-
Content Count
215,467 -
Joined
-
Last visited
-
Days Won
13
Content Type
Profiles
Forums
Calendar
Everything posted by Deeq A.
-
Baraawe (Caasimada Online) – Faah-faahin ayaa kasoo baxaysa weerar laba qarax ahaa oo ay dagaalamayaal ka tirsan Al-Shabaab maanta ku qaadeen Saldhig Ciidamada Uganda ay ku leeyihiin Garoonka diyaaradaha ee magaalada Baraawe ee gobolka Shabeellada Hoose. Wararka la helayo ayaa waxaa ay sheegayaan in Gawaari laga soo buuxiyey waxyaabaha qarxa lala beegsaday saldhiga weyn ee ciidanka AMISOM ku leeyihiin garoonka Diyaaradaha Baraawe,isla markaana qaraxyada kadib la maqlay rasaas xoogan. Guddoomiyaha Degmada Baraawe Cumar Shiikh Cabdi ayaa sheegay in Ciidamada AMISOM ay rasaaseeyeen gaadiidka ku xirnaa qaraxyada, islamarkaana midkooda uu ku qarxay afaafka hore, halka kan kale meel aan sidaa ugu fogeyn Garoonka diyaaradaha uu ku qarxay. Sidoo kale Guddoomiyaha ayaa waxaa uu sheegay in bur bur xoogan uu soo gaaray garoonka diyaaradaha ee Magaalada Baraawe ee gobolka Shabeellada hoose. Dadka degmada Baraawe qaarkood ayaa waxaa ay sheegeen inay maqlayeen dhawaqa qaraxyada, hase yeeshee aysan caddeyn karin khasaaraha ka dhashay, waxaana degan xaalada magaalada maadaama saldhiga uu ku yaalla banaanka degmada Baraawe. Al-Shabaab ayaa sheegtay mas’uuliyada qaraxyadaas, waxaana Baraha Wararkooda ay ku faafiyaan lagu sheegay in laba Gaari oo laga soo buuxiyey waxyaabaha qarxa ay ku weerareen xerada, isla markaana ay khasaaro ku isugu jira dhimasho iyo dhaawac gaarsiiyeen ciidanka Uganda oo ka tirsan AMISOM. Ma jiraan wax war ah oo ka soo baxay taliska AMISOM ee ku aadan ku aadan weerarka maanta Al-Shabaab ay ku qaadeen saldhig ciidamada AMISOM ay ku leeyihiin garoonka Diyaaradaha ee magaalada Baraawe.
-
PRESS RELEASE Coronavirus – Africa: World Bank predicts sharpest decline of remittances in recent history Remittances to Sub-Saharan Africa registered a small decline of 0.5 percent to $48 billion in 2019 WASHINGTON D.C., United States of America, April 23, 2020/ — Global remittances are projected to decline sharply by about 20 percent in 2020 due to the economic crisis induced by the COVID-19 pandemic and shutdown. The projected fall, which would be the sharpest decline in recent history, is largely due to a fall in the wages and employment of migrant workers, who tend to be more vulnerable to loss of employment and wages during an economic crisis in a host country. Remittances to low and middle-income countries (LMICs) are projected to fall by 19.7 percent to $445 billion, representing a loss of a crucial financing lifeline for many vulnerable households. Studies show that remittances alleviate poverty in lower- and middle-income countries, improve nutritional outcomes, are associated with higher spending on education, and reduce child labor in disadvantaged households. A fall in remittances affect families’ ability to spend on these areas as more of their finances will be directed to solve food shortages and immediate livelihoods needs. “Remittances are a vital source of income for developing countries. The ongoing economic recession caused by COVID-19 is taking a severe toll on the ability to send money home and makes it all the more vital that we shorten the time to recovery for advanced economies,” said World Bank Group President David Malpass. “Remittances help families afford food, healthcare, and basic needs. As the World Bank Group implements fast, broad action to support countries, we are working to keep remittance channels open and safeguard the poorest communities’ access to these most basic needs.” The World Bank is assisting member states in monitoring the flow of remittances through various channels, the costs and convenience of sending money, and regulations to protect financial integrity that affect remittance flows. It is working with the G20 countries and the global community to reduce remittance costs and improve financial inclusion for the poor. Remittance flows are expected to fall across all World Bank Group regions, most notably in Europe and Central Asia (27.5 percent), followed by Sub-Saharan Africa (23.1 percent), South Asia (22.1 percent), the Middle East and North Africa (19.6 percent), Latin America and the Caribbean (19.3 percent), and East Asia and the Pacific (13 percent). The large decline in remittances flows in 2020 comes after remittances to LMICs reached a record $554 billion in 2019. Even with the decline, remittance flows are expected to become even more important as a source of external financing for LMICs as the fall in foreign direct investment is expected to be larger (more than 35 percent). In 2019, remittance flows to LMICs became larger than FDI, an important milestone for monitoring resource flows to developing countries. In 2021, the World Bank estimates that remittances to LMICs will recover and rise by 5.6 percent to $470 billion. The outlook