Taariikhnololeed: Dr. Maryan Qasim Axmed

[Deeq A.]

Dr. Maryan Qasim Axmed waa hoggaamiye qaran, dhakhtar ku takhasusay hooyada iyo dhallaanka (Obstetrics & Gynaecology), iyo siyaasi khibrad ballaaran u leh maamulka dowliga ah, horumarinta bulshada, iyo difaaca xuquuqda aadanaha.

Waxay ka mid tahay haweenka Soomaaliyeed ee ugu saamaynta badan dhinacyada caafimaadka, siyaasadda, iyo hoggaaminta hay’adaha qaran.

Asalka Aqooneed iyo Mihnadeed

Dr. Maryan Qasim waa dhakhtar xirfad sare leh oo muddo dheer ka shaqeysay adeegyada caafimaadka, iyadoo ka soo shaqaysay dalal kala duwan oo ay ka mid yihiin Soomaaliya, Yemen, Netherlands, iyo United Kingdom. Khibraddeeda caafimaad waxay si gaar ah diiradda u saarnayd daryeelka hooyada iyo dhallaanka, taas oo ka dhigtay inay si qotadheer u fahanto baahiyaha caafimaad ee bulshada Soomaaliyeed.

Intii ay ku jirtay mihnadda caafimaadka, Dr. Maryan Qasim sidoo kale waxay ahayd macallin jaamacadeed, taas oo muujinaysa isku dhafka aqoon cilmiyeed, waaya-aragnimo shaqo, iyo karti hoggaamineed.

Khibradda Siyaasadeed iyo Hoggaamineed

Sanadkii 2010, Dr. Maryan Qasim waxay si rasmi ah ugu biirtay siyaasadda, iyadoo ka mid noqotay Dawladdii Kumeelgaarka ahayd (TFG), laguna magacaabay Wasiirka Horumarinta Haweenka iyo Arrimaha Qoyska, xilligii Ra’iisulwasaare Maxamed Cabdullaahi Farmaajo. Waxay door muuqda ka qaadatay dejinta iyo hirgelinta siyaasadaha la xiriira haweenka, qoyska, iyo arrimaha bulshada.

02 Abriil 2012, waxaa loo doortay Guddoomiyaha Xisbiga Tayo (TPP), iyadoo xilkaas hayay illaa 2017, taas oo muujisay kalsoonida siyaasadeed ee ay ku dhex lahayd fagaaraha siyaasadda dalka.

04 Nofeembar 2012, xilligii Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, Ra’iisulwasaare Cabdi Faarax Shirdoon (Saacid) ayaa u magacaabay Wasiirka Horumarinta Aadanaha iyo Adeegyada Dadweynaha.

Wasaaraddan ballaaran waxay midaysay:

• Waxbarashada
• ⁠Caafimaadka
• ⁠Shaqada iyo Shaqaalaha
• ⁠Dhalinyarada iyo Ciyaaraha
• ⁠Haweenka iyo Arrimaha Bulshada

Bishii Maarso 2013, iyadoo ah Wasiirka Caafimaadka, Dr. Maryan Qasim waxay daahfurtay Qorshayaasha Istiraatiijiyadeed ee Qaybta Caafimaadka (HSSPs) ee gobollada dalka, kuwaas oo lagu doonayay in muwaadiniinta Soomaaliyeed lagu gaarsiiyo adeegyo caafimaad oo aasaasi ah.

Qorshayaashan oo ay taageerayeen hay’adaha Qaramada Midoobay, ayaa qiimahoodu gaarayay $350 milyan USD, iyadoo inta badan lagu maalgelinayey horumarinta adeegyada caafimaadka, kaabeyaasha, iyo tayaynta shaqaalaha caafimaadka. Xilkeeda wasiirnimo wuxuu ku ekaaday 17 Janaayo 2014, ka dib markii wasaaraddii loo kalaqeybiyay lix wasaaradood oo kala madaxbannaan.

21kii Maarso 2017, Ra’iisulwasaare Xasan Cali Kheyre ayaa u magacaabay Wasiirka Gargaarka Bani’aadannimada iyo Maaraynta Musiibooyinka. Taas oo ahayd wasaarad cusub oo lafdhabar u ah isuduwidda hawlaha gargaarka, u-diyaargarowga musiibooyinka, iyo ka-jawaabidda xaaladaha degdegga ah ee bani’aadannimo.

Hoggaaminta Xuquuqda Aadanaha

4 Febraayo 2026, Dr. Maryan Qasim ayaa si rasmi ah loo doortay Guddoomiyaha Guddiga Qaran ee Xuquuqda Aadanaha ee Jamhuuriyadda Federaalka ah ee Soomaaliya, xil muujinaya kalsoonida qaran ee lagu qabo khibraddeeda, aqoonteeda, iyo u heellanaanta ay u leedahay difaaca sharafta iyo xuquuqda muwaadiniinta Soomaaliyeed.

Source: goobjoog.com