka deegaanka ah. Maydadka askarta ku geeriyootay weerarkan ayaa la geeyay xarunta hay’adda dambi baarista ee C.I.D, halka kuwa dhaawacyada ah la geeyay isbitaallada magaalada Muqdisho. Xaaladda goobta uu qaraxu ka dhacay ayaa hadda ah mid deggan, waxaana gaaray ciidamo ka tirsan kuwa ammaanka ee dowladda Soomaaliya. Illaa iyo hadda ma jiro wax hadal ah oo kasoo baxay saraakiisha laamaha amniga oo ku aadan qaraxaasi lala beegsaday ciidanka dowladda. Muqdisho ayaa waxaa inta badan ka dhaca weeraro qaraxyo ah, kuwaas oo ay soo maleegaan xubnaha kooxda Al-Shabaab oo haatan wajahaya dagaal culus oo ay iska kaashanayaan dowladda iyo dadka deegaanka. The post Faahfaahinta Qarax ka dhacay Muqdisho + Khasaaraha appeared first on Caasimada Online.
-
Muqdisho (Caasimada Online) – Tan iyo markii ay billowdeen howl-gallada dagaal ee ka dhanka ah kooxda Al-Shabaab, waxaa barbar socday howl-gal lagu sifeynayo isku milanka dowladda iyo kooxda. Hay’adda Sirdoonka iyo Nabad-sugida Qaranka ee NISA oo baaris ku haysay arrintaan ayaa waxay usoo qab-qabatay la shaqeynta Al-Shabaab saraakiil iyo masuuliyiin dowladeed. Isku milanka dowladda iyo kooxda ayaa sanadihii lasoo dhaafay gaaray heer aan la suureysan karin, ayada oo kooxda xubno kala duwan ku abuurtay hay’adaha kala duwan ee dowladda, kuwaasi oo qaarkood ay adkeyd in laga shakiyo kahor baarista lugaha la gashay. Intii uu socday howl-galka sifeynta ah ee hay’adaha dowladda waxaa kooxda Al-Shabaab u baxsaday shaqsiyaad ugu dhex jiray dowladda, oo xogteeda u gudbin jiray kooxda, kadib markii ay soo galeen raad la xiriira howl-galka sifeynta ee waddo NISA. Sida uu kal hore shaaciyay madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud waxaa la shaqeynta Al-Shabaab loo soo xiray saraakiil, kuwaasi oo qaarkood loo haysto inay kooxda u fududeeyeen gaarista bartilmaameedka qaraxyada ay soo diyaariyaan. Wasiirka arrimaha gudaha, Axmed Macallin Fiqi ayaa sidoo kale xaqiijiyay inay jiraan shaqsiyaad kale oo ka tirsan hay’adaha amniga oo u fakaday kooxda Al-Shabaab, islamarkaana arrintan ay muujineyso in si weyn la isku dhex-galay. “Ciidanka Nabad-sugidda kuwo ku jiray oo saraakiil ah ayaa fakaday booliska kuwa ku jiray ayaa fakaday, milatariyaa kuwa saraakiil ah inta lasoo qabtay la toogtay waa maqleysiin guddoomiyihii baarlamaanka darawalkiisii, hadda dal waxaan ku dhex jirnay la’is dhex galayba,” ayuu yiri Wasiir Fiqi. Waxaa ugu dambeeyay shaqsiyaadka dhanka kooxda Al-Shabaab aaday Abwaan Nageeye Cali Khaliif, oo si aad ah uga agdhawaa qaar kamid ah madaxda sare ee dalka. Ninkan ayaa ahaa macalin wax ka dhiga Jaamacadda Ummadda, islamarkaana aad looga yaqaano dalka, waxaana la faafiyay qoraal uu horey Facebook u dhigay iyo buug la sheegay in uu isaga qoray. Waxaa sidoo kale la baahiyay sawirro la sheegay inay muujinayaan isaga oo booqanaya magaalada Jilib oo xarun u ah Al-Shabaab iyo magaalooyin kale oo ku yaalla Jubooyinka oo kooxda ay ka taliso, marka uu tegay magaalooyinkaas waa 2021-kii. Si kastaba, Howl-galka sifeynta ayaa loo arka mid laf-dhabar u ah dagaalka dowladda kula jirto Al-Shabaab, maadaama ay adag tahay in laga adkaado koox aad dagaalsan tihiin oo xubno kugu dhex leh, oo xogtaada loo gudbinayo. The post Halka uu marayo howlgalka sifeynta isku milanka dowladda iyo Shabaab appeared first on Caasimada Online.