for remittance remains as uncertain as the impact of COVID-19 on the outlook for global growth and on the measures to restrain the spread of the disease. In the past, remittances have been counter-cyclical, where workers send more money home in times of crisis and hardship back home. This time, however, the pandemic has affected all countries, creating additional uncertainties. “Effective social protection systems are crucial to safeguarding the poor and vulnerable during this crisis in both developing countries as well as advanced countries. In host countries, social protection interventions should also support migrant populations,” said Michal Rutkowski, Global Director of the Social Protection and Jobs Global Practice at the World Bank. The global average cost of sending $200 remains high at 6.8 percent in the first quarter of 2020, only slightly below the previous year. Sub-Saharan Africa continued to have the highest average cost, at about 9 percent, yet intra-regional migrants in Sub-Saharan Africa comprise over two-thirds of all international migration from the region. “Quick actions that make it easier to send and receive remittances can provide much-needed support to the lives of migrants and their families. These include treating remittance services as essential and making them more accessible to migrants,” said Dilip Ratha, lead author of the Brief and head of KNOMAD. Regional Remittance Trends Remittance flows to the East Asia and Pacific region grew by 2.6 percent to $147 billion in 2019, about 4.3 percentage points lower than the growth rate in 2018. In 2020, remittance flows are expected to decline by 13 percent. The slowdown is expected to be driven by declining inflows from the United States, the largest source of remittances to the region. Several remittance-dependent countries such as those in the Pacific Islands could see households at risk as remittance incomes decline over this period. A recovery of 7.5 percent growth for the region is anticipated in 2021. Remittance costs: The average cost of sending $200 to the East Asia and Pacific region dropped to 7.13 percent in the first quarter of 2020, compared to the same quarter in 2019. The five lowest cost corridors in the region averaged 2.6 percent while the five highest cost corridors averaged 15.4 percent as of 2019 Q4. Remittances to countries in Europe and Central Asia remained strong in 2019, growing by about 6 percent to $65 billion in 2019. Ukraine remained the largest recipient of remittances in the region, receiving a record high of nearly $16 billion in 2019. Smaller remittance-dependent economies in the region, such as Kyrgyz Republic, Tajikistan, and Uzbekistan, particularly benefited from rebound of economic activity in Russia. In 2020, remittances are estimated to fall by about 28 percent due to the combined effect of the global coronavirus pandemic and lower oil prices. Remittance costs: The average cost of sending $200 to the ECA region declined modestly to 6.48 percent in the first quarter of 2020 from 6.67 percent a year earlier. The differences in costs across corridors in the region are substantial; the highest costs for sending remittances were from Turkey to Bulgaria, while the lowest costs for sending remittances were from Russia to Azerbaijan. Remittances flows into Latin America and the Caribbean grew 7.4 percent to $96 billion in 2019. Growth in inflows was uneven across countries in the region. Brazil, Guatemala and Honduras saw a rise in remittances of more than 12 percent in 2019. Colombia, Ecuador, Nicaragua and Panama had an increase of more than 6 percent, while remittances to Bolivia and Paraguay declined by 3.8 percent and 2.2 percent, respectively. In 2020, remittance flows to the region is estimated to fall by 19.3 percent. Remittance costs: The average cost of sending $200 to the region was 5.97 percent in the first quarter of 2020. Amid the COVID-19 crisis, the costs of transferring remittances to the region could increase due to operational challenges being faced by remittance service providers (closures of agents and offices, access to cash, foreign exchange, security) and compliance with AML/CFT regulations. Remittances to the Middle East and North Africa region are projected to fall by 19.6 percent to $47 billion in 2020, following the 2.6 percent growth seen in 2019. The anticipated decline is attributable to the global slowdown as well as the impact of lower oil prices in GCC countries. Remittances from the euro area would also be impacted by the area’s pre-COVID-19 economic slowdown and the depreciation of the euro against the U.S. dollar. In 2021, remittances to the region is expected to recover, albeit at a slow pace of around 1.6 percent due to projected moderate growth in the euro area and weak GCC outflows. Remittance costs: The cost of sending $200 to the region was 7 percent, largely unchanged from the previous year. Costs vary greatly across corridors. The cost of sending money from high-income OECD countries to Lebanon continues to be in the double digits. Sending money from GCC countries to Egypt and Jordan costs between 3 percent to 5 percent in some corridors. The Saudi Arabia to Syria corridor has experienced a dramatic fall in costs as the civil war in Syria has receded. Remittances to South Asia are projected to decline by 22 percent to $109 billion in 2020, following the growth of 6.1 percent in 2019. The deceleration in remittances to the South Asian region in 2020 is driven by the global economic slowdown due to the coronavirus outbreak as well as oil price declines. The economic slowdown is likely to directly affect remittance outflows from the United States, the United Kingdom, and EU countries to South Asia. Falling oil prices will affect remittance outflows from GCC countries and Malaysia. Remittance costs: South Asia had the lowest average remittance costs of any region, at 4.95 percent. Some of the lowest-cost corridors had costs below the 3 percent SDG target. This is probably due to high volumes, competitive markets, and deployment of technology. But costs are well over 10 percent in the highest-cost corridors due to low volumes, little competition, and regulatory concerns. Banking regulations related to AML/CFT raise the risk profile of remittance service providers and thereby increase costs for some receiving countries such as Afghanistan and sending countries such as Pakistan. Remittances to Sub-Saharan Africa registered a small decline of 0.5 percent to $48 billion in 2019. Due to the COVID-19 crisis, remittance flows to the region are expected to decline by 23.1 percent to reach $37 billion in 2020, while a recovery of 4 percent is expected in 2021. The anticipated decline can be attributed to a combination of factors driven by the coronavirus outbreak in key destinations where African migrants reside including in the EU area, the United States, the Middle East, and China. These large economies host a large share of Sub-Saharan African migrants and combined, are a source of close to a quarter of total remittances sent to the region. In addition to the pandemic’s impact, many countries in the Eastern Africa region are experiencing a severe outbreak of desert locusts attacking crops and threatening the food supply for people in the region. Remittance costs: Sending $200 remittances to the region cost 8.9 percent on average in the first quarter of 2020, a modest decrease compared with the average cost of 9.25 percent a year before. The most expensive corridors are observed mainly in the Southern African region, with costs as high as 20 percent. At the other end of the spectrum, the less expensive corridors had average costs of less than 3.6 percent. The Migration and Development Brief and the latest migration and remittances data are available at www.knomad.org. Interact with migration experts at http://blogs.worldbank.org/peoplemove/ Distributed by APO Group on behalf of The World Bank Group. SOURCE The World Bank Group Qaran News
-
(SLT-Muqdisho)- Madaxweynaha Soomaaliya ayaa khadka taleefanka kula xidhiidhay madaxweynaha Jabuuti iyo Amiirka dalka Qadar sida lagu sheegay qoraal lagu baahiyay villa Soomaaliya. Waxaaanu u dhignaa qoraalkaasi sida tan: “Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Maxamed Cabdullaahi Farmaajo oo khadka telefoonka ay ku wada xiriireen Madaxweynaha dalka Jabuuti Mudane Ismaaciil Cumar Geelle ayaa iska xog wareystay hannaanka iskaashiga labada dal ee walaalaha ah ay ku wajahayaan xakameynta iyo ka hortagga cudurka COVID-19 oo ah aafo caalami ah. Madaxweyne Farmaajo ayaa la wadaagay Dhiggiisa dalka Jabuuti in shacabka iyo dowladda Soomaaliya ay la dareemayaan walaalahooda Jabuuti murugada iyo dhibaatada ka dhalatay daadadka ku fatahay dalkaas oo sababay khasaare naf iyo maalba ah. Madaxweyne Ismaaciil Cumar Geelle ayaa ugu hambalyeeyey Madaxweyne Maxamed Cabdullaahi Farmaajo, Dowladda iyo shacabka Soomaaliyeed bilshada bisha barakeysan, waxa uuna Alle uga rajeeyey nabad iyo barwaaqo waarta. Dhanka kale, Madaxweynaha Jamhuuriyadda oo khadka taleefanka ay ku wada xiriireen Amiirka Dalka Qatar ayaa ka wada hadalay horumarinta iskaashiga iyo xiriirka labada dal, gaar ahaan dadaallada caalamiga ah ee lagu wajahayo xakameynta iyo ka hortagga cudurka COVID-19. Madaxweyne Farmaajo ayaa xusay muhiimadda ay lee dahay mideynta dadaallada lagu xakameynayo faafidda cudurkan safmarka ah, isagoo soo bandhigay mudnaanta ay leedahay in la xoojiyo iskaashiga ku aaddan is-weydaarsiga khibradaha, iyadoo gacan lagu siinayo Dowladda Federaalka Soomaaliya tayeynta laamaha daryeelka caafimaad oo dagaal xooggan kula jira cudurka COVID-19. Source
-
Somalia's finance minister has told the BBC that Covid-19 is having a devastating effect on the economy. Source: Hiiraan Online
-
Kismaayo (SMN) – Senator Axmed Macalin Nadiir oo ka tirsan Aqalka Sare ee baarlamaanka federaalka Soomaaliya ayaa naqdiyey heshiiskii dhexmaray Axmed Madoobe iyo Golaha isbedel doonka Jubbaland. Mr Nadiir oo wareysi siiyey Raadiyaha Shabelle ayaa tilmaamay in xubnaha heshiiska saxiixay aysan matalin Golaha isbedel doonka Jubaland. Golahaas ayuu hoosta ka xariiqay in ay yihiin dhamaan shacabka Jubaland oo uu xusay in aysan ku qanacsaneyn doorashadii Axmed Madoobe. Heshiiskaas lagu saxiixay caasimadda Kenya ee Nairobi ayuu carabka ku dhuftay in uu yahay khiyaano qaran, sidda uu hadalka u dhigay. Ugu dambeyntii, mowqifka dowladda Soomaaliya iyo beesha caalamka ee doorashadii Axmed Madoobe ayuu carabka ku dhuftay in uu siddiisii yahay isla markaana uusan waxba iska bedeli doonin ayna aqoonsan doonin. View the full article
-
Muqdisho (SMN) – Wasiirka Awqaafta iyo Arrimaha Diinta xukuumadda federaalka ah ee Soomaaliya ayaa digniin culus u diray Masoomayaasha. Sheekh Nuur Maxamed Xasan, wasiirka wasaaradaas oo u waramay Raadiyaha Shabelle, ayaa sheegay in talaabo laga qaadi doono dadkaas. Isagoo hadalkiisa sii wata, wasiirka ayaa carabka ku dhuftay in sidoo kale lala xisaabtami doono mulkiileyaasha maqaayadaha fura maalintii. Digniintaan ayaa kusoo aadeysa xilli maanta ay ku beegan tahay maalinta koowaad ee bisha barakeysan ee Ramadaan. Ugu dambeyntii, wasiirka ayaa ka gaabsaday in uu ka jawaabo saameynta uu bandowga lasoo horumariyey ku yeelan karo Taraawiixda Soonka. View the full article
-
Muqdisho (SMN) – Tartan aqooneedka bisha barakeysan ee Ramadan oo sanad walba ay qabato Shabakada Warbaahinta Shabelle ayaa xalay si rasmi ah uga furmay xarunta dhexe ee SMN ee magaaladda Muqdisho. Degmooyinka deriska ah ee Wadajir iyo Dharkenley ayaa lagu daahfuray kulanka, iyaddoo natiijadda kulanka kasoo baxdey ay noqotay barbar dhac garbo siman. Dhibcooyin gaaraya min 14 ayay kala heleen. Kaaraan iyo Howlwadaag oo kamid ah degmooyinka gobolka Banaadir ayaa caawa isku fara saari doona tartanka. Shabakadda Warbaahinta Shabelle ayaa ah aas-aasaha tartan aqooneedka bisha barakeysan ee Ramadan, kaasoo ay haatan ka miin-guuriyeen qaar kamid ah warbaahinta Muqdisho iyo guud ahaan dalka. View the full article
-
Dhuusamareeb (SMN) – Madaxweynaha maamul goboleedka Galmudug, Axmed Cabdi Kaariye Qoor-qoor ayaa xalay magacaabay gole wasiiro cusub oo ay kasoo muuqdeen Xildhibaano ka tirsan baarlamaanka federaalka Soomaaliya. Hoos ka akhriso liiska cusub View the full article
-
Muqdisho (SMN) – Dhageystayaasha idaacada Shabelle ee ku taxan website-keena waxaan halkaan hoose idin kugu soo gudbineynaa warka subax. Hoos riix si aad udhageysato https://www.radioshabelle.com/wp-content/uploads/2020/04/Warka-Subax-24042020-okokok.mp3 View the full article
-
Muqdisho (Caasimada Online) – Liiska Golaha Wasiirada Galmudug ee uu xalay magacaabay Madaxweyne Axmed Cabdi Kaariye Qoor-Qoor ayaa waxaa kasoo muuqday xildhibaano caan ah, islamarkaana miisaan culus oo ka tirsan golaha shacabka federaalka. Xildhibaanadaas ayaa waxaa ka mid ah; Axmed Macalin Fiqi oo loo magacaabay wasiirka Amniga Galmudug, iyo xildhibaan Saabir Nuur Shuuriye oo loo magacaabay wasiirka dekadaha iyo kalluumeysiga Galmudug. Arrintan ayaa lama filaan iyo yaab ku noqotay dad badan, oo is-weydiiyey haddii ay sidan ku luminayaan xubunnimadooda baarlamanka federaalka, ama ay ayaga goosteen inay ka tagaan. Si kastaba, dib-u-eegis ay Caasimada Online ku sameysay dastuurka federaalka ayaa muujineysa in labada xildhibaanba aysan kala caddeyn inay xilkooda federaalka wayn doonaan iyo in kale, ayada oo sababtuna ay tahay in dastuurka uusan si cad u qeexin arrintan. Qodobka 59-aad ee dastuurka ayaa qeexaya lix sabab oo Lagu Lumiyo Xubinnimada Baarlamaanka Federaalka, oo dhigan sidan:- (1) Xubinnimada Baarlamaanka Federaalka waxaa lagu lumin karaa: (a) Xubinta oo Geeriyoota (b) Xubinta oo ay la soo gudbonaato xaalad xilgudasho la’aaneed oo joogto ah. (c) Xubinta oo istiqaalad u gudbisa aqalka ay xubinta ka tahay, lagana oggolaado. (d) Ka-maqnaansho labo kalfadhi oo caadi ah, iskuna xiga ayada oo aanay jirin sabab maangal ah. (e) Haddii ay xubintu aqbasho xil Dawladeed aan wasiir ka ahayn (f) Haddii la hakiyo xuquuqdiisa muwaaddinnimo, sida ku cad Sharciga Haddaba sida ka muuqata qodobada kore, qodobka ugu dhow ee ay ku weyn karaan xubinnimada golaha shacabka ayaa ah kan (e), kaasi oo dhigaya haddii xubintu aqbasho xil dawladeed aan wasiir ka ahayn. Si kastaba, dastuurka ma kala caddeyn in wasiirnimadu tahay mdi federal ama mid heer gobol. Inkasta oo loo fahmi karo in loola jeedo mid heer federal, haddana sharciga laguma dabaqi karo fahamka qof ka qaadan karo, haddii aanu caddeyn. Sidaas darteed, waa adkaan doontaa in Fiqi iyo Saabir ay waayaan xubinnimada baarlamanka maadaama xilkan uu yahay mid wasir, mana cadda cidda arrintan kala caddeyn doonta ama halka loo mari doono.
-
Abu Dhabi: Livestock prices have witnessed an increase at the Abu Dhabi Livestock Market in Mina Zayed, ahead of the holy month of Ramadan. Source: Hiiraan Online
-
Lack of virus testing stokes fears in world's refugee camps
Deeq A. posted a topic in News - Wararka
There are over 70 million people worldwide who have been driven from their homes by war and unrest, up to 10 million are packed into refugee camps and informal settlements, and almost none have been tested for the coronavirus. Source: Hiiraan Online -
Muqdisho (SMN) – Shariif Sheekh Axmed, gudoomiyaha Madasha Xisbiyadda Qaran oo ay ku mideysan yihiin lix kamid ah xisbiyadda siyaasadeed ee dalka, ayaa soo dhaweeyay heshiiska dhinacyadda Jubaland. Madaxweyne Axmed Maxamed Islaam iyo golaha isbedel doonka Jubaland ayaa shalay magaalada Nairobi ku saxiixdey heshiis ay kusoo afjarayaan khilaafka siyaasadeed ee muddo dheer ka dhaxeeyay. Isagoo muuqaal soo duubay, madaxweynihii 7aad ee Soomaaliya ayaa rajeeyay in heshiiska uu noqdo miradhal. Ugu dambeyntii, wuxuu xoojiyey baahida loo qabo in wadahadal lagu dhameeyo arrimaha kale ee ka taagan waddanka. Sidoo kale, wuxuu u mahadceliyey cid kasta oo ajnabi iyo Soomaali ah oo heshiiska fududeysay. View the full article
-
Nairobi (Caasimada Online) – Siyaasiga Faarax Macallin ayaa qeexid yaab leh ka bixiyey heshiiska ay shalay magaalada Nairobi ku gaareen madaxweynaha Jubaland Axmed Madoobe iyo mucaaradka isbadal doonka Jubaland ee kasoo horjeeday oo ay ku jiraan Seeraar iyo Xidig. Faarax Macallin ayaa heshiiskaas ku qeexay inuu la macno yahay ajaaniib heshiis ku kala saxiixday dal ay shisheeye ku yihiin, isaga oo sheegay kuwa heshiiska galay aysan dhammaantood kasoo jeedin Jubaland, sida uu hadalka u dhigay. “Cid ka mid ah afarta saxiixayaal sharciyad uma haysato Jubaland. Dhammaantood waxay ka yimaadeen gobolka Soomaalida Itoobiya. Kaliya dadka u dhashay deegaanka Jubaland ayaa go’aan ka gaari kara mustaqbalka gobolka. Waa ajaaniib heshiis ku kala saxiixanaya dal ay shisheeye ku yihiin, marka ay quseyso madax-banaanida hay’ad,” ayuu yiri Faarax Macallin. Faarax Macallin, oo ay isku beel yihiin xubnaha heshiiska saxiixday ayaa marar badan dhaliilay maamulka Axmed Madoobe, ayada oo la rumeysan yahay inay aad isugu dhowyihiin dowladda federaalka, gaar ahaan Villa Somalia. Waxa uu horey ula saftay dowladda federaalka markii ciidamada qaranka iyo kuwa wasiirka amniga Jubaland Cabdirashiid Janan ay ku dagaalameen Beled-Xaawo, isagoo Janan ku tilmaamay hoggaamiye kooxeeed ay dowladda Kenya hubeyneyso. “Kenya waxay hubeeneysaa hoggaamiye kooxeed baxsad ah, kadibna waxay hoggaamiye kooxeedkaas u ogolaaneysaa inuu gudaha dalka Kenya kasoo weeraro Soomaaliya isaga oo ku gabanaya hoobiyeyaasha Kenya. Markii ay Ciidamada Qaranka Soomaaliya ay is-difaacaanna, oo ay rasaas ugu jawaabaan, Uhuru waxa uu ku cabaadayaa in Soomaaliya ay soo weerartay dhulka Kenya. Allaha na bad-baadiyo,” ayuu yiri Faarax Macallin.
-
In his Ramadan Message, Abiy Ahmed encouraged Ethiopian Muslims to practice social distancing and other COVID 19 prevention measures Source: Hiiraan Online
-
Soon wanaagsan dhammaan muslimiinta, Soomaalida, JSL munaasibadda curashada bisha barakeysan ee soon. Waxa aan Ilaahay inooga rejeynayaa in uu ina waafajiyo kheyrka bishan ku duugan, balaayo xijaab-na inooga dhigo cudurka safmarka ah ee Covid19. Soon wanaagsan. pic.twitter.com/g5AZ9GhTaL — Cabdiraxmaan Cirro (@CirroSL) April 23, 2020 Qaran News
-
Beled-Xaawo (Caasimada) – Magaalada Beled-Xaawo ee gobolka Gedo waxaa la sheegay in shalay ay soo gaareen saraakiil ka tocota dowladda Kenya oo ay hoggaaminayaan Taliyaha militeriga iyo kan sirdoonka Kenya, kadib dagaalkii maalin ka hor dib uga soo cusboonaaday xuduuda labada dal. Saraakiishaas ka socotay dowladda Kenya ayaa kulan la qaatay saraakiisha ciidamada dowladda Soomaaliya ee ku sugan Beled-Xaawo, odayaasha dhaqanka iyo maamulka degmada Beledxaawo, waxaana kulamadaas looga hadlay sidii xal looga gaari lahaa dagaalka soo noqnoqday ee xuduuda magaalooyinka Mandhera iyo Beled-Xaawo. Qodobadii looga hadlay kulamadii dhex maray dhinacyadaas ka kala socday dowladaha Soomaaliya iyo Kenya ee ku aadanaa sidii dagaal dambe uusan uga dhici laheyn xadka labada dal ayaa intooda la isla qaatay, sida ay warbaahinta u sheegeen xubno ka qeyb galay. Saraakiisha Kenya waxaa la sheegay inay kulankaas ka balan qaadeen in tallaabo adag ay ka qaadi doonaan dhankooda cidii carqaladeysa amniga xuduuda, sidoo kale saraakiisha Soomaaliya ayey ka codsadeen in dhankooda ay dhowraan nabadda magaalooyinka deriska ah ee Mandhera iyo Beled-Xaawo Guddoomiyaha degmada Beled-xaawo Axmed Barre Sheekh Cabdullaahi oo kulankaas qeyb ka ahaa ayaa sheegay in dhinacyadu ay isla qaateen dhaamaan qodobadii laga wada hadlay oo u badnaa sidii looga hor tegi lahaa dagaal dambe oo ka dhaca xuduuda. Axmed Barre ayaa sidoo kale sheegay in dhankooda ay saraakiisha Kenyanka ah ka dalbadeen inay tallaabo ka qaadaan wasiirka amniga Jubbaland iyo ciidamadiisa oo uu ku eedeeyey dagaalkii ka dhacay halkaas. Ugu dambeyntii guddoomiye Axmed Barre ayaa sheegay in saraakiisha ka socotay Kenya ay u balan qaadeen inay xakameyn doonaan dhaq-dhaqaaqyada ciidamada Jubbland ee ku sugan magaalaada Mendheera, kuwaas oo ka amar qaata wasiir Janan.
-
Qabiil yar oo laf dhuun gashay ku noqday Amiir Maxamed Bin Salmaanka Sacuudi Carabiya Competitors in the Dakar 2020 rally took drove around the area allocated for Neom Haweeney u doodda xuquuqda aadanaha oo ku nool magaalada London ayaa sheegtay inay heshay farriimo hanjabaado dil ah oo uga yimid dad ay aaminsan tahay inay taageerayaal u yihiin dhaxal sugaha boqortooyada Sacuudiga Maxamed Bin Salmaan. Alya Abutayah Alhwaiti ayaa BBC-da u sheegtay in hanjabaadaha loogu soo diray dhinaca telefoonka iyo barteeda Twitter-ka kaddib markii ay faafisay qeylo dhaan ku socotay caalamka oo ku saabsan saameynta qabiilkeeda kasoo gaari karta qorshe ay boqortooyada Sacuudiga ku damacsan tahay inay ku dhisto magaalo tiknoolojiyad oo lagu asteynayo qarniga 21-aad. Mgaaladan ayaa la doonayaa in laga dhiso xeebaha Badda Cas. “Waan kuugu imaan karnaa London,” ayaa lagu tiri wicitaanka telefoonka, sida ay sheegtay Ms Alhwaiti. “waxay kula tahay inaad nooga badbaadeysid meeshaas, laakiin ma dhaceyso.” Ms Alhwaiti ayaa intaas ku dartay in sidoo kale loogu hanjabay “in lagu sameyn doono wixii ku dhacay Jamaal Khaashuqji”. Dacwad ayey u gudbisay booliska Britain. Khaashuqji, oo ahaa wariye u dhashay Sacuudiga, kuna caan baxay dhaliilaha boqortooyada, ayaa geeriyooday kaddib markii ay sanadkii 2018-kii rag ka socday dowladda Sacuudiga jirkiisa ku jarjareen gudaha qunsuliyadda ay Riyaad ku leedahay magaalada Istanbul ee dalka Turkiga. Sirdoonka reer Galbeedka ayaa aaminsan dilkiisa uu amar ku bixiyay dhaxal sugaha boqortooyada, inkastoo dowladda Sacuudiga ay arrintaas dafirtay. 13-kii bishii April, nin lagu magacaabo Abdul Rahim al-Huwaiti ayaa shaaciyay muuqaal uu adduunka ugu sheegayay in ciidamada Sacuudiga ay isaga iyo dad kale oo ka tirsan qabiilkiisa Huwaitat khasab uga rarayaan dhulka ay waligood dagganaayeen ee ku yaalla cirifka waqooyiga galbeed ee dalkaas, si halkaas looga fuliyo mashruuca lagu magacaabay Neom. Ka hor dhimashadiisa Abdul Rahim al-Huwaiti wuxuu sheegay in dowladdu ay galineyso dambi uusan lahayn Alya Alhwaiti, oo isla qabiilkaas kasoo jeedda ayaa sii faafisay muuqaalkaas. Muuqaalka dhexdiisa, Abdul Rahim al-Huwaiti wuxuu wacad ku maray inuu kasoo horjeedsan doono go’aanka raritaanka ah ee ay dowladdu soo saartay. Wuxuu sidoo kale sheegay in ciidanka amniga uu ka filayo inay hub uusan shaqo ku lahayn gurigiisa geeyaan si ay dambiile uga dhigaan. Markii dambe ninkaas waxaa dilay booliska Sacuudiga. Bayaan ay soo saartay waaxda amniga ee dowladda ayaa lagu xaqiijiyay geeridiisa, waxaana lagu sheegay inuu rasaas ku furay booliska sidaas awgeedna ay rasaas ugu jawaabeen. Aaska Abdul Rahim al-Huwaiti wuxuu dhacay Arbacadii Eedeynta ay dowladdu u jeedisay ninkaas waxaa si adag u beenisay Ms Alhwaiti,waxayna ku adkeysatay in Abdul Rahim al-Huwaiti uusan heysanin wax hub ah. Maalintii Arbacada waxay shaacisay sawirro iyo muuqaal muujinaya aaska ninkaas oo ka dhacay meel u dhow xaafadda al-Khoraibah, kaasoo sida muuqata ay dad badan ka qeyb galeen, inkastoo ay goobta ku sugnaayeen ciidamada ammaanka ee Sacuudiga. Xubnaha qabiilka Huwaitat tribe waxay ku kala nool yihiin labada dhinac ee xuduudda u dhaxeysa Sacuudiga iyo Urdun Huwaitat waa qabiillada isla weyn, ee qarniyada dagganaa halkaas, waana xoolo dhaqato reer miyi ah. Waxay muddo boqollaal sano ah ku nool yihiin labada dhinac ee xadka u dhaxeeya dalalka Sacuudiga iyo Urdun. Taariikhdu waxay dhigeysaa inay yihiin dad dagaalyahanno ah oo aan cabsanin. Sanadkii 1917-kii waxay dagaal la galeen sarkaalkii watay ciidamada gumeysiga Ingiriiska ee lagu magacaabi jiray T E Lawrence, xilligaas oo ay qeyb ka ahaayeen kacdoonkii