​Dagaalka Saamiyada: Saamaynta Loolanka Mareykanka iyo Iiraan

[Deeq A.]

​Dunida maanta ee isku xiran, dhiillada dagaalku kuma koobna oo kaliya dhawaqa madaafiicda ka dhacaysa Bariga Dhexe, balse waxay u wareegtay fagaare ka duwan oo ah suuqyada saamiyada adduunka.

Dagaalka u dhexeeya Mareykanka iyo Iiraan waxa uu isu beddelay loolan farsamaysan oo ka dhex socda suuqyada dhaqaalaha, iyadoo qiimaha saliiddu uu noqday hubka ugu weyn ee loo adeegsado is-cabsi gelinta iyo cadaadiska siyaasadeed.

Xogta soo baxaysa waxay muujinaysaa qorshe yaab leh oo ku saabsan xilliga ay dhacayaan weeraradu; waxaa la dareemayaa inay si toos ah ugu xiran yihiin goorta uu xirmo ama furmo suuqa saamiyada ee New York (Wall Street).

Mareykanka iyo xulafadiisu waxay u muuqdaan kuwo weeraradooda ku beega xilliyada ay suuqyadu xiran yihiin si looga fogaado hoos u dhac lama filaan ah oo ku yimaada saamiyada ganacsiga, iyadoo la raadinayo wakhti lagu qaboojiyo dareenka maalgashadayaasha intaan suuqu dib u furmin.

​Dhanka kale, Iiraan waxay garaacaysaa meesha uu Mareykanka ugu damqashada badan yahay oo ah jeebka muwaadinka caadiga ah.

Weerarrada lala beegsado xarumaha shidaalka ee muhiimka ah waxay kor u qaadaan qiimaha saliidda Brent Crude, taas oo abuureysa sicir-barar gudaha Mareykanka ah iyo cadaadis dadweyne oo looga soo horjeedo faragelinta ciidan.

In kasta oo hoggaanka Mareykanka uu isku dayayo inuu adeegsado baraha bulshada si uu u dejiyo suuqyada isagoo sheegaya inay socdaan wada-hadallo, xaqiiqada ka dambeysa daaha waxay u muuqataa mid ku dhisan is-jiid-jiid dhaqaale oo khatar ah, halkaas oo qiimaha foostada saliiddu ay ka go’aan badantahay rasaasta qorigu ka dhex dhacayso.

​Saamaynta Tooska ah ee Shacabka Soomaaliyeed
​Dagaalkan ka socda Marinka Hormuz iyo suuqyada Wall Street ma ahan mid inoo jira kumanaan mayl, balse waa mid si toos ah u taabanaya nolosha qoys kasta oo Soomaaliyeed.

Maadaama Soomaaliya ay tahay waddan wax kasta oo shidaal ah dibadda ka soo iibsada, kororka qiimaha shidaalka ee caalamka wuxuu si degdeg ah u horseedaa inuu qaaliyoobo gaadiidka raashinka iyo qudaarta ka keena dekadaha iyo beeraheena. Tani waxay abuurtaa silsilad sicir-barar ah oo ka bilaabata suuqyada saamiyada ee dunida, kuna dhammaata dheriga uu qoyska Soomaaliga ah dabka u saarto, iyadoo nolosha muwaadinka dakhligiisu hooseeyo ay noqonayso dhibbanaha koowaad ee loolanka quwadaha waaweyn.

​Culeyskan dhaqaale wuxuu sidoo kale curyaamiyaa adeegyada aasaasiga ah sida caafimaadka iyo tamarta. Shirkadaha korontada ee dalku waxay ku qasban yihiin inay kordhiyaan biilasha markasta oo shidaalku kaco, taas oo mugdi galisa guryaha iyo ganacsiyada yaryar.

Source: goobjoog.com