carabta ee gumeysi diidka. Wuxuu magacooda iyo tayadooda ku xusay buug uu goor dambe qoray, kaasoo uu si weyn ugu amaanay.. Maanta inta badan qabiilkaas way isaga soo tageen noloshii baadiyaha, waxayna daggan yihiin guryo iyo tuulooyin ay halkaas ka sameysteen. T E Lawrence wuxuu wax ka qoray iska caabintii uu kala kulmay qabiilka Huwaitat “Kama soo horjeedaan dhismaha mashruuca Neom,” ayey tiri Ms Alhwaiti. “Laakiin waxay diiddan yihiin in si khasab ah dhulkooda looga saaro, waxayna rajeynayeen in hay’adaha u dooda xuquuqda aadanaha ee reer galbeedka ay arrintooda ka hadlaan, si sharci ahna wax looga qabto. Ma doonayaan in laga eryo dhulka ay qoysaskooda kusoo noolaayeen jiilal badan.” Waxay intaas ku dartay in siddeed ka mid ah Abdul Rahim al-Huwaiti ilma-adeerradiis loo xiray inay amarka raritaanka kasoo horjeesteen, ilaa haddana aan waxba loo qabanin. Prince Mohammed bin Salman unveiled the plans for Neom at an investment conference in 2017 Dhimashada uu qalalaasaha keenay ee ninka amarka kasoo horjeestay ma aha caqabadda kaliya ee hor taagan qorshaha uu damacsan yahay Maxamed Bin Salmaan inuu Sacuudiga u yeelo meel aan ahayn saliidda oo ay dhaqaale ahaan ugu tiirsanaato. Dilkii Jamaal Khaashuqji ayaa wax u dhimay maalgashadayaasha caalamiga ah, kuwaasoo hadda aan kalsooni buuxda ku qabin xukuumadda uu daaha gadaashiisa ka maamulo Maxamed Bin Salmaan. Taasi waxay horseedday inuu cuslaado dhaqaalaha lagu hirgalinayo mashruucaas. Caqabadda kale ee ugu dambeysayna waa cudurka safmarka ah ee coronavirus, kaasoo hor istaagay dadaal kasta oo horay loogu dhaqaaqi lahaa. مجتمع من الحالمين والمنجزين#اكتشف_نيوم pic.twitter.com/yPnWq8tPfo — NEOM (@NEOM) December 4, 2019 Neom wuxuu ka mid yahay mashaariicda waaweyn ee uu ku haminayo dhaxal sugaha boqortooyada, kuwaasoo uu doonayo inuu hirgaliyo ka hor sanadka 2030-ka. Si rasmi ah ayuu mashruucan waddadiisii u hayaa. “Shaqadu way socotaa”,” ayaa lagu yiri bayaan ay dowladdu soo saartay maalintii Axadda. Qaran News
-
Muqdisho (Caasimada Online) – Madaxweynaha Soomaaliya Maxamed Cabdullaahi Farmaajo ayaa wada-hadallo taleefon la yeeshay madaxweynaha Jabuuti Ismaaciil Cumar Geelle iyo Amiirka dalka Qatar Tamim bin Hamad Al Thani. Sida lagu sheegay qoraal kasoo baxay Villa Somalia, madaxweyne Farmaajo iyo iyo Geelle ayaa iska xog wareystay hannaanka iskaashiga labada dal ee walaalaha ah ay ku wajahayaan xakameynta iyo ka hortagga cudurka COVID-19 oo ah aafo caalami ah. Villa Somalia ayaa sheegtay in Farmaajo uu la wadaagay Dhiggiisa dalka Jabuuti in shacabka iyo dowladda Soomaaliya ay la dareemayaan walaalahooda Jabuuti murugada iyo dhibaatada ka dhalatay daadadka ku fatahay dalkaas oo sababay khasaare naf iyo maalba ah. Dhanka kale, madaxweyne Ismaaciil Cumar Geelle ayaa ugu hambalyeeyey Madaxweyne Maxamed Cabdullaahi Farmaajo, Dowladda iyo shacabka Soomaaliyeed bilshada bisha barakeysan, waxa uuna Alle uga rajeeyey nabad iyo barwaaqo waarta. Sida lagu sheegay qoraalka Villa Somalia, Madaxweyne Farmaajo oo sidoo kale khadka taleefanka ay ku wada xiriireen Amiirka Dalka Qatar Tamim bin Hamad Al Thani ayaa ka wada hadalay horumarinta iskaashiga iyo xiriirka labada dal, gaar ahaan dadaallada caalamiga ah ee lagu wajahayo xakameynta iyo ka hortagga cudurka COVID-19. Madaxweyne Farmaajo ayaa xusay muhiimadda ay lee dahay mideynta dadaallada lagu xakameynayo faafidda cudurkan safmarka ah, isagoo soo bandhigay mudnaanta ay leedahay in la xoojiyo iskaashiga ku aaddan is-weydaarsiga khibradaha, iyadoo gacan lagu siinayo Dowladda Federaalka Soomaaliya tayeynta laamaha daryeelka caafimaad oo dagaal xooggan kula jira cudurka COVID-19.
-
Ninka aad kabo ka nolonayso, kuwiisa ayaa la eegaa, ayay Soomaalida ku maahmaahdaa, waxaana taas loogu tusaale qaadan karaa heshiiska manta la sheegay in uu Nairobi ku dhex maray madaxweyne-sheegtayaasha Jubbaland. Marka aan u fiirsaday heshiiska ma ahan mid munaasab ah, marka laga eego qodobada ku qoran iyo waliba goobta lagu gaaray. Nimanka heshiiska galay ee kala ah Cabdinaasir Seeraar Maax iyo Cabdirishiid Maxamed Xiddig ma aysan haysan awood maamul, ee waxa ay ku socdeen waxa ay ahayd rabitaan shacab isbadel u ooman, kuwaas oo xitaa u dhintay qaddiyadda isbadeldoonka, qaar kalena ay u dhaawacmeen, kuwana ku hanti beeleen. Dadkaas oo dhan waxey ku doodaayeen jubbaland cusub oo cadaalad iyo sinaan ka jirto . Maanta heshiiska ay qaateen ayagoo ilma adeero ah ma waxey xalaaleeyeen dooraashadii ku shubashada aheyd seddex qof ii keen oo midkaa ani rabo aa kala baxaa ama dhibka uu Axmed Madoobe ku haayo Kismaayo muddo 8 sano ah ayey usii xalaaleeyeen?. Maanta waxaan xasuustay qisadii Fircoon iyo nebi Muuse oo markuu Fircoon u wacay sixiroolayaashii oo uu ku yiri haddaa ka guuleesataan Nebi Muuse abaal marin baa leedihiin markii ay xaqqa arkeen ayey nabi Muuse raaceen , fircoona yiri sixirka waxaa idiin soo baray Muuse (إِنَّهُ لَكَبِيرُكُمُ الَّذِي عَلَّمَكُمُ السِّحْرَ ). Nimankaas sixiroolayaasha ahaa waxey iska diideen abaalmarino iyo hanti ayagoo xaqqa u hiiliyey balse maanta Seeraar iyo Xiddig waxey lumiyeen fursad ay xaqqa ugu hiiliyaan. Xaqqa iyo baadilka lama fiiriyo qof horboodaya ee waxaa lagu gartaa in lagu dhaqmo xaq ahaantiisa. Maanta waraaqaha lagu kala qortay Nairobi qofna guul uma ahan shacabka Jubbaland guul uma ahan. Xiddig waddada uu maanta qaaday waa isla waddadii Cabdi Ali Raage oo daacad u ahaa Axmed Madoobe waqti adagna isla soo mareen iyo daruufo badan ugu dambeyntiina banaanka loo tuuray. Seeraar Kismaayo uu u socdaa waxaa ka horreeya Macalin Maxamed oo Axmed Madoobe kari waayey oo dadka beeshiisana u roon iyo Cabdirishiid Jire oo qiblada u toosiyo Axmed Madoobe . Nimankaasna waxey u qabtaan Axmed Modoobe ka badan uma qaban karo . Hadda lama joogo waagii Guuleed oo ahaa wasiirka federalka laga qaaday oo Mursal Geelle la keeyey go’aankana lahaa Axmed madoobe maantana lagama yaabo In Oomar laga qaado xilka oo Seeraar laga dhigo wasiirka. Bin Salman-ka Sucuudiga waa kii qaarijiyay Jamaal Khaashuqji oo fikirkiisa kasoo horjeeday, balse su’aal fikirkii miyuu baaba’ay?, waa maya jawaabtu. Dhanka kale marka heshiiska loo fiirsado, waxaa ka muuqata niman is dhiibay oo la qasbay, ama niman hunguri ama qabyaalad ku badeshay fikirkii isbadel-doonka ee ay u taagnaayeen. Sababtoo ah qodob kasta oo heshiiska ku qoran waa mid u danaynaya Axmed Madoobe. Halka qodob ee ah in golaha wasiiradda wax looga soo darayo, ma cadda qoondada ay ka helayaan, iyo waliba wasaaradaha ay helayaan, waxaa intaas usii dheer in lagu lug xirey qoondada beelaha hoose ee ay kasoo jeedaan. Cilladda kale oo malaha ah tan ugu weyn ee uu heshiiska leeyahay ayaa ah in dowladda Federaalka aysan ka warqabin, waxna ka saxiixin. Marka waxaa isweeydiin leh, heshiiskan halkee lala tagi doonaa. Gunaanadka waxa uu kusoo biyo shubanayaa, maahmaahda ah : Buun ninkii xadday, halkii uu ku yeerin lahaa ayaa la’iska rabaa Cabdulqaadir Cabdillaahi Maxamed – Waa agaasimahii horey ee maaliyada Jubaland iyo garoonka diyaarada Kismaayo. Waxaad kala xiriiri kartaa emailka: aamkadir@yahoo.com AFEEF: Aragtida qoraalkan waxa ay ku gaar tahay qofka ku saxiixan, kamana tarjumeyso tan Caasimada Online. Caasimada Online, waa mareeg u furan qof kasta inuu ku gudbiyo ra’yigiisa saliimka ah. Kusoo dir qoraaladaada caasimada@live.com Mahadsanid